Celia Ledoux

Mijn interface, mijn leven

2011-09-25T18:25:00.007+02:00

Mijn interface ziet er niet uit.

En ik besef dat.

Er staat al twee weken zo'n "pas-uw-blogger-profiel-aan" handleiding open op de computer.
Maar ik heb het gewoon te druk met écht werk.

Meer nog: ik kom binnenkort herhaaldelijk uit mijn kot.

Zin om een live-sessie Ledoux mee te pikken?

Bezoek één van de volgende topevenementen:

Opening van de borstvoedingsweek, 30 september 12u, Jubelparkmuseum Brussel

Ik spreek er wel niet, maar er is een receptie - wat eens een andere crowd lokt.

Debat "Borstvoeding, een recht voor moeder en kind?", 3 oktober 20u, Universiteit Gent

Hier spreek ik wel. Meer nog: straks wordt verder geschreven aan een presentatie/performance'je speciaal voor de gelegenheid. (Borstvoeden, daaraan doe ik meer dan dat ik het bepleit; elk zijn vorm van promotie.)
Als u dit betoog wil horen, zakt u best af naar de unief. Er is al veel belangstelling, maar vreest niet: in zo'n aula past veel volk.
Ook spreker - voor de BV-nerds: Kathleen Kendall-Tackett.

Kraamzorgbeurs, 12 oktober, Landelijke Thuiszorg, Wijgmaal

Een voorleessessie van een half uur, in twee nette kwartieren opgedeeld van kwart voor drie tot halfvier.
Ik liet me vertellen dat dit tegenover het Wijgmaalse station is; u raakt er makkelijk. Een beurs, dus buiten het voorlezen genoeg te doen.

Signeersessie Boekenbeurs, 4 november 15-16u, Expohal Antwerpen

Kom uw stukgelezen exemplaar van "Mama" laten signeren - of een splinternieuw aanschaffen. Uiteraard op de stand van Uitgeverij Vrijdag.

Behoud de Begeerte, "Het Desideratorium", 7 december 20u, Permekebibliotheek Antwerpen

In samenwerking met het literair tijdschrift Deus Ex Machina ga ik voorlezen uit eigen werk, samen met andere jonge veelbelovende literaire honden.

Het najaar gaat in steeds meer literaire kleuren staan, en ook het podium staat klaar. U krijgt meer nieuws en opvolging: gauw.
Voorlopig timmer ik verder: achter de schermen noest de Indian Summer door bouwend met pen en papier.

Misschien tot binnenkort!

Kort nieuws

2011-08-23T17:02:00.001+02:00

De hoofdpunten

Uitgebreide recensie op Groei Mee
Theaterfestivalnieuws
Tweede boek in de pipeline

Eergisteren een lekkere recensie gevonden op www.groeimee.be. Toch tof om mensen zonder dat je het wist enthousiast te zien doen over je boek; altijd leuk als de opvoedspecialisten vinden dat je boek

er één is om elke mama in wording als geschenk te geven

en dingen als

leest als een trein doorheen haar korte hoofdstukken, vol hilarische anekdotes

Een eerlijk boek, zonder de pretentie allesomvattend, eenzijdig of wetenschappelijk te willen zijn

voor elke ouder die de periode van zwangerschap en geboorte heeft beleefd. Niet-evidente situaties worden beschreven, situaties die in andere opvoedboeken te weinig expliciet benoemd worden.

Als minpunt vinden ze "the Man" een slechtgekozen term voor mijn vent. Ze kennen 'm dan ook niet. Zij herdoopten de dochter dan weer tot zoon, so let's call it even, shall we?

***

Dan de plannen.

Volgende week: Theaterfestivalmasterclass (weer een woord voor uw mentale Scrabblecollectie) tijdens, zo gaat dat, het Theaterfestival.
Ik ga niet doen alsof ik acteur ben, dat doe ik voorlopig genoeg al voorlezende uit Pip het *krachttermen hier* Kuiken. Het gaat over podiumschrijven. Ik wil dat genre allang tacklen en hoop hier de randconventies te leren, de manier van schrijven op te pikken, wat jargon, en van romanschrijven naar columns naar podium te kunnen springen in taal.
Bart Moeyaert neemt de leiding, ik volg gedwee. Zo ben ik.

Iet verder in de toekomst: boek nummer 2.

Nog geen links of foto's of niks.
Alleen een tipje van de sluier: het gaat weer over kinders en wat je er zoal mee kan doen (mee koken: goed; verwerken in uw ovenschotels: fout). Het jaar daarna komt er weer een roman, maar nu blijven we nog even in de baby's hangen.

Nog volop in de schrijf, en over titel en illustraties wordt geprakkizeerd wijl de dochter "piep" doet achter de pilaren van de meubelshop om de hoek of tussen de pasta en potten kappertjes in Den-Delheis.
Mijn leven is één brok glamour.

Op die vrolijke noot nemen we het klavier weer ter hand en gaan weer non-blogdingen schrijven.

Gedag!

Hondsziek, hooggeprezen

2011-08-05T17:28:00.005+02:00

Dichterlijk overdreven

dat spreekt.

Maar wel flink ziek, en erg in mijn noppen.
Over het ziek hoef ik niet uit te weiden, het prijzen past hier wel.

Eerst deze jubelrecensie van "Mama" in Kiind Magazine, een klein - afijn, intussen middelgroot - Nederlands magazine over opvoeden waar u trouwens een lekker stuk vakantieweglees kan vinden.

Met een knap model in krullen dat het boek monstert. Iets te jong voor mij, dat wel.

Dan een two-pager in Brussel Deze Week.
Hier online te lezen, blader naar pagina 16-17 en klik op fullscreen te lezen.
Zo, wat vindt u daarvan?

Ik werd er met dochter en kat voor geportretteerd. De fotograaf ving hen net iets schoner dan mij, tot dusverre de mythe dat kinderen en dieren niet te fotograferen zijn.

En dan was er - zonder foto, maar ook best mooi - nog de vriendelijke serveur, die me gisteren out of the blue aansprak en zei "My woman, she love your book. She wanted to write a book about babies, but then she was like 'but everything's in here already!'"
I kid you not.

Dan kan ik wel beweren dat intrinsieke motivatie een stuk onafhankelijker, nuttiger en dus waardevoller is dan extrinsieke, maar tegen mijn eigen winkel in: hiervan ga ik toch even vijf centimeter boven de grond lopen.

En dat komt dan weer handig van pas als Brussel zich als een drassige mid-herfst vermomt in hartje zomer.

PARIJS

2011-07-28T20:45:00.001+02:00

Met een klein kind.

Best te doen.

Gewoon 90% van de Parijzenaars negeren.

Nog in vakantiecoma de uwe,

Pruimentijd!

2011-07-16T11:14:00.006+02:00

Dat is toch straf

Kondigt een mens een internetpauze aan, komt er toch nog "jamaar waar blijf je nu" van. Stoute bloglezers!
Allez nee dat meen ik niet, kom eens hier, het is wel tof dat ik hier niet tegen mezelf zit te babbelen, dat geeft hoop voor als ik bejaard ben, lees maar voort, kom.

Dus. Ik zal nog maar eens posten waarmee ik bezig ben, aangezien dat het enige is wat echt in mijn hoofd speelt. Hoewel, ik moet u waarschuwen, er mogelijk ander mensen interessanter dingen doen, of in ieder geval er veel foto's bij posten en handleidingen bij geven. Weet u wat, ik zal wat handleidingen linken, dan bespaar ik u meteen dat werk van uitvissen hoe je de dingen doet die je wil doen. (als u nu nog kan volgen doe ik een give-away. Jawel, ik kan wel eens hip zijn als ik mijn best doe.)

Bon, waarmee ik bezig ben dus.

Compleet uit het hoofd een supermantafel maken voor de dochter, strikt genomen is dat dus een supervrouwtafel, of een supermeisjetafel, of gendervriendelijker een superdreumestafel. Redelijk gelukt, al ben ik één keer uitgegleden met de marker, niets dat wat blauwe verf niet kan oplossen, edit, intussen opgelost. Me afvragen of Superman wel een tafel had.

Een stoeleke restaureren voor de dochter om aan voorgenoemde tafel te zitten, enfin half restaureren. Het restaureren van het zitje is voor gevorderden, dat komt nog.

Allerlei stuff organisen, daarbij halverwegen beseffen dat wat ik als organiser heb bedoeld eigenlijk een halvelings kunstachtig iets is geworden, en mij afvragen of ik het niet liever aan de (zeer kale) muur zou hangen.

Foto's laten maken van mijzelf, model staan dus eigenlijk. Daar werd ik ooit voor betaald per uur en dat verdiende voor een student (en zelfs voor een post-student) heel redelijk, maar als het is om promotie voor een boek te maken krijg je daarvoor niks meer, ik waarschuw u maar alvast.
Uiteraard foto's gemaakt door iemand anders en niet zomaar iemand trouwens, want beeld is niet mijn sterkste kant.
Kat en kind staan er incidenteel ook op. 4 augustus te bewonderen in Brussel Deze Week, met eromheen gebouwd een interview over Brussel, baby's, boeken en ook een beetje over mij.

13 potten rode-mirabellen-confituur maken. Het geleerpunt (zie ook madame Zsazsa, hoezo link, dat adres kent u toch wel vanbuiten intussen?) straal voorbijlopen en dus nu dito (= lopende) confituur hebben. Niet minder smakelijk.

De dochter beletten kattenvoer te eten. Ja. Erg. Ik weet het. Afijn, ze lust ook champignonburger en waterijsjes.

Veel te mooie schoenen zien bij Hatshoe (áls wij dan eens winkelen dan direct goed), mij daarbij afvragen of ik

1) daarop kan lopen elke dag want toch iets hoger qua hak dan mijn doorsnee elkedagstapschoenen, niet dat ik elke dag op Puma's loop of zo
2) of ik dat waard ben, zoals l'Oreal en mijn vriendin (die er dus ook bij was) beweren
3) of ik niet beter zou wachten tot zich weer een Nathalie Verlinden op mijn weg begeeft, die schoentjes zijn magisch, komen je wel eens tegen op straat terwijl ze zo kwansuis elegant een frisse neus halen. Als je heel hard holt kan je er wel eens een vangen. Spijtig genoeg zijn mijn elkedagschoenen niet zo'n vlotte hollers, en ik kan die dreumes natuurlijk ook niet achterlaten, enfin, als iemand Nathalie Verlindens wil doneren ben ik echt geen slecht adres.
4) of ik mijn dochter niet mijn schoenentic aan het aanpraten ben, want dat kind loopt sinds twee weken elk vrij moment in mijn schoenen rond, van Birkies tot middelhoge hakken, schuifelschuifel. I
n die schoenenwinkel was ze ook al ta-ta-taterend aan het enthousiast modellen aangeven. Nog niet de juiste maat, maar wat wil je, ze kan nog niet lezen dus dat moet op het zicht.
5) of ik echt zo consumeristisch bezig wil zijn, edit; het antwoord is ja want ik zit hier dus te editen met zwaar afgeprijsde pumpies aan de een-tafel-op-omhoog-gekruiste-pootjes, wat niet ongemakkelijk zit overigens.
Prompt trouwens met een heel mooie rok in de kop, zie je wel, dat stopt nooit dat consumerisme (hmmmm, rok).

stof kopen om stoelen (ditmaal volwassenengrootte) te bekleden. Leren van het internet hoe je stoelen bekleedt. Dat direct goed doen en wel hier.

Lampen uit berkenhout maken, oude juwelen herstellen, braambessen plukken uit Brussels tuintje, de pompoenen zien groeien en passant, piekerend een crèche overwegen en toch nog tot een cursus naaien worden verleid, door een blog verdorie! Maar wel een heel mooie. Wie heeft dan Rue Blanche nog nodig? (ik niet dus, of dat hoop je dan)

Al hakend (ik ben laag gevallen, I know) uit een ooghoek Kurosawa kijken en mij afvragen of Madadayo nu ofwel niet zo supergoed is en de grappen zo belegen als op het eerste het beste Japans zuipfeestje, of dat ik er gewoon geen ruk van snap, van die doorzielde Japanse symboliek.

Reizen boeken, of toch ééntje, een kleintje om effe te checken of Pup het nog altijd haat om elders te slapen.

Voor congressen uitgenodigd worden. Meer later.

Al de rest van de dingen die ik elke dag doe, want een kind, man, kat etc kan je niet zomaar laten liggen, dan worden ze kwaad en gaan ze mokken. Behalve opruimen, wat er enigszins aan te merken is.

Een roman schrijven, dedju, dus het is gedaan met dat bloggen hier! Als er nog iemand een tutorial wil van het een of ander laat je het maar weten, maar intussen wordt er serieuzer gerateld. Op een laptoptoetsenbord!

Dienstmededeling over internetpauze en geschudde hoofden

2011-06-24T17:38:00.006+02:00

AUW.

Mensen, ik weet wel dat u met spanning en popcorn in de hand op het vervolg van de correspondentie tussen Marc Reugebrinck en mij aan het wachten bent (tussen twee schrijvers! Over seks! En sletten! Ja, met zo'n luizige lay-out moet ik mijn lezers érgens mee lokken).

Maar het zal moeten wachten.

Ik heb gisteren een hersenschudding opgelopen. Hoewel dat tijdens de dochter-uren was, en ik dus eigenlijk een werkongeval aan het lijf heb, krijg ik van de Bond der Werkende Moeders niks en van de Schrijversvakbond nog minder, dat zijn toch wel twee ongelofelijk on-solidaire beroepen die ik heb gekozen.

U moet mij de eventuele schrijffouten en het hiatus (de hiatus? Boehoe. Kan niet eens meer schrijven. Auwauwauw.) maar vergeven. Licht doet pijn, en ik merk per minuut internet duidelijker dat zo'n monitor gewoon een gepixelde lichtbak is.

Daarbuiten: nog wat online complimenten over het boek nagelezen, in de hoop dat dat me zou opbeuren. Uiteraard, wat gebeurt er: ik lees oef, hoera en jippie's, voel me een stuk beter, maar bots dan op een commentaar dat het heeft over mijn hinniklach op de radio.

Eén commentaar. Maar dàt blijft me weer bij, natuurlijk. Ik een stukje radio nabeluisteren om te verifiëren, blijkt de mens nog gelijk te hebben ook, ik hinniklach als ik nerveus ben. En nerveus was ik ja, wat wil je, een eerste optreden op Radio 2 en Radio 1, een hoop lokale TV's... Enfin, om kort te gaan: ik heb dus de volledige ether een maand lang volgehinnikt.

Wat echt een affreus denkbeeld voor me is. Het blijft me maar achtervolgen in mijn kloppende kop (waarschijnlijk het getrappel van hoeven).
Nu ben ik echt geen mens om te hinniken. Geen paardengezicht, geen eeuwig gegrijns of toffe-peer-neigingen. En toch die vieze nerveuze lach. Jakkes.
Buiten het ondecoratieve aspect leidt het af van alle zinnigs dat wordt gezegd, en denk ik alleen nog "mens hou op met hinniken en neem wat haver" (terwijl ik door die hersenschudding eigenlijk helemaal geen honger heb).

Dus nu ben ik buiten gehersenschud ook gedeprimeerd. Bloemen, kransen en opbeurwensen altijd welkom, hoor.

In afwachting hier een artikeltje over unschooling, dat zo'n 10 jaar oud is maar actueler dan ooit, en dat best interessant denkvoer levert. En geen GEHINNIK.

Op allerlei wijzen ietwat gebousculeerd de uwe,

Celia Ledoux

Vandaag in de gazet

2011-06-21T13:56:00.004+02:00

In die andere gazet dus

Want in de Morgen staan we al wekelijks, natuurlijk.
Nu dus de Standaard.

Schoon fotootje ernaast, schoon cartoontje, bladvullende Ledoux.
Weliswaar in de online krant tot "Ladoux" herdoopt, maar we gaan niet moeilijk doen of toch niet en public.

Ook hier te lezen - wat dacht u anders?

De sletten hebben gelijk

2011-06-18T14:58:00.006+02:00

Beste Marc,

De Standaard publiceerde de 16^e een mooi geschreven stuk van u. Geen wonder; u bent een uitstekend schrijver. Mijn antwoord is vast niet zo welsprekend. Maar misschien legt het wel een aberrante denkwijze bloot.

Over bloot gaat het ook in uw artikel over de Slut Walks. U vindt ze niet nodig. Over de hele wereld komen vrouwen bijeen, al dan niet als sletten gekleed, en demonstreren rond het idee “een vrouw als slet gekleed vraagt niet om verkrachting”. Natuurlijk moeten we tegen dat idee ingaan, zegt u. Alleen vindt u het middel twee keer niks.

Blote vrouwen: kom dat zien!

Wij arme vrouwen. We kunnen gewoon niet anders. Niet elke vrouw kan schrijven als u, en daarbij worden ze vaak minder serieus genomen. De traditionele protestvorm van vrouwen loopt via het lichaam. Zelfs vandaag is dat niet eens zo gek. Wij kunnen brieven schrijven tot we een ons wegen, die komen soms in de krant. We doordringen, als we maar hard en lang genoeg stoten, wel eens moeizaam een glazen plafond. Maar dacht u echt dat een stel protestbrieven de globale aandacht van deze virale Slut Walks had gegenereerd?

Zo gaat het nu eenmaal in onze cultuur: een vrouw die haar lichaam toont, daar wordt op gelet. Daarmee is de Slut Walk hét wapen bij uitstek. Het gebruikt wat de vrouw soms fataal wordt en haar vaak dwars zit – die overdreven aandacht voor haar uiterlijk en lijf –juist als middel om een werkelijk en pijnlijk actueel issue aan te kaarten.

Achterlijk maar niet zeldzaam

Die ene “achterlijke Canadese politieman” – zoals u hem noemt – staat in zijn mening dat vrouwen soms tot verkrachten uitnodigen verre van alleen.

Onlangs schreef een Britse journalist in the Guardian over de brutale verkrachting van zijn vrouw op vakantie in Frankrijk. De politie vroeg ook deze vrouw uit over de lengte van haar jurk en of die haar schouders bedekte. Wie geen vragen stelde, behandelde haar ongeduldig, als een stuk bewijs - niet een mishandeld, pijnlijk aangevallen mens. Die behandeling bleef schrijnend hangen doorheen het artikel. Het trauma van de echtgenoot en het slachtoffer leek, door de insinuatie dat zij mede-oorzaak was aan haar ongeluk, flink aangescherpt.

Veel verkrachte of aangerande vrouwen krijgen, net zoals zij, vanwege autoriteiten de vraag gesteld. “Hoe was u gekleed?” Die vraag kwetst, en laat wereldwijd het waanidee voortleven dat je erom kàn vragen. Een grote meerderheid vrouwen durft nog steeds geen aangifte doen. Bij onderzoek antwoorden velen dat vrees voor onprettige afhandeling een grote factor is.

Persoonlijke trauma's en dominerend gefluit

Ook u lijkt een zeker trauma te hebben opgelopen, maar dan van een andere aard. Het feminisme van de jaren ‘70 zou het op uw en uw medeman’s pietje hebben voorzien, en dat bent u niet vergeten. Of toch bijna; seksualiteit zouden zij als uiting van agressie hebben bestempeld.

Dat is een verhaal van de klok, maar niet het pietje – pardon, de klepel horen luiden. Niet seksualiteit is agressie (al vinden sommige vrouwen dat, en valt dat gezien hun ervaringen wel te begrijpen). Wel is seksualiteit een typisch wapen dat mannelijke agressie uit. Wil een man zijn macht over een vrouw doen gelden, dan gebeurt dat vaak seksueel. Aanranding, verkrachting: het zijn geen puur seksuele daden, hebben met scheppende liefdesdaden niets te maken. Wel met bedoelde vernietiging. Ik ben sterker, dus ik neem je, ook kwaadschiks. Dat is geweld.

Dat een bouwvakker nafluit kan uit gelijkaardige dominantie voortkomen, zij het van iets onschuldiger aard. Voor een enkele vrouw mag dat misschien geruststellend zijn, vaak worden harde kreten, vuile woorden, onprettige termen geroepen. In veel gevallen gaat het zelfs om uitjouwende pesterij. Flatteren doet dat niet; het roept onzekerheid en onveiligheid op. Menig Brusselse wijk wordt door jonge vrouwen gemeden. Ze krijgen er allerlei seksuele beledigingen over zich heen, alsof er een permanente oorlog moet woeden in onze best vredige hoofdstad. Wat een hoffelijke mannen? Nee dus. Dit is net zoals een verkrachting, geen poging tot flatterie of hofmaken, wel tot domineren en door het slijk halen. Dat is geen toenaderen, maar bang maken en afstoten. Alweer: agressie.

Geen slutwalks, maar wel...?

Dan is er uw voorstel tot egalisatie. Het ligt namelijk gewoon aan ons. Wij domme vrouwen. Als we jullie mannen seksueler gingen behandelen, zouden jullie in geschoren benen en korte broeken gaan rondhupsen. Tja, Marc: zelf ban ik dat mentale beeld liever op straffe van acute frigiditeit en ’n bouwvakkersspleet, waarvoor wij ter liefde van de gelijkheid van u moeten gaan vallen, nodigt ook niet tot opwinding uit. Wat dat idee aan misstanden qua seksuele agressie moet rechttrekken, ik trouwens nog steeds niet.

Uw ontspoorde seksuele Utopia laat ik voor wat het is, maar op één detail mag wel worden ingegaan. Seksualiteit kunnen vrouwen – in tegenstelling tot wat u beweert – best op hun eentje beleven. Uit onderzoek blijkt zelfs dat ze mét mannelijke partner een stuk minder kans op bevrediging hebben; die racen, zelfs in deze verlichte tijden, vaak nog op hun eigen orgasme af.

Meer to the point echter is onze culturele realiteit. Wie weet vindt een vrouw uw voorstel fetishistisch leuk. Traditioneel echter worden mannen op hun sexiest gevonden wanneer ze zelfvertrouwen uitstralen in een frisgewassen, verzorgd, niet-exhibitionistisch uiterlijk, als ze met aandacht en niet al te demonstratieve sensualiteit weten te veroveren.

Een té strak plaatje? Natuurlijk: net als uw karikaturale aantrekkingsschets van het decolleté. De man of vrouw moet je nog aanstaan en het innerlijk wil ook wat. Wel weerspiegelen die clichés een eeuwenoude gewoonte. Mannen beminnen vrouwen niet alleen via seks en seksualiteit, ze straffen hen er ook mee af, en leven op die manier hun agressie uit. Vrouwen hebben hun lichaam niet alleen als trots, maar ook als gevaarlijke, onwillekeurige aantrekkingspool en beoordelingspost.

Laat ons allen sletten zijn!

In die realiteit, Marc, betekenen de Slut Walks juist vrouwelijk herclaimen van hun lichaam. Een uiting van durf en trots tonen ze, ten opzichte van een nog steeds verschrikkelijke realiteit. De Slut Walks parodiëren, en gebruiken het lichaam dus humoristisch als allersterkste wapen tegen de angst. Eén dag als slet verkleden zorgt zoals in de traditie van Walpurgisnacht, voor het uitbannen van de boze geesten. Van de boze mannen, want die bestaan zelfs écht. Gelukkig zijn de sletten, vuil en vol branie, nooit bang.

Ik apprecieer uw stuk als voorstel tot verzoening best. Maar het ligt zo veraf van wat de realiteit elke dag toont. Deze “sluts” zijn helemaal niet verwarrend. Ze zetten hun pijn juist messcherp om in kracht. Weet u wat: ik weet het goed gemaakt. Loopt u in de volgende Slut Walk zelf mee. Zo steunt u een daad die voor positievere seksualiteit pleit, zet u een neus naar al die donkere bedoelingen. En dan kan u tóch die korte broek waarover u het hebt eens aan.

In genegenheid benieuwd naar die geschoren benen,

Celia Ledoux

Borstcontemplatie en melkdilemma's

2011-06-16T09:01:00.006+02:00

In Dubio

Onlangs praatte ik met een kennis over borstvoeding. Zij heeft geen kinderen, maar volgde wel van dichtbij de keuze van haar zus om niet te voeden en de daaropvolgende stigmatisering, die volgens haar alomtegenwoordig, hard en aan haar toon te horen schandalig was. Ze vond het trouwens ook niet beter, de borst, of toch niet veel.

Daar was ik het niet mee eens. Zo respectvol mogelijk, en ik ging in op de stigmatisering van de borstvoedende moeders. Zo'n beetje in de geest van "we zijn eigenlijk allemaal hetzelfde en we vechten als moeder ook met hetzelfde beest".

En toch ziet die kennis mij nu als een soort borstvoedingsmaffioso, denk ik. En ik zit daarmee, jong. Want ik heb dat mens graag, en nu voel ik toch - ingebeeld of niet - een soort air van fanatisme tussen ons hangen, wat mij wreed stoort. En algemener: als het nu iets is dat elke moeder genoeg heeft, en waar ik niet toe wil bijdragen, is het wel schuldgevoel.

Sinds dat gesprek ben ik in dubio. Ik merk natuurlijk wel de andere kant, en die is ook niet mis. De mensen die lang voeden van de zotte vinden laten harde, gemene, ongefundeerde maar wel alom beaamde commentaar horen. Borstvoeding is het beste, blahdiblah, maar wacht tot je het geeft, dan kan je 't horen.

Ik heb me dermate ingelezen dat ik weet hoe gezond, normaal, [hier nog een hoop borstvoedingspromotalk van enthousiaste moeder die ik u bespaar] is, krijg van medici te horen dat ik met Pups neiging tot koemelkallergie alsjeblieft gewoon zo lang mogelijk moet doorgaan. Bovendien is het ook nog eens effe een persoonlijke keuze, folks, dus - hoe decoratief het ook is - haal uw neus eens uit mijn décolleté en ga op een ander palaveren en debatteren. Ik zit ook niet met mijn borsten in uw gezicht.

Het blijft, onder al mijn luchtigheid, desondanks zeer doen als mijn schoonmoeder met een dichtgeknepen mondje en een blik op" JAKKES" en *storm* haar armen én benen over mekaar kruist en wegkijkt van mijn "onwelvoeglijke" activiteiten. Zijnde dat ik mijn dochter dus de borst geef, op een manier dat ze er echt niks van ziet en trouwens zeer minimaal - ik begin er in haar aanwezigheid pas aan als het wijzen van ons Pup op mijn borsten onder luid "DIE!" opvallender wordt dan het voeden zelf, want ik snap dat wel, dat mens is van een andere generatie en wel meer mensen schrikken van een grote baby aan de borst.

Aan het "borstvoeding is het best"-discours heb ik ook een broertje dood. Môh vent toch, het beste. Dat is doodnormaal, de rest is gewoon slechter. Daar is niks verheven aan, het is gemakkelijk en simpelkes. Ik hoef nog verguizing noch piëdestal.

En dan komt de spagaat. Want als je zegt dat het een normaal is, zeg je dan dat het ander abnormaal is? En is dat dan stigmatisering? Nee, zeggen de borstvoedpeoples. Dat is hoe het is.

Alleen ga je daarmee voorbij aan de eerste regel van PR. Want wat die BV-folks willen, is meer baby's aan de borst. Meer moeders tonen hoe simpel, schoon, fijn, goed geregeld dat voeden is. Met deze klap jagen ze juist hun publiek mee in het harnas. Hun publiek is niet wie al borstvoeding geeft. Wel de mensen die flessen kiezen. Niet omdat ze dat willen - wie ben ik om te roepen dat iedereen móet voeden - wel omdat ze niet anders of beter weten.

Dus.

Hoe doe je normaal als je daarmee zot verklaard wordt?

Hoe laat je zien: dit is, in tegenstelling tot wat die onsympathieke gladde Nestlé-marketingrakkers zeggen, makkelijk en stukken simpeler dan dat gehannes met die flessen?

Hoe maak je de borst weer even sympathiek doorsnee als uw lievelingsbuur of -tante?

Hoe krijg je het maffia-etiket waar het hoort: weg van de huisvrouwen-vrijwilligersorganisatietjes, en hup weer bij de gigantische, miljardenverdienende koe/poedermelklobby?

Nogal eens een vraag op de vroege ochtend hé, mensen.

Als uitsmijter een viraal nieuwtje waarover ik me al dagen de kop breek: kan dit nieuwsbericht nu echt zijn? Is er echt een vrouw uit de ouderlijke macht ontzet en haar kind weggehaald omdat ze borstvoeding gaf? Allez mannen. Dat móet toch een fabeltje zijn.

Als het echt is, zijn we het vast over íets eens. We vinden misschien niet allemaal dat borstvoeden moet, en zeker niet tot anderhalf-twee-tot hij naar de universiteit gaat. Maar een moeder van haar kind weghalen omdàt ze borstvoeding geeft... dat vinden we toch allemaal te zot om waar te zijn, zeker?

Twitterthuisgeboorte

2011-06-07T15:31:00.004+02:00

Nu live: baren!

Een Engels stel heeft deze zondag en maandag de thuisgeboorte van hun kind live getwitterd. Heavy shit!

Anderzijds kan ik me voorstellen dat het geen slecht doet. Als thuisgeboorteleek merk je al lezende dat het eigenlijk een geboorte als een ander is; je hebt weeën, en meer, en meer, en dan is er een baby. Zij het zonder TL-lichten, zotte rit naar het ziekenhuis, drukke afdeling met een dozijn Scholl-sandaal-klepperende verpleegsters. Gewoon: in de living met een vroedvrouw of twee.

Lees maar na in het verslag van The Guardian.

Soit, alle missionariswerk op een stokje; ik heb het redelijk voor social media, maar zo sociaal als deze twee knakkers, twitterend in het midden van een wee, zie ik me echt nooit worden.

Zo moeder

2011-06-04T17:12:00.007+02:00

De dochter en ik

ZIJ

Weegt intussen 20 kilo jadatisveel, neededoktervindtdatnormaal, bwahzeëetgraagmaarnietveel, jaikwasookzo'ndikske.

Zegt driekwart van de dag door "Mama"; onder andere in de volgende omstandigheden:

als ze iemand ontmoet of leert kennen, opgewekt
als ze wakker wordt, halfslapend
om te protesteren, kwaad
als ik lastig op haar ben en iets diets wil maken, meestal met dezelfde frons en intonatie als ik, en dan "mamamamamama!" etc.
als ze bang is dat ik ervandoor ga, hartenkreet-ish
in haar dromen, meestal verrassend luid
tegen mij, zeer kordaat alsof ze me toch wel even op mijn functie moet wijzen

Ook komt eruit:

één keer papa, maar dat leek achteraf per abuis
wawa, een woord dat van "vreemde honden" naar "elke viervoeter inclusief die van ons" naar "alles interessants, inbegrepen andere baby's en vreemd volk"
alowààà!; dringend en klaaglijk: water. Meestal om om te kiepen als een instant-speelvijvertje.
Die! Alles wat ze wil, meestal met wijzend vingertje en veel misbaar.
Deuttt! = dat, indien dat iets opwindends is, zoals een metro, een zandbak, een vader.

Voor de rest trekt ze haar plan met gebaren; schoenen worden aangedragen om naar buiten te gaan; flesjes om planten water te geven; hoge stoelen wijzen op honger net zoals smekgebaartjes en handen naar open monden.

Side note: toen ze onlangs haar kopje tegen het tapijt vlijde, dacht ik dat ze een gebaar voor willen slapen had (slapen! WILLEN!).
Jippie! Maar nee: madam lachte smakelijk; ze maakte een grapje.
Haha. Note to self: volgende keer werken aan een saaiere, maar slaaplustiger baby.

Verstaat wel al veel, zodat nog voor ze kan spreken de gewoonte in huis is geslopen om sommige woorden te spellen of in een andere taal te zeggen.

Lijkt ongemeen geïnteresseerd door schoenen en tassen. Dat zal wel erfelijk zijn, want ik geef haar daarin dik gelijk.

Morrelt wanneer ik ga winkelen heel serieus ook keurend door de kleren, alsof ze dat elke dag doet.

Heeft geleerd dat dingen heet kunnen zijn. Blaast daarom zeer scrupuleus op wat ze in haar mond steekt, vooral als ze het er heel goed uit vindt zien (versgeplukte kersen en mueslibars staan natuurlijk ook bekend om mondverbranden).

Zit bovenal in haar waterfase. Begieten: planten, zetels, zichzelf, haar moeder, de grond. Alles moet groeien.

Heeft veel meer lol aan een zakspiegeltje dan u of ik.

Danst zich met haar dikkiebuik en armen echt op elk melodietje de spekkies eraf. Geeft de voorkeur aan vroeg Beatleswerk, jaren '50-crooners en Massive Attack. Ik weet dankzij totaalembargo K3 nog te weren.

EN IK

Kuis morrend de vruchten van dochterliefs watersport.

Moet afkicken van een wekelijkse column, zou dan dus stilaan vakantie moeten plannen, maar betrap me op denken aan de roman.

Heb zelf - alweer wegens uit de hand gelopen waterwerken - een nieuw keyboard op de laptop gemonteerd (en ben daar buitensporig trots op; vooral omdat er wat teveel gedemonteerd maar geheel zonder nadere gevolgen ook weer gemonteerd is, waardoor de illusie een computerwizard te zijn *poef* zomaar ontstaat).

Heb in de top-tien boeken gestaan (jaja), tussen de Piet Huysentruyts van deze wereld (en ben daar verhoudingsgewijs misschien minder trots op, bedenk ik me ineens, raar mens toch die Ledoux).

Wacht, hierzie, want anders geloof je 't niet.

Uitgeverij content, en ik toch ook eerlijk gezegd (merci!, ten andere! 't Is te zeggen: als u hem gekocht heeft hé; anders gerust doen want ik wil er best nog eens in staan.)

Overweeg vlierbloesemchampagne te maken met al dat geblog van Madame Zsazsa over wat ze daar nu weer allemaal mee gemaakt heeft. Alla, champagne: zo noemt de BBC dit brouwsel toch.

Geef toe dat ik de dochters zin tot morrelen aan kleren binnenkort best nog wat wil aanporren middels wat goedgeplaatst consumerisme.

Broed op een nieuwe reeks columns, kijk House M.D., pluk rode bessen, frambozen en aardbeien uit de stadstuin en vraag me af of de vervuiling van de Ring ons via dat bio-gedoe kanker gaat geven.

Kijk Tristero's "Altijd 't Zelfde", geniet, en neem de frase "genretheater" compleet gratuit en misplaatst in de mond. Wil nu natuurlijk meer theater.

Vraag me af of er babytheater bestaat dat te genieten is. Mis een Brusselse "Baby-Agenda". Een idee, BDZ?

Merkt op dat haar Brussels gehucht zeer op de Belgische kust lijkt met mooi weer: veel flanerende ouw madams en goedgezinde kinders, een soortement dijk met terrassen en mafgekleed volk. Moet niet meer op reis daardoor, gemakkelijk is dat. Alleen de zee mist ze, maar ja; die is aan onze kust ook maar bijzaak.

Verder gaat alles goed, en hopen we van u hetzelfde. Happy hittegolfing, iedereen!

Ambetant

2011-05-26T14:43:00.004+02:00

Zeg hoor eens mensen...

Het mag nog altijd hoor, je plaats afstaan aan een moeder in de metro. Zelfs als ze een fijn hakje en een schoon kleedje aan heeft en die ochtend per mirakel heur haar gewassen kreeg.

Nee, ze valt er niet uit, het is gemaakt om een kleine mee te dragen, u hoeft mij ook niet zo als het derde wereldwonder te bekijken, ik ben Manneken Pis niet hein.

Als je niet wil dat ik, zo in de rapte en discreet, mijn kleine verschoon in uw toch niet bepaald chique koffieplek, voorzie dan eens een verschoonplek - en daarmee bedoel ik niet zo'n gore uitklaptafel in uw dito WC's.

Nee, u hoeft zich niet te excuseren omdat u dacht dat ze een jongen was, dat is toch geen ziekte zeker jongen zijn? Allez kom, een baby is een baby, wat er ook in de pamper zit.

En for the record: Nee-ze-is-niet-te-dik! JA dat vindt mijn pediater ook *zucht*.

Dat gezegd zijnde....

Is het wel heel sympathiek van gelijk welke (euh, snel een PC term vinden, ah voilà daar heb ik er al één: ) bedienpersoon om die baby van ons effen aanspreekt terwijl wij iets zitten te eten, elk moment vertier zorgt voor iets langer uitgestelde ontdekkingsdrang.

Kan ik die lokale TV's niet genoeg bedanken omdat ze het niet erg vonden dat Pup aan hun camera's zat en die ene keer zelfs compleet panisch van de cameraman aan het huilen sloe (zou die cameraman toch eens doorlichten, RTV: mijn dochters instinct is scherper dan dat van een wilde poema).

En ben ik de dochter bijzonder dankbaar. In bed gaan liggen en daar zonder enig amok inslapen als een roosje, dat zijn we niet gewoon. Nu mezelf nog afleren om prompt tot een kot in de nacht op te blijven op zo'n avond (*geeuw*).

Voornemens (al dan niet goed)

Volgend jaar ergens op stukken beeld gaan houwen in het weekend.

Meer per direct: niet neuten over zware metalen in make-up, maka-up zoeken zonder zware metalen. Hopelijk zijn de bio-merken qua pallet al uit die clownskleuren van een paar jaar terug gegroeid zodat ik uit arren moede niet weer een Paris XL binnensukkel.

Nog meer per direct: vrede vinden met mijn pasgeknipte frou, hij schijnt me goed te staan nochtans.

Toch maar weer eens zuivel proberen. Kaas: lekker. Pup: misschien niet meer allergisch.

Te overleggen: weekend uit boeken, want thuis heeft The Man een nietsdoen-inhibitie en gaat hij toch weer aan het rommelen en stapeltjes maken hoe graag ik ook met mijn ogen dicht zou willen doen alsof onze tuin in Toscane of Puglia ligt.
Who cares als we op een ander niet slapen? 't Is wel mooi op een ander. (wel jammer dat het door slapeloze heimweekleine is, niet door wilde nachten van weleer*)
* weleer= pre-baby.

Nader te bekijken

Ben ik met dat recente snoezig-jurkje-gehaak van mij nu op de superhippe bandwagon gesprongen of is het een voorbode van een shit-ik-ben-in-mijn-grootmoeder-veranderd nachtmerrie? Zware overwegingen te maken en knopen door te hakken.

Waarom mama's niet naar het theater gaan

2011-05-17T21:30:00.003+02:00

Lage cultuur: het gedwongen toevluchtsoord van mama's

Ik betrap me de laatste tijd erop dat de tweespalt in dit blog me aan het puzzelen zet. Zie je, vroeger zag het er hier toch anders uit. Ik schreef over theater, muziek, ga maar door van crossover tot opera, en herschreef al doende het hele cultuur- en recensielandschap.

De teneur is, met andere woorden, sterk veranderd sindsdien. Ik heb het over baby's en opvoedstandaards, over al dan niet gevulgariseerde wetenschap die enerzijds theorieën en anderzijds consensus bespreken onder mekaar en, natuurlijk, ook over de duizenden regeltjesboeken, multinationals en goedmenende groottantes die jammer genoeg op minder gebaseerd zijn maar je veel makkelijker bereiken en - waarom niet? - lekker de onzekerheid in praten als ouder.

Ja, u ziet het: het enige wat niet veranderde is de naar het Latijn neigende, dus compleet verwarrende, constructie van mijn zinnen en mijn overtrokken woordenschat.

Dus, dacht ik in mijzelf, laten we nog eens een flink opiniestuk schrijven. Eén dat mijn twee werelden - van vroeger tot straks - aaneenbreit. (Here goes, mensen!)

Ik merk namelijk dat ik door het simpelweg krijgen van een baby - ben verder namelijk simpelweg nog mijzelve - uit de cultuur word gesneden. Wat overblijft zijn de scharreltjes CD's die mijn baby níet bang maken - ze houdt van Marvin Gaye en andere fifties crooners, waar ik liever RATM, the Prodigy en andere geweldenaars draaide die haar alleen doen huilen. Er valt zo nu en dan een matinee theater te grabbelen - 's avonds ben ik niet alleen ongerust omdat ze zonder mama zo slecht in slaap valt, maar ben ik ook zelf in een halve coma omdat het aanvangsuur van voorstellingen zowat samenvalt met mijn huidige bedtijd.

Verder moet ik het hebben van lage cultuur, en daarin ontmoet ik vele mama's. De haak-en breiaddicts onder de jonge moeders kan ik niet meer tellen. De rest doet taartenbak-cursussen of maakt fantastisch specialistische foto's van hun kroost, met digitale camera's en kanonnen van lenzen. Ze pimpen hangmatten en verven gigantische lappen stof, waar vervolgens allerlei jurkjes van worden genaaid in (voor mij onbegrijpelijke) wippen. Vroeger schilderden of schreven ze, waren ze stoere rockmanagers of eminente cultuurnimfen.

Stoer of eminent zijn ze nog altijd. Alleen zijn ze niet meer welkom in hun vroegere middens.

Het is onmogelijk om een kind mee te nemen naar rockconcerts, en in het theater zijn e niet welkom. De hippe cafés hangen vol ongezonde rook, en als ze clean zijn wordt er pas afgesproken wanneer je kleine zijn bed in wil. Ik hoorde eens een verhaal van een fiftiesmama die haar kleine in zijn wiegje stopte en - de kleine achterlatend - naar een receptie in Brussel vertrok, maar tegenwoordig vindt Kind & Gezin dat niet meer goed en kom, we zijn zelf ook niet meer geneigd om dat soort Mad Men-stoten uit te halen.

En dus? Dus kunnen wij onze cultuur op de buik schrijven. Dus zijn er alleen mannelijke recensenten, en vraagt de sector zich onder het draaien van een goeie whisky (establishment) of een frisse pint (jonge honden) met een sigaar in het hoofd af wat ze moeten doen om vrouwen binnen te halen. Ik zal het u zeggen, heren. Laat dat theater om 12 uur 's middags doorgaan, maak er een openluchtvoorstelling van waarbij je in en uit kan lopen, zet de versterker tijdens je concert zachter (tegen alle verwachting van rockers in hangt de lengte van uw *** niet samen met hoe zwaar je de volumeknop zet, al word je er even doof van als de paterkes vroeger van masturberen beweerden). Zorg ervoor dat de kinderen mee kunnen of de moeders op dat moment weg kunnen, en uw vrouwelijk bezoek verdriedubbelt.

Daarmee nekt de cultuursector zichzelf. Het is bekend dat vrouwen culturele veelverteerders zijn. Wij lezen pakken meer boeken dan mannen, houden meer van theater en zijn van mode tot dansvoorstellingen avontuurlijker, guller kopers dan het mansvolk. Zij hebben alleen de muziek nog als groot bastion, en dat is wellicht puur doordat hun smaak minder wordt geprogrammeerd. (heeft mijn dochter later toch nog wat te veroveren. You go, Pup!)

Zolang de cultuur het praktisch onmogelijk maakt voor mama's om cultureel actief te zijn, blijven ze zichzelf in de vingers snijden. Als je een paar jaar geen culturele tempel meer binnenstapt, duurt het een hele tijd om weer in de gewoonte te komen. Reken maar uit hoeveel verlies dat betekent (mijn wiskundelacunes staan het me namelijk niet toe).

Mama's haken en breien dus, ze bakken taarten, tuineren, naaien. Ze maken er een kunst van, die op het web in een enorme subcultuur wordt gedeeld en toegejuicht. Het is, in tegenstelling tot hoe cultuur vandaag vaak werkt, een soort gezamenlijke belevenis; een delen; een toenadering.

Wil het toeval dat het hermetische van cultuur een veelgehoorde klacht is. Ligt dat aan de voorstellingen of de inhoud? Ik bespaar u het denkwerk: nee. Na jarenlang recenseren heb ik door dat ontoegankelijkheid een compleet loze klacht is die, sorry Bart De Wever en andere "breng de canon terug"-pleiters, nergens op gestoeld is. Wat kunst vandaag brengt is in doorsnee vibranter, concreter en véél meer in de werkelijkheid gestoeld dat die naar ouwe pluche stinkende, doorkauwde voorstellingen van vroeger.

Wel ontoegankelijk? De manier van organiseren. Breng meer wandelingen door de straat in de programmaboekjes. Adverteer bij vroedvrouwpraktijken en kinderdagverblijven met babyvriendelijke voorstellingen. Zorg ervoor dat een brabbelende, kwakkelende peuter welkom is en uw kunst niet stoort. Dàt is inclusief werken. Zorg ervoor dat ze welkom zijn, en de jonge mama's zullen weer - durven te - komen.

In de tussentijd stellen we het met lage cultuur. En natuurlijk ook met kleine cultuur: die van onze klein mannen. Kapitein Winokio's CD's zingen we uit het hoofd mee. KC Nona's filmvoorstellingen doen een vleug cultuur - zij het niet voor onze leeftijd - in ons hoofd waaien. We slepen de baby's mee naar kunstbeurzen, en vermijden elke gestoorde blik als de kleine huilt. Wij hebben namelijk best wat over voor cultuur. Ik vraag me af wat cultuur voor ons over heeft.

Handwerk

2011-05-14T20:51:00.003+02:00

Post-boek-bedrijvigheid

Na een boek, een examenreeks of elke andere grote geestelijke inspanning overvalt mij altijd een gigantische drang om stuff met mijn handen te doen.

Mijn huis raakt dan geschilderd, mijn vloer geschuurd of mijn al dan niet willige vrienden de recipiënten van confituur of "kunst".

Hoewel de deur en de gang node een lik verf kunnen verdragen hou ik me in wegens warm weer en rondtoddelend Puppy. De verf is bio en dus babyproof, maar verwoestgrage dreumesen slopen een pasgeverfde muur zo.

De huisvlijt zag er dus wat anders uit con Bebe.
* rabarbermeringue, merci Madame Zsazsa, het smaakte twee dagen lang en veel te veel stukken later nog naar meer.
* rabarbersiroop, ook al van Madam Zsazsa maar minder gelukt, wegens willen gezond doen. Dadelstroop: niet hetzelfde als simpele ongezonde suiker.
* bresaola: ligt ergens ofwel te rotten ofwel te rijpen, ik wacht ongeduldig maar met gezonde vreze af. Het schijnt dat een mens ooit in zijn leven charcuterie moet hebben gemaakt; bij deze dus.
* quiche met wildpluk; netels, paardebloemblad en iets dat op vogelmuur leek maar het dan toch niet was, het was dus een licht riskante quiche die ik zeer voorzichtig genuttigd heb, maar niks geen buikpijn of zo.
* plannen gemaakt wat ik allemaal met wilde vlier ga uitspoken.
* Nog meer wildpluk, geïnspireerd door de Groene Vrouw.
* Allerlei voor mijn doen culinaire hoogstandjes, zoals impro-kefta met reuzel, daarbij gevulde gierst en zoetzure saus (maar dus niet uit pottekes) of impro-lamscassoulet met raapstelen, salie, worstjes en daarbij tuinbonen in ganzevet - lees dit ding met spelfouten en al en wees nooit meer bang van vet; zelfgemaakte vlierlimonade, Hot cross buns, dat soort licht exotische concocties.

Verder ook nog een interview bij TV Oost op de agenda deze dinsdag; samen met Kapitein Winokio naar het schijnt. Zie ik die Held der Intellectuele Ouders eindelijk ook eens. Die mens heeft in ieder geval een site die veel flasher is dan de mijne, ik ga mijn vrienden toch beter moeten kiezen tiens.

Dit keer laat ik de dochter buiten de studio rondtoddelen en allerlei mediavolk versieren; ze heeft een mamaplak-fase en vindt dat niet tof, wellicht. Maar tijdens het interview op RTV liet ze overduidelijk merken dat het genoeg is geweest met de media-exposure, en dat die mannen hun camera's ergens kunnen steken.
Waarschijnlijk kom ik voorbij in een eindejaarsoverzicht met Pup; ze heeft namelijk 15 minuten lang hartverscheurend gehuild terwijl ik vergeefs probeerde iets over mijn moederboekske te zeggen.

Aan alle mensen in de Kempen: dit gebeurt anders, echtwaar, noooooooit.

Mama-Mania

2011-05-05T19:25:00.006+02:00

Deze week in alle kanten en hoeken van Vlaanderen:

Ledoux dus. Of liever: Mama, want uiteindelijk ben ik maar een vehikel van dat boek, blijkt uitgebreid.

Op de agenda:

Zaterdag 7 mei: Radio 1, Interne Keuken, van 11 tot 1 rond één tafel met ettelijke profs en twee radiomakers
Zondag 8 mei: FM Brussel, Stoemp Karotte, centrale gast van 5 tot 6 ('s avonds welteverstaan, niet in het holst van de nacht)
Maandag 9 mei: Radio 2, De Madammen, te gast van 9 tot 10, voor één keer mét The Man die de anonimiteit een uur lang aflegt
Donderdag 12 mei: RTV, Trendiez, van 8 tot 9 (alweer 's avonds, dit keer wel spijtig wegens dochter al redelijk moe rond dat uur, dan stond ik liever in het holst van de nacht op eigenlijk)

Om te lezen:

De Morgen, 8 mei
Gazet van Antwerpen, 8 mei
Het Belang van Limburg, 8 mei

Jaja, Moederdag hé, dan is ouderschap eens een dagje nieuws in België, verder is voetbal belangrijker en moeten kinderen in allerlei roze gekleurde boekskes worden besproken.

Al verzekerde mijn redacteur me dat het puur door de genialiteit van het boek was. Wie weet.

Al gepasseerd:
Metro, 2 mei (ik zou het u verteld hebben als ik er zelf van had geweten maar ik sloeg de pagina om en daar stond ik, tegenover een artikel over huisslakken, het is me wat)
TV Limburg, 3 en 4 mei, waarschijnlijk op Youtube nog te zien. (De moeite op te zoeken, om mijn dochter de studio te zien verbouwen en de show te zien stelen terwijl geen kat nog let op wat ik eigenlijk vertel)

Ik word meer dan ooit in mijn leven door pers gebeld. Intussen kruipt mijn dochter een stoel op, gaat stiekem kokosvet zitten sneukelen, kotst die namiddag haar ziel uit. Ik rep me naar de dokter die indigestie vaststelt, waarop ik me opeens haar glimmende snuit van die middag herinner en ik zwijg wijselijk en hoest 50 euro op...

Ik zou er even van gaan liggen, maar ja: ik ben ook buiten litera-land "mama", en die job stopt nooit. Dus daar komt niks van in.

Check!

2011-04-19T17:23:00.005+02:00

To do

SCHRIJFSEL
* stoppen met in brievenbus kijken, boek komt vanzelf aan
* wel eindelijk contract eens ondertekenen
* nieuw columnidee uitwerken (nee, 't is nog geheim, folks)

ROND-HET-SCHRIJFSEL
* Eens kijken wat ik de 30e voorlees bij "Zwanger in Brussel". Allen welkom, trouwens
* Flyer versieren voor "Zwanger in Brussel" of liever: iemand die er een kan maken, want mijn grafische talenten zijn alleen niet-gepixeld
* Kempense/Mechelse TV terugbellen voor afspraak
* Limburgse TV terugbellen voor afspraak
* Magazine "Psychologies" kopen; artikeltje lezen
* Interview voor "Feeling" geven
* Lift vinden om me naar al die TVs en zo te rijden, want autoloos leven is mediatiek blijkbaar niet populair; al die studio's zitten in 't gat van Pluto. Zeggen dat de VRT een busrit van 5 minuten hiervandaan is.

TEGENGIF (aka "THUIS")
* Madame Zsazsa's rabarbertaart maken met rabarber uit eigen Brusselse hof
* baby verluieren (en weer, en weer)
* benen ontharen, sandaaltjes opdiepen, klaar om in park te gaan luieren (nee, een ander soort luieren dus)
* in werkelijkheid crazy parcours lopen in park achter dreumes aan, o.a. 50 keer eenzelfde trapje op en af
* baby-tandenmiddel kopen (in bulk)
* baby-groentenplantjes uitpoten. Buiten zicht van echte baby, want die wil helpen en trekt ze gelijk weer uit. Hier is dat onkruid zie, moeder.
* een paar jaar getrouwd vieren (jaja, niets burgerlijks is Mme Ledoux vreemd)
* nieuwe serie vinden om te kijken (niks griezelgeweldflikkendetectivesoap als 't kan)

REALISTISCH ZIJN EN NIET EENS OP DE PLANNING ZETTEN
* uitslapen
* op reis
* drie weken denhondzijnbotten doen

3, 2, 1: Boek

2011-04-13T16:26:00.008+02:00

Bloggen, ik heb het weinig gedaan de laatste tijd.

Ten eerste is de hipheid er een beetje af; iedereen zit op Facebook te tateren, en zo’n update is sneller gemaakt dan een blogpost. De bloggers die “er nog wel aan doen” zitten op Wordpress hun profielen zo flash te maken dat het mijn ogen uitsteekt. Ik kan met mijn ouwe standaard Blogger-profieltje wel kan doen alsof inhoud telt, maar vind me virtueel een puistige tiener gelijk.

Dan loopt hier nog een bijna-éénmeterig schepseltje rond dat bij het idee bloggen dit soort vuile blik trekt - nee, géén duidelijker foto's, dat kind wordt nu al bijna even hard gemediatiseerd als Sylvie Melody indertijd, en iedereen weet wat daarvan is geworden - dat bovendien verbazend snoezig kan doen en zo elke neiging tot posten tenietdoet.

Tenslotte schrijf ik tegenwoordig voor de kost veel in geschreven pers. De uitstekende krant De Morgen, het prima blad Humo, de literaire bladen Deus Ex Machina en Dietsche Warande & Belfort: dat bouwt elke minuut vol die de één meter en 18 kilo rondtoddelende en-brabbelende minibonk energie overlaat. Dat zorgt natuurlijk voor minder schrijflust daarbuiten. (Wààrbuiten?)

Misschien ben ik ook gewoonweg enorm arrogant geworden, te goed voor internet en zo, en vind ik hier nu al een regel of tien redenen uit waarom dat niet zo zou zijn.

OF ik had het gewoon te druk met het echte werk. Boeken schrijven!

Binnenkort komt "Mama" uit, uitgegeven bij Vrijdag. Ja, ten overvloede: ik ben gewoon (heel erg) bezig.

Mama ligt in de boekhandel op 24 april, en kost nog geen drie pakjes condooms.

Zie je wel: kinderen zijn op termijn gewoon een besparing.

Kopen, die hap. Want mijn kleine heeft kleren nodig, en u een goed boek.

Ballekes etend voor het scherm

2009-12-08T11:38:00.003+01:00

Pixelninjas en Papiertijgers

Intussen in papierland: tweewekelijkse column door Celia Ledoux in De Morgen op Zaterdag, bijlage Wax.
Genoeg voor pixelninjas om vanachter de computer naar de krantenwinkel te sluipen en terug? Wie weet.

Ander nieuws?
Mijn highly pregnant body voelt zich bijna zoals de ietwat uitgedijde ondertitel van de column “la mama”. Mijn binnenste fronst nog steeds geweldig bij het idee dat ik ooit een la mama zou worden en trekt een tijgerkleedje aan.
Mijn huis is ingenomen door loodgieters, die columneren of bloggen geen eerbare beroepen vinden en dat luidkeels laten merken.
Recensies zijn helemaal op de achtergrond gezakt. Dat had u al door, no doubt. Mijn inspiratie focust zich op fictie voor het ogenblik. Uitgeverijen contacteren, praten met redactrices, columns publiceren. Bloggen komt er zo niet van, en ook romanidee nr 2 bubbelt in onder- en bovenbewuste. En natuurlijk is er de voorbereiding (enorm) voor een pakje mens (mini).

Verder vergeet ik steeds weer dat binnenkort te publiceren essay – in de vrouwelijk georiënteerde “Belladonna”-editie 1/ 2010 van Dietsche Warande en Belfort; een aanrader –aan te geven bij Sabam. Misschien omdat mijn royalties van vorig jaar een ongelófelijk royale 3,56 euro bedroegen. (A. Spetterend? B. Al het administratief werk waard? C. Geheel beschamend en nooit uitgekeerd?)
Voor Sinterklaas lag er nog geen Bèbeh in de wieg. Bèbeh (=werktitel voor Ledoux junior) blijft voorlopig:
* Gretig Afnemer van Vette Vis,
* Veroorzaker van Waanzinnige Wagenziekte en Manische Misselijkheid,
*Plotse Middernachtelijke Zin in Steak-hebber,
* Tot het Laatste Moment in-Utero-Draaier
Etc. etc., zoals er bij adellijke titels dan volgt.

Het is moeilijk niet geobsedeerd te raken als een wezen in je buik elk moment van de dag mentale, fysieke, emotionele aandacht vraagt. Waaraan u dat doet denken? Alien wellicht.

Voor het nieuwe jaar hoop ik op:
* mijn lijf weer in buigzamer vorm, met de newly acquired force en zelfvertrouwen blijvend erin,
* geen zwangerschapsstriemen (nog geen tot dato en counting),
* inspiratie tussen de babystuff door,
* blij, begrijpend, respectvol kraambezoek ("don’t you fucking touch that baby!"),
* een eigen leven, misschien geholpen door geëngageerde omgeving, ietwat doorslapende Bèbeh en helpende Mr Ledoux.
* een uitgegeven roman bij de Grote Uitgeverij waar we nu bij zitten (niet te verwarren met de Grote Uitgeverij waar we net anderhalf jaar mee hebben samengewerkt)
* Fijn veel schrijf-of ander inkomen (wordt aan gewerkt)

Ah ja. En de DVDspeler die me voor mijn verjaardag werd beloofd wil ik ook nog wel, by the way.

Celia Ledoux

Gemaakt dit jaar

2009-11-30T21:27:00.004+01:00

Eindejaarslijst, deel één

Omdat het niet altijd high-brow moet zijn...

Ganola: voor het eerst
Cakes: een tiental
Boek: één
Lekker eten: een hoop tot maart. Daarna te mottig wegens hypergezonde en licht dominante foetus
Reizen: vier- Bodrum, Venetië, Berlijn, zee
Recensies: een stuk of acht
Lettertekens: ontelbare
Columns: een dozijntje, en working on it
Scènes: een paar
Andermans dag: hopelijk ook een paar
Vooruitgang: veel
Contacten: veel en leuke
Ideeën: meer dan genoeg
Laurierlikeur: twee batches, uit eigen tuin
Gaten in achtertuin: een massa (ook weer gedicht, achteraf)
Vijgenconfituur: potten en potten
Kind: één

Celia Ledoux

Book review: Eva Cox, Eén twee drie ten dans, 2009

2009-08-28T21:13:00.003+02:00

Een regenwoud vol dansende taal

Poëzie is een regenwoud vol vreemde beesten. Er wordt gebeten, verbeten en betreurd. Er wordt bemind, gehaat, en meestal beide. Sommige dichters planten hun woorden als zeldzame nakomelingen, anderen strooien ze in het rond als kikkerdril.

Maar niet zo vaak komen veel van die neigingen samen. Eva Cox’s nieuwe werkje, “Eén twee drie ten dans” lijkt in die zin het regenwoud zelve. Gevoelens, stijlen en zelfs genres stromen moeiteloos in mekaar over. Organisch wordt er gesprongen van vrolijk sprookje naar vrije vertaling vol melancholie, om dan weer een ritmerijm op te pikken dat niet alleen een meeslepende pump in zich draagt maar het humeur als vanzelf opkrikt. Zelden worden de grenzen van de poëzie zo opgerekt als in dit bundeltje.

Bekritiseerd om de bij momenten volkse taal, valt er van Cox' uiteenlopende taalregisters evengoed te genieten. Honing smaakt goed, maar een lik suikerbiet mag ook wel eens. En eens die permissiviteit vastgesteld is het moeilijk aan deze bundel fouten op te merken. Het lijkt een bijna kinderlijk zonnig, zorgeloos werk, dat bij vaker herlezen overloopt van spitsvondigheid zoals een computergame dat allerlei easter eggs verbergt. De paginanummering vervangt Cox door een “karakter-telsysteempje”, waardoor pagina 1287 door 378 kan worden gevolgd. Het zo onweerstaanbaar volkse ritmerijm blijkt bij binnensmonds opzeggen van binnenregelse klank- tot stafrijmen te barsten. Elke pagina in deze bundel danst inderdaad. Van poederroze ballet tot gruwelijk oerritueel, over dromerige pavanes naar modern abstract. En in elk van die genres word je, zelfs als poëzie- en dansleek, onweerstaanbaar en moeiteloos meegevoerd. Opeens blijk je te kunnen dansen. Opeens houdt de dichthater van poëzie. C’est magique!

Het is moeilijk een zo speels, fijn, pittig werk te recenseren zonder in meligheid te vervallen. Maar what the hell. Eén twee drie ten dans maakt wel wat overmoedig, dus daar gaan we: van deze bundel spat de lente af van klaproos tot ooievaarsbek met joelende passie. Eva Cox, die op het vorige PassaPortaFestival zo verlegen overkwam: zij pakt eenvoudigweg beter op papier. Zij verleidt met haar woorden. En het is lente, dus laat het over u komen. Lees deze bundel, poëzielover of -hater, en voel Cox’ organische woordvlinders van de poëzie van uw tenen tot diep in de buik trekken.

Celia Ledoux

Blijde tijdingen en een movie review: Coraline

2009-08-08T21:34:00.005+02:00

Hi there peoples,

Meestal willen anonieme bloggers me een grotere lul of een link naar verkoopsites aansmeren, maar dit keer was het een lezer die kloeg over de follow-up hier in mijn stukje ongewiede cyberspace. Hij/zij heeft gelijk: aartslui ben ik. Boete en gesel upon me.

Cela dit: ik heb alweer een fantastisch excuus. Na een vakantie tussen lagunes en jachthavens (het loont om er buiten het seizoen op uit te trekken) bleek ik gewoon keihard zwanger te zijn. Al dat kotsen had dus niets met de vreemde cuisine te maken. Dat krijg je met al die seks. Als het geen aids is komt er een baby van.

Een maand of vier later loop ik hier nog altijd geel en groen misselijk te wezen. Maar tussenin schrijf ik toch alweer, en dat fantastisch décolleté dat je ervan krijgt is een (magere) troost. Niet dat de vrees straks een luierverversende paria ten dienste van Little Ledoux te worden, ver van alle cultuur en publicatiekansen, niet ergens in mijn achterhoofd hangt. Vandaar een licht overhaaste trip volgende week richting Venetie voor de Biennale, en een dringend afvragen hoe ik mijn lezende/literaire kennissenkring vergroot als compleet niet-glad mens.

Intussen hebben jullie een stel reviews tegoed. Zodadelijk al een eerste: Coraline, het donkere sprookje uit de Burton-stal dat we als opener van het BIFFF te zien kregen. Moet u intussen gezien hebben of anders nu gaan huren als zondagsfilm.

Voor ik in allerlei Giardini ga rondhangen volgt misschien nog wat literatuur.
En exclusief een flashreview van Peaches. Hierzie: veel kostuumwissels, energie die het podium af spat, en een fantastische overgave aan het publiek die aan het seksuele grensde. Wel kronkelt ze wat veel maar hey, ze is een icoon, daarvan nemen we de kapsones erbij. Spijtig genoeg was Foetus Ledoux die avond bijzonder kotsgraag en vermoed ik dat ik een Burt Bacharach-fan aan het kweken ben. Oh god.

Verder schrijf ik momenteel een stuk over feminisme en vrouwelijke schrijfsters voor Dietsche Warande en Belfort, en heb me daarvoor kniediep in de Anja Meulenbelt, Ariel Levy, Ayaan Hirsi Ali (redelijk waardeloos wegens nogal rabiaat en pamflettair), Fatima Mernissi en andere straffe madams gewerkt. STAPELS feministische literatuur ligt hier overal in huis te slingeren. Geloof het of niet, in tegenstelling tot pakweg de meeste hedendaagse filosofen schrijven ze nog lekker en leesbaar ook. Als dat geen diepgravend artikel wordt weet ik het niet. Een bakje kritiek komt vast ook wel, van filosofen die me een nihiliste of een gefrustreerde etc vinden of zo. Mijn zwangerschaphormonen kijken er vol gram naar uit.

Allez: een kus vol moederschapsliefde en dat soort idiote clichés,
Celia Ledoux

Bestaat perfectie dan toch?

We wandelden mysterieus dromerig weg van de pre-screening van Coraline, openingsfilm voor de 27e editie van het Festival van de Fantastische Film te Brussel. Waarom houden we toch zo van donkere comics? Waarom blijft de dood van Bambi's moeder ons meer bij dan alle Disney-zoetigheid die volgde? Is het dat geruststellend gevoel dat animatie nooit echt is? Of de verslingerdheid aan duistere humor waarmee Tim Burton ons opzadelde?

Coraline, de nieuwste worp van Henry Selick (The Nightmare before Christmas), stelt gerust op alle fronten. Het fascinerend griezelige verhaal vertelt hoe Coraline, een eenzaam meisje, in haar nieuwe huis een deur ontdekt naar een ideale wereld, met een Andere Moeder en Vader. En natuurlijk ontpopt die wereld zich gaandeweg als allesbehalve ideaal.

Coraline combineert de sprookjesachtige perfectie van Disney met de griezelige inventiviteit en donkere fantasie van de Burton-stal. Bovendien is deze stop-motion-animatiefilm het eindresultaat van een batterij getalenteerde artiesten ondersteund door verbluffende techniek. De prent ziet er perfect uit, maar heeft met zijn naturel een voetje voor op de gelikte look van andere recente animatiefilms. Uw suspense of disbelief blijft, tekenfilm of niet, gegarandeerd aan de ingang van de filmzaal achter.
In stereoscopische 3-D gefilmd gaat Coralines innovatie een stap verder dan die van The Corpse Bride of The Nightmare before Christmas, de andere prijsbeesten uit dezelfde stal. Ook inhoudelijk stelt dit verhaal niet teleur. Al wordt Coraline gepromoot ls familiefilm, de schitterende dubbele bodems, verwjizingen en diepe thematiek worden best gesmaakt door volwassenen. Bovendien is dit zoals gezegd een spooky én realistische film. Maar als uw kleine (zus of broer) haar op de tanden heeft zullen ook zij smullen van deze levensgrote wonderwereld.

Thema en moraal - het gras aan de andere kant lijkt alleen maar groener - slaan dus voor geen meter op de film zelf. Coraline surft een foutloos, schijnbaar moeiteloos parcours qua techniek, acteerprestaties, visuele vormgeving, innovatie, diepgang en puur primaire spanningsboog, op basis van een uitstekende bestseller door Neil Gairman. Onze cynisch kritische geest viel het zelfs niet op dat de mierzoete en veel te alomtegenwoordige Dakota Fanning de hoofdrol vertolkte. Misschien werd haar stem digitaal wat verzuurd?

U begrijpt het al: zelfs wij zure persmuskieten zijn ingepakt door Coraline. De prent verscheen op 10 juni in de Belgische filmzalen, nadat de 27e editie van het uitstekende Festival van de Fantastische Film in Brussel hem als knallende opener toonde. Allen daarheen!

Celia Ledoux

Ten overvloede

2009-04-02T17:17:00.005+02:00

Lente!

Ik zei toch dat het ten overvloede was.

Verder ook nog nieuws.
Mijn van PR wetende vrienden zeggen namelijk dat mijn zelfreclame en communicatie sucken, en ze hebben gelijk.

Schone Letteren:

In de huidige editie van Dietsche Warande en Belfort,"Lieve God", een themanummer samengesteld door Jan Lauwereyns en Patricia De Martelaere is een verhaal van me gepubliceerd: Décor Lazio. Lezen die hap. En geen crisisexcuses. Hij ligt in elke bibliotheek.
Binnenkort: column van Celia Ledoux. In één of diverse nationale lettermedia.
Om naar uit te kijken: het manuscript Letterfrack is intussen uitgegroeid van novelle tot roman. Publicatie komt steeds dichterbij.
PassaPortafestival: gegeten, gezien, verteerd. Prettig.
Ook binnenkort: een nieuwe computer. Het wordt zowat tijd. Mijn vingers hameren op dit klavier, en toch rollen er nog toetsen vast.

In de omgeving

Vriend Jean Delouvroy, begenadigd componist, heeft onlangs weer eens uitstekend werk geleverd in de Brusselse publike ruimte.
Ook verderaf concerten van verderaf: Arsenal: geweldig. Opera in de Munt met La Fura Dels Baus: deze zaterdag.
Hors catégorie: Parijs volgende maandag. Hier met de croissants.
Misschien op zondag: de Ronde van Vlaanderen. Als in het aankomstpunt geborene moet ik daar eigenlijk echt naartoe. Uitgenodigd en afwachtend of ik mee mag in de volgwagen.

Aankomende recensies:

The Neon Judgement 28 april, persvoorstelling met the Hacker en Miss Kittin. Recensie de volgende dag
Een paar boeken. Eva Cox, waarschijnlijk. Kristien Hemmerechts, eveneens.
Het BIFFF, naar goede Belgische traditie een kitchy omkadering voor vaak uitstekende fantasy, horror, thriller, begint op 9 april inTour en Taxis. Wees erbij zoals ik, of lees mijn artikels de volgende dag in de al dan niet online gazet.

Geniet van de zon, possums!

Celia Ledoux

Reprise in niet-bitter

2009-03-18T11:24:00.004+01:00

Londen, zout- besprenkeld, afgewreven, gebakken op torentje met zuiderse kruiden

Om bitterheid uit aubergine te trekken: snij in schijven, besprenkel deze met zout, laat rusten. Wrijf een half uur later het zout van de aubergineschijven. Alle bitterheid is nu weggetrokken, en na vijf minuten bakken zullen ze zoet en smakelijk zijn.

Londen lijkt levendiger dan een jaar geleden.
Misschien door de verandering van gezelschap.
Misschien door de andere buurten.
Misschien omdat ik zelf nu anders ben. Anders doe.
Misschien is het dat mijn kop nu niet beneveld is en ik niet wil benevelen wat mij stoort.

Er is meer charme in de stad. Ik hoef geen tourist traps mee in te lopen; oververhitte steakhouses die de rest van het gezelschap aantrekken. Motjes voor hun neon.
Ik wist het natuurlijk vooraf, vorig jaar. Ze zijn er niet de mensen naar om dingen te zien. Ze willen dat de dingen naar hen toe komen, recht hun mond en ogen in. Suikerspinnen met vleugels in Disneyland.

Nu was er geduld. Ik had nooit gedacht dat Londen een stad was die geduld apprecieerde.Bombay ja, of Hong Kong, die hebben geduld nodig. Maar dommig simpel-stijlvol Londen?

Borough Market bijvoorbeeld blijft al een maand mijn hoofd in stromen. Overal voedselstalletjes. Hier was overvloed die Middeleeuws aanvoelde. De vrouwen hebben ronde boezems en een volle verkopersglimlach. Trots op wat ze telen. Mannen die nerveus en gespierd zijn, door al dat kratten dragen misschien.

Ik ben sindsdien niet meer naar de Zuidmarkt geweest, die in vergelijking zo offensief als een verpauperd grijs stuk rot fruit voelt. België valt nog altijd wat tegen. De winter is bij ons niet kil maar vuil. De mensen pikken zich als boze kippen door het leven. Kwaad gemier in 't praten. Ellebogenwerk op straat en binnenskamers, fatsoen gaat voor op openheid. Mijn gat knijpt dicht in schrikreactie.

Londen is je lekker zachte dikke stijlvolle tante, Brussel tante Pinneke. De gevoeligheid van een nieuwe eeuw vraagt om een zacht pantser. Onder het ruime décolleté van de Londense meisjes vermoed ik een zacht groot hart. Ze decoreren de taartjes zoals hun kleren zoals hun tenen. Slippers en open schoentjes in februari. Antivries in hun bloed, zeggen de Fransen gruwend.

Nieuwe foodies staan op in drommen generaties. In een wereld waar voedsel schaars is is eten hip. Wij hebben hier nog niet eens door hoe hip, hoe intens belangrijk. In Londen jengelt een driejarig jongetje bij zijn vader om lamsschenkelsandwich en hertenworst. Bij ons vraagt een kind om Mars of Choco Prince, of Bumbakoeken.

Hoe kan Londen nu warm zijn en Brussel te koud? Omdat daar krokussen bloeien in het park en hyacinthen, en ze hier worden platgetrapt in mijn voortuin? Gisteren trokken ze hun blonde tienerkopjes in bossen samen en giechelden in premature lentepret wanneer ik buiten kwam. Dan kom ik terug en ligt er opeens een slagveld op het voorpad. De moordlijn is te reconstrueren. Hier een trap, daar gerukt met bosjes tegelijk en vertrapt onder een laars. Ik probeer er sporen in te vinden, maar snap alleen nog minder.

Opruimen kan ik ze niet. (Hoe begraaf je bloemenlijkjes? Niemand huilt!) Ik ben dan maar zelf wat beginnen bloeden. Ook in mij is er plots dood. Bye bye baby baby bye bye.

Celia Ledoux

Vraag

2009-03-09T21:07:00.005+01:00

Waarom?

Schrijft een redacteur alleen maar wat er NIET bevalt in je romandocument?

Uw verlangend naar een "fijne zinswending!", "scherp!" of zelfs een simpel "nice" taal in de kantlijn, zich per verbeterde pagina een pissiger schrijver voelende,

Celia Ledoux

Terug uit Londen

2009-02-25T19:14:00.009+01:00

En slaapgebrekkig puntgewijs

1) Net terug uit Londen. Veel te weinig - nee, extreem te weinig- geslapen de laatste nacht. Het gevoel van jetlag voelt niet ongepast, wegens wereld van verschil tussen de overkant van de plas en hier.

Als antwoord op uw zelfs bij het schrijven al hoorbaar "hoezodat jetlag, Ledoux, en watblieft wereld van verschil?":

2) Ik heb te weinig geslapen, zo simpel is't. Verder maakt de laagstaande pond mij licht euforisch en van Londen eindelijk echt een shopstad. Het verschil tussen daar en hier zit 'm vooral in de moraal. Het volk is gewoon... niet-grijs. Hm. Da's te enigmatisch. Maar zelfs een simpele metrotrip maakt echt een enorm verschil tussen Brussel en Londen. Wanneer je in Londen voorbij wil zeg je (oh shock!) "pardon", en wanneer een lastige Belgische touriste je kaartkijkend per ongeluk in de voeten loopt zeg je haar aan de kant te gaan. Kalm maar hoorbaar. Ze zijn niet supergeorganiseerd, niet superbeleefd, niet beter dan wij, maar er wordt wel gecommuniceerd.

Blijkt bij het terugkomen dat ze dat in België helemaal niet doen. Wil je door of oversteken? Zeg dan niets, maar duw anderen met ellebogen opzij terwijl je een misnoegd gezicht trekt. Irritatie laat je uitbundig zien, maar spreek je zeker niet uit. Wanneer iemand (die pakweg pas uit Londen terug is) zich voorbijgaan excuseert, doe dan verstoord, alsof je beledigd bent.

Ah ja:werk je in een winkel, doe dan ofwel kruiperig, ofwel lomp, maar zeker niet vriendelijk.

4) Verdorie ja, het komt me hier zelfs achterbaks voor. Nee serieus. Hoe komt het toch dat zoveel mensen hier zo overlopen van de ingehouden gevoelens en zich toch een vals gezicht opzetten? Het is hier godverdomme een natie van passief-agressieve kleuters.

5) Misschien is het die regeringsrommel en dat B-H-V-gedoe wel. We staan hier stil in vergelijking met de rest van Europa, lijkt het wel. Teveel aan 't navelstaren zorgt dat de echte problemen gisten en zwellen. In Engeland zitten ze bijvoorbeeld volop te eco-innoveren en crisissen te bemeesteren. Boerenmarkten over de hele stad bevredigen de trend naar bio-chic, die misschien vluchtig is, c'est vrai. Maar het zorgt voor lekker, goedkoop, oorspronkelijk en gevarieerd voedsel in het midden van de stad. En zolang als de trend duurt wordt er een generatie opgevoed die houdt van echt eten.

6) Gespot op Borough Market, sabbelend aan een partje bio-sinaasappel met Hot Cross Buns in mijn tas. Een kleine van +-3 jaar, aan de jas van zijn pa trekkend in de rij voor fast food, Foodie style in plat Cockney: "Daaa'? I wann' a venison sausage burger, Da'!" Een kleine die om hertensaucisse vraagt, zeg.

7) Die Hot Cross Buns smaken verrassend sterk naar "mastellen", een streekgerecht van rond Ninove, dat ik me herinner met warme cacaomelk op zondag. (Het Nieuwsblad leert mij via Google dat Bakkerij "De Vidts" (aka"de Vischkes") ermee stopt en er geen mastellen meer zijn in de streek. Krak zegt mijn sentimentele hart. Nog meer Googlewijsheid van op Gent Blogt: ze worden ook Hubertusbroodjes genoemd en beschermen tegen hondsdolheid. "Whatever", mompelt mijn kat naast me.)

8) Anyway, we hebben hier duidelijk een echte innovator nodig in de Belgische politiek, die verder kijkt dan zijn zatte Waalse neus of niet zoals zijn Vlaamse collega tussen Vlaamsbelangerig en politiek correct hangende collega. Een SP zoals die van Jan Marijnissen in Nederland, een partij kortom die "links" en "rechts" reduceert tot de achterhaalde labels die ze zijn, zou leuk zijn. Met zo'n stuk à la Marijnissen aan het hoofd, als we toch aan 't wensen zijn, dankuwel Sinterklaas.

9) Al mijn geklaag ten spijt zegt een voorjaarskuis-gezind vrolijk stemmetje in mijn hoofd dit.

Kunnen we er niet met z'n allen de borstel in zetten?

Yours in een vreemd idealistische stemming en halfslapend,

Celia Ledoux

In the mean time

2009-01-10T20:03:00.004+01:00

More Random Things that go Bump in the Night

Zo.

Dus u leest nog, maar commentaart niet, vertelt me deze week Statcounter. Er is dan toch reden om te bloggen. Mijn nonkel zei altijd dat stilte het beste compliment aan de kok is.

En ik schrijf nog, al is het even winterslaap qua uitgeven. 't Is er de tijd voor ook, met al die sneeuw. Als een eekhoorn die met tevreden volgegeten buik en met een veilige stash noten onder zijn pluizige kontje gaat slapen wacht ik de op til staande publicaties af.

Verder mag iedereen zich melden die wie weet waarom mijn DVDspeler altijd in zwart-violet gaat spelen als ik Ed Wood wil zien.

Volgende week ga ik naar zee om aan Letterfrack te (her)werken zodat de Grote Vooralsnog Anonieme Uitgever er snel iets mee kan. Ik dacht dat ze niet zo gek geïnteresseerd waren. Toen kwam er een mailtje dat ze meer willen, met uitroeptekens en zo. Ik heb het even bekeken als mijn kat de vallende sneeuw en me weer aan het tikken gezet.

Twintig dagen en allerlei feesten verder zijn er nog tien pagina's herwerkt en twintig andere geschreven. Blijkbaar ben ik één van die schrijvers die niet stoppen met schrappen en herwerken. Die pagina's zien er doorleefder uit dan een oorlogshoer.

In een boek dat ik in de kast heb staan en waarin ik gaarne mag bladeren, Brouillons d'écrivains (leuke website over dit boek hier) , staat deze pagina van Flauberts Salammbô. Buiten het ontbreken van een computerbasis lijkt het geweldig op mijn paginaatjes (7e of 17e herwerking, ik ben de tel kwijt) :

De zee is altijd good om spinnenwebben uit mijn hoofd en lijf te laten waaien ook. Adem in. Adem uit.

Touwtjespringen is fijn.

Havermoutpap herontdekt als lekker warm ontbijt.

Drink wat meer koffie dan een paar maand geleden. Teken nog altijd in het schuim van elk kopje. Diep in mij denkt een klein baristaatje "als het fout gaat met dat schrijven leer ik palmbomen tekenen in melkschuim".

De winter maakt me stiller en mijn ogen groter. Er staat nog een kerststal waarin de ruggen van de herders steeds dieper doorbuigen. In de oven rode bietjes met speculaaskruiden en pompoen. Op TV Ed Wood in violetroze. 't Is beter dan de eindeloze crisisberichten. De zee is nog altijd even groot.

Mijn kat en ik rekken ons uit en kijken naar buiten of de dagen al lengen.
In de zomer zijn we allebei speelser en actiever. Zon laat mijn bloed stromen.

Zo. Tot de volgende keer, Silent Readers.

Celia Ledoux

Dienstmededeling: 't Is the time voor eindejaarslijstjes

2008-12-24T16:11:00.007+01:00

Jungleballs! Mistlecheese!

1) Lof
over Ledoux hier op Kris Merckx weblog.
I know, I know, ik krijg er zelf welhaast kiespijn van: van blog-tot-blog verwijzingen. 't Is even erg als een stel zich wederzijds bewierokende aartsbisschoppen.
Voordeel: met die kiespijn kan ik gratis langs bij Kris Merckx zelf! (Hahahahaw. Achgott. Mijn grappen worden even bestoft als het jaar.)

2) De Performance op Sub.Fest.
was een fantastische ervaring.
Ik zag het als een aftasten, eens proberen hoe dat ging om met schrijfdingen op een podium te staan. Ik had twee weken intens nagedacht over Subversiviteit en wou de aulazitters aan de hand meenemen in mijn universum. Hen het tuintje tonen dat ik in die twee weken had opgekweekt. En en passant ook mijn schrijfbomen.

Dat op dat uur voorlezen "bravo"-en ander gejoel zou volgen, stormachtig applaus en enthousiaste jonge vrouwen die blij waren dat er werd gepraat over wat wordt doodgezwegen deed mij entwat versteld staan. Maar hey, I'm not complaining. Geef me nog een podium, kom. ("JA", roepen de bloglezers, "GEEF haar een podium, for the love of God, dat ze HIER tenminste stopt met zagen!")

Er kwam ook een heel felle, emotioneel boze tegenstem. Ook dat vind ik wel mooi (na drie dagen erover tobben). Het roept emotie op. Daar ben ik blij om. 't Is ook uit emotie geschreven.

Nee, geen oneliners hier. Ik ben begot nog altijd te verbaasd. Wie had dat verwacht van een étude?

Ah ja, bijna vergeten in al die rejaktsies: ze vonden wat ik schreef - fragmenten uit artikelreeks "The Lady's Guide to Death Options", uit roman "Letterfrack" en uit monoloog "Speed Monologue" ook mooi.

En buiten acute pijn in hartstreek niets aan overgehouden zeg. Geweldig gewoon.

3) Ecologisch eindejaar
Nauwelijks cadeaus gekocht, wel dingen gemaakt. Tot likeur aan toe zeg. Er moet mij niemand nog om consuminderen komen roepen.

4) Wensen en zo
Wat ik u allen toewens: uw diepste wensen vervuld, behalve als ze seriemoorden of anders onfris inhouden. In dat geval wens ik u een shot acute Dalai Lama.
Wat u mij mag toewensen: een sterk hartje dat geen stressredenen krijgt, behalve prettige. Onprettige heb ik er precies wel genoeg gekregen de laatste tijd.
En een nieuw laptopkeyboard. Wat, u dacht dat ik gewoon opeens HEEL erg slecht kon spellen? Allez merci.
Wat u uw eigen toewenst in het algemeen of op deze blog: ik kan het u niet zeggen, maar u mij wel! Laat het mij weten in de commentaren of per mail!
Wat ik mezelf toewens: I've got a pretty damn good idea, lieve lezer. En ik heb al geen klagen (vindikzelf).

Zo! Schenk mekaar eens een goed boek, ne ceedee, zet de BelgacomTV uit of ga eens een toneeltje kijken! Cultuur voor allen! Jungleballs! Mistlecheese!

Uw van springende kalkoenen dromende en zich (de tijd van het jaar volgend) uitzonderlijk zachtaardig en toegenegen gedragende,

Celia Ledoux

Dienstmededeling: Celia Ledoux op Sub.Fest., Beursschouwburg, 19 dec 2008

2008-12-15T15:22:00.001+01:00

Hallo Possums!

Deze vrijdag lezing/performance door Celia Ledoux in de Beursschouwburg van Brussel. Het Rits organiseert er Sub.Fest., festival rond subversiviteit van 16 tot 19 december. Na twee dagen intens kritiek en filosofie bedrijven wordt vrijdag een forum aan de artiesten gegeven.

Waai eens binnen om het weekend te beginnen. Ik open de middag om 14 uur. Gratis toegang voor een cupcake, een schep sociale kritiek, veel hoop voor de toekomst en een simpele oplossing.

Zo kent u ons, niewòar?

Bon, tot vrijdag dan!

Celia Ledoux

Book review: Kris Merckx, Dokter van het Volk, 2008

2008-12-08T11:14:00.001+01:00

Rood is altijd schoon

Kris Merckx herinnerde ik me nog van ver in de schoudervulling-glitterende jaren ’80. Hij was de man die in de politieke debatten op “BRT 2” altijd de excuus- Marxist mocht spelen. In mijn familie was er niet veel sympathie voor rooien. Maar in deze neoliberale tijden duikt Merckx weer op: hij schreef het boek “Dokter van het Volk". Ik kreeg het op mijn bureau en het deed me radicaal met de familiale weerzin breken. Merckx bewijst immers dat hij naast een ouwe rooie ook een oude rot in zijn vak is. En nog een verdomd goede verteller ook.

37 jaar geleden was Kris Merckx medestichter van Geneeskunde voor het Volk, één van de eerste groepspraktijken van het land. Maar nog zeldzamer is dat deze dokters geen honorarium aanrekenden, leefden en werkten tussen de Antwerpse dokwerkers en niet vies waren van wat activisme. Intussen telt Geneeskunde voor het Volk 11 praktijken met 56 dokters en specialisten die stuk voor stuk zonder honorarium – dus aan een bediendenloon – werken voor simpele mensen die het evengoed verdienen als een ander, maar het niet of moeilijker kunnen betalen.

Tja kijk, ik weet wat u denkt. In zo’n verhaal zit alleen een boek voor stof-en dataslikkers. Niet dus: zoals Merckx geen gewone dokter is, is hij ook geen gewone schrijver. Dit is meer dan de geschiedenis van een Marxistische praktijk. Het is een verhaal over verdoken loodvergiftiging, onmenselijke stress en over hoe kleinzielig de Orde van Geneesheren via processen en opsluiting zijn elitarisme verdedigt. Een boek dat zonder sentimentaliteit uitlegt waarom Merckx weet waar de proteïnerijke producten staan in de Aldi en hoe "antigeneeskundige" controleartsen regelmatig levens in gevaar brengen.

Tot mijn verbazing is het ook een verhaal over hoe menselijk, open, warm deze man en zijn beweging zijn. Marxisme kan blijkbaar alles zijn wat je er nooit van zou verwachten: praktisch, correct, hooggeschoold en vernieuwend, solidair in de persoonlijkste zin van het woord. Met Merckx is een man aan het woord die vertelt over moderne helden, geloof in de toekomst, en een ander soort geneeskunde. Die wantoestanden scherp en helder aan de kaak stelt en vervolgens een plan de campagne uitlegt om ze de wereld uit te helpen. Blijkbaar kan de wereld er echt anders uitzien.
Ondanks een vleug Rood Boekje hier en daar heeft Kris Merckx een hartverwarmend, begeesterend, 422 pagina's inzicht lang ei gelegd. Elke dokter zou dit boek in huis moeten hebben. Maar ook iedereen die vindt dat idealen vandaag de dag voorbijgestreefd zijn verdient Dokter van het Volk onder zijn kerstboom. Want wie dit leest, kan niet onbewogen blijven.

Uw zich plots even rood als de kerstboomversiering voelende

Ledoux

Dienstmededeling: Nog eens Berlijn en subversiviteit in schouwburgen

2008-11-26T11:32:00.000+01:00

ZO. Ik ben weer weg naar Berlijn, peoples.

Enfin, 't is te zeggen. Op DIT moment zit ik nog steeds in ondergoed en marcelleke in de zetel met mijn kat prinselijk naast me. Maar binnen vier uur alweer op een vliegtuig richting Ostzone. Tenminste als ik me van werk, scherm en cyberpeople kan wegrukken en onder een kouwe douche gemanoeuvreerd krijg.

Jawel, beste lezer. Soms voelt samenleven met mezelf inderdaad als het opvoeden van een lastige tiener. Daarvoor hebben mannelijke schrijvers waarschijnlijk hun vrouwen, om schoppen onder hun kont te krijgen.
Ik speel dan maar mijn eigen vrouw. Vermoeiend (en licht schizofreen).

Ah ja, 't is waar. Wat zit ik hier te kwekken. Er is verdorie nieuws. Dus onthou alvast:

19/12 op Sub.Fest in de Beursschouwburg doe ik iets. Een klein uurtje lang. Rond subversiviteit, wellicht.

'k Heb er zin in, en het is fijn eens stil te staan bij iets wat ik vanzelfsprekend vind: subversiviteit.

't Is wel vreemd hoor. Ik heb nu een paar dagen over het thema zitten denken.
Eigenlijk is 't iets wat alleen kan bij gratie van een meerderheid. Subversief ben je alleen maar wanneer er een algemene opinie jou subversief vindt.

Sommigen vinden mij dat, dat merk ik. Maar ga maar eens uitleggen wat alleen een ander ziet. Want mijzelf vind ik perfect normaal. Wat heeft de (vermeende) subversieveling zelf te zeggen?
Ah ja, dan nog wat. Ik ben geen academicus, en dat blijft me wat in het been bijten (what's in a fucking name, want het wordt weer kouder en ik krijg meer ZEER. Zo van die zeer met een hoofdletter inderdaad.)
Enfin, academia zit me soms wat dwars. Nog steeds vraag ik me af of ik niet meer bodem nodig heb.
En 't is eigenlijk een opgeloste vraag. Vaak heb ik me in materie ondergedompeld, alleen om te ontdekken dat kennis geen reet toevoegt. Wat terminologie, wat weten over welke theorie er precies wordt geklapt aan tafel.
Aan de kunst zelf voegt het in mijn geval niets toe. Actieve kennis zit de flow maar in de weg. Als meststof kan het helpen, maar eigenlijk zijn prikkels wat me stuwt, en stilte en rust wat me laat schrijven en creëren. Voor mij is theorie nooit een bewuste hulp geweest. Kunst maken is mijn oneindige speeltuin. Schrijven en kunst is de zandbak van de esthetiek.

Dat is dus reden één om me er niets voor aan te trekken. Reden twee is extern: de organisatoren willen het allemaal praktisch houden.

En toch. Academia is de kant van het leven die mijn presteerbeest bovenhaalt. De kant die me dreef om toch carrière te willen maken. Kunst staat er diametraal tegenover, en ik voel me dan ook alsof ik omgekeerd op een plafond moet gaan hangen. Er zit, kortom, een fuck-er-zitten-proffen-en-studenten-in-de-zaal- beestje in mijn gat.

Dat achterwerk is intussen trouwens nog steeds in zuurstokroze kantjes gehuld, en opeens moet ik denken aan die nachtmerrie over naakt voor de klas staan (en aan het naderende vliegtuig, maar dat terzijde).

Ik ken die droom alleen van horen zeggen. Soms stond ik naakt in mijn dromen, en wanneer ik het zag moest ik altijd lachen en begon ik te dansen en zingen. Misschien moet ik dus gewoon naakt voor de aula gaan staan? Dat zou de helft* van het publiek toch een minuutjelang moeten boeien. (*of meer want de academische wereld heeft nauwelijks meer vrouwelijke vertegenwoordiging als een doorsnee gay sauna.) Maar 't is wel een beetje seventies subversief, al dat bloot.

Soit.
1) Gegarandeerd is mijn perfectionisme me weer parten aan 't spelen en kan ik dit gewoon negeren. Het ontbreken van de d-toets op mijn toetsenbord is vast lastiger (om niet te zeggen a pain in the effing ass).
2) Ik moet hier dringend mijn kruising tussen Onslow en Brigitte Bardot opgeven of ik kom te laat voor dat vliegtuig.
3) Ik ga naar een stad met meer subversiviteit dan Gainsbourg ooit in zijn aderen had stromen. Hoera!
4) Loslaten, zegt mijn leermeesteres. Ik ga daar eens aan denken vandaag.

5) Ja, ik ben warrig vandaag. Zie het maar als het pakken van een koffer. Later meer structuur, people. Laat me maar weten wat ik voor u uit Berlijn moet terugbrengen.

6) 2 maand zonder sigaret! En geen moment ervan gemist. Merci Allen Carr. Hoera mijzelf!

Dikke kus, een mentaal Frühstückje gewenst. Gotta run!

Celia Ledoux

Kwek

2008-11-15T22:25:00.000+01:00

Dear readers,

Zaterdagavond, noch herfst noch winter, en ik hang met een bad hair day naar het eind van Thelma en Louise te kijken. Kent ge dat soort momenten? Ik heb net een uur met ongewone slepende tegengoesting geschreven. Het zal wel zijn omdat het overschrijven is, en ik hier intussen naar die stapel overschrijfwerk zat te kijken zo van 't is verdorie dweilen met de kraan open. Klagen over productiviteit. 't Is waar wat ze in Holland zeggen, 't is voor ons Belgen ook nooit goed. Kaasstinkers met hun grote kwek.

De blog klik ik op het laatste moment nog eens aan voor ik van het scherm wegtrek en een leven ga hebben. Altijd een slecht idee als je balorig bent. Maar het schijnt dat jullie van persoonlijke stukjes houden en al die kritiek internetfolks gestolen kan worden. Ik kan beter mijn mensenhaterij over het hele net kan uitsmeren als een zwakzinnige de uitwerpselen over zijn cel.

Ieder zijn zelfexpressie.

Dus hierbij wat het net naar 't schijnt nodig heeft: domme informatie over mezelf.

Ik zit op een blauwe zitbal, die een veel vrolijker kleurtje heeft dan de donderwolk boven mijn hoofd.
Vandaag heb ik de eerste cannoli van mijn leven, van bij Giovanni op de Leuvensesteenweg gegeten.
Dat deed me zo'n intense, volle goesting naar Napels, Zuid-Iatalië, Rome krijgen dat ik er geweldig gelukzalig van werd.
Mogelijk is het daardoor dat mijn leven nu met peststemming de dingen uitbalanceert. Ik ben het begot niet gewoon me zo te voelen.
Mijn kat hangt soms te mokken op de vloer, kop plat en ogen balorig, en krek zo voel ik mij nu.
Eastern Promises ligt boven, en ik zit te denken of ik hem nu zou bekijken of niet.
Morgen ga ik Edible Perfumes maken in Foam.
Onlangs zat ik bij mijn verjaardagsfeestje af te geven op Sartre. De dag daarna deed ik zo'n (redelijk uitgebreide met redelijk intelligente vragen derhalve redelijk geloofwaardig lijkende) test op internet waaruit bleek dat mijn filosofische visie 98,weetikveelhoeveel procent met die van Sartre overeenkomt. Busted.
Gegarandeerd dat geen kat deze blogsessie leest.
Goddank daarvoor.

Waarmee er toch nog een relatief vrolijk eind aan de baalsessie komt.

PS : fuck man. Ik snap voor geen reet wat internetmensjes hieraan nu vinden. Volgende keer maar weer een deftige recensie? Of een update over hoe het nu met schrijven staat (redelijk goed, danku. Ik zet mijzelf dermate onder druk dat het soms niet zo lijkt, maar alle redelijkheid in acht genomen gaat het er eigenlijk goed mee, merci, zelfs veel meer dan goed, eigenlijk zou ik extatisch moeten zijn. Maar ik moet weer Sartre volgen natuurlijk).

PPS. Dammit. "PPS". Morgen delete ik deze brol waarschijnlijk.

Book review: Mario Danneels, De Koning in zijn Blootje, 2008

2008-10-06T12:56:00.001+02:00

Nog even dit

Lieve Lezer,

't Is een tijdje geleden dat we een onderonsje hadden, niewaar? Kom, we zetten ons efkens. Fijne bruinleren clubzetel in de herenclub, goeie scotch erbij (een Fraise des Bois voor mij dankuwel), scones, koffietje. Leun gerust even achterover.

Aaaah. Dat voelt niet slecht, hé?

Dit keer heb ik hier nog een amuse-bouche, een kortere boekenreview voor Cutting Edge. Het gaat weer eens over de koninklijke familie - deznk nu niet dat ik een royals-verslaving krijg. Als bewijs schotel ik morgen of daaromtrent een flink hoofdgerecht voor. De lezers-vastbijters - yes, I'm looking at you - krijgen dan weer iets om even in weg te duiken. 't Is een diepgravend socio/boekenartikel geschreven voor Rekto:Verso, dus misschien las je het daar al.

Voor de rest? Ca va, ca va bien. Het voorlezen was prettig bij DeBuren, en het ontmoeten van enthousiaste jonge redacteurs bij Deus Ex Machina doet deugd. Ik hou nog steeds geweldig van het podium, and it still loves me back. 't Is zalig om voor een stel onbekende mensen te staan en ze mee te krijgen. Om mensen die muziek of woorden nog nooit hebben gehoord in een rush te krijgen waarin ze dansen of meeleven.
Kortom, de drang om te zingen en meer op te treden komt stevig op, en daarmee zal onherroepelijk iets gebeuren binnenkort. Ik scout, praat, hoor veel. Fijn, mensen.

Er staat ook weer een publicatie op til waarover ik zeer te spreken ben op elk vlak. Een dierbaar verhaal, Lazio dat speciaal impromptu verwerkt werd zal verschijnen in een issue door een samensteller voor wie ik veel estime heb. Het tijdschrift in kwestie is er eentje dat ik als achttienjarige als leerstof kreeg en prompt bedacht dat ik er "ooit" in wou publiceren.

Heheh. 't Kan rap gaan soms. Ik zal mezelf maar een ander doel stellen dan. Publicatie van roman nummer 2, Letterfrack beklonken binnen het jaar? Ik ben in opdracht van De Grote Uitgeverij druk aan het herschrijven.
Aan columns en reviews uitbreiden ben ik ook bezig. Ook dat krijgt één dezer gevolg.

Er hangen allerlei hengeltjes in het water, kortom. En men lust mijn huisrecept; er wordt flink gebeten.

Daar drinken we op, lieve lezer. Nog een rondje, Jeeves!

Zozie, hoe gaat het nog met u? Laat het me weten.

Zo. And now for some royal reviewing:

Gemiste sprookjeskans

Toen ik acht was kreeg mijn grootvader, een erudiet man die hield van zware geschiedenisboeken, de memoires van koning Boudewijns kindermeisje als verjaardagsgeschenk. Na een verbijsterde blik bleek het een practical joke, er werd eens goed over de grap gelachen en het ding ging de kast in, ongelezen. Nadien haalde ik het eruit en las het stiekem.

Mijn dirty little secret vertel ik u niet omdat omdat ik zonodig al mijn street credibility kwijt wil, maar in verband met Mario Danneels’ nieuwe kinderboek “De koning in zijn blootje”, ondertitel “Leuke weetjes over het koningshuis. Dat concept raakt niet alleen bij mij een gevoelige snaar. Kinderen houden van sprookjes, vinden het hebben van een koning nog onherroepelijk magisch, en bij een prins denken ze nog aan meer dan een jaarlijkse toelage. Eigenlijk zijn ze het ideale publiek voor een koningshuisboek.

Danneels vinden we best een ok peer. Sinds zijn tienerjaren journalist bracht hij als achttienjarige sprot – pas negen jaar geleden – de scoop rond Delphine Boël uit, publiceerde tussen buitenlandcorrespondentie en andere journalistiek nog een stel boeken over de royals, en lijkt zelfs het hart op de juiste plek te hebben. Met 26 is dat een CV dat, royalfan of niet, respect afdwingt.

Ondanks al die emotionele goedmoedigheid viel het boek zelf tegen.
Al is het ding mooi vormgegeven, met een vermoeden van ietwat brave sprookjesachtigheid, toch mist het alle verhaallijn van sprookjesboeken en lijkt de stijl “Danneels op gesteriliseerde wijze” te zijn. Met de aanpassing naar kindertaal is zijn gewoonlijk vlotte stijl immers ingedijkt, zijn zinnen ingekort, en een stuk van zijn eigen magie weggeplukt. Door de korte hoofdstukjes, en staccato stijl is het onmogelijk echt aan te haken. De zoektocht naar structuur vernietigt het verhalend aspect en de lees-verder-factor. De punchline-schrijfstijl van gemitrailleerde, vrij losse feiten werkt een tijdje als je ook echt pointe na pointe kan produceren, maar gaat sowieso vermoeien, zelfs in staccato VTM-tijden. Bovendien zijn onze royals gewoonweg niet zo boeiend, zeker niet als je alle seks en drama zachtjes verdoezeld voor het kinderoog. Kortom, De koning in zijn blootje blijft een al te gewild grappig, té goedmoedig boek, dat weinig meer dan een hoop losvaste, brave non-feiten biedt.

Jammer toch, want ik gunde al die kindertjes de verborgen-plezierervaring van mijn eigen jeugd, door een professionelere hand. Een stukje bommagezelligheid met een beetje stout erin verwerkt, dat had het helemaal doen werken. Eigenlijk net zoals ik Danneels zelf het liefste lees. Maar de overvloed aan “leuke feitjes” bleef ongekruid smakeloos, en wij bleven op onze kinderlijke honger zitten.

Royally yours,

Celia Ledoux

published on Cutting Edge

Book review: Herman Brusselmans, Een dag in Gent, 2008

2008-10-01T11:29:00.001+02:00

Tussen cynicus en zen-boeddhist

Herman Brusselmans heeft weer een creatief ei gelegd : Een dag in Gent.
Brusselmans en zijn veelschrijverij is tegelijkertijd makkelijk en moeilijk te bespreken. Als vat vol tegenstellingen is hij een controversieel man. Door zijn schrijfstijl – te pruimen of niet? Zijn vaak seksuele of anderszins uitdagende onderwerpen (drummen, roken, drinken, hangen, honden) - en de vraag of hij fictioneel iedereen mag beffen en men daarover rechtzaken kan beginnen? En zelfs door gewoon zichzelf te zijn. Lijzig en rustig zegt hij dat er niet veel meer gebeurt in zijn leven, maar hij heeft een zo scherpe tong dat elke interview op TV een belevenis wordt waar niemand van wegzapt.

Dat wordt gereflecteerd in Een dag in Gent. Want wat gebeurt erin? Precies wat de titel belooft: Brusselmans’s fictieve alter ego beleeft een dag in Gent. That’s it. Dat zou meteen het argument zijn van de anti-Brusselmansen. Anderzijds meandert hij voortdurend via flash-backs, associatie, onuitgesproken gedachten en (hopelijk) fantasieën langs zijn vertellijn heen en weeft een interessant vlechtwerk dat allesbehalve rechtlijnig loopt. Vanzelfsprekende taboes moeten er vaak aan geloven, en dat geeft een uitlaatklep in een overcorrecte samenleving, en een stuk stilstand in een wereld die voor zowat iedereen te snel draait. Misschien is dat de fascinatie die lezers steeds weer naar Brusselmans trekt. Dat en de massa borsten en voetbal die de revue passeren, natuurlijk.

Zijn u dat teveel dure woorden? Ons niet gelaten, dan doen we het met een vergelijking:
In zekere zin is een Brusselmans lezen het equivalent van snooker kijken. Sommigen vinden er niets aan omdat er niets gebeurt. Anderen zien het intrinsieke werk, de mini-studies en het métier van de schijnbaar onbewogen speler en bewonderen het mateloos. Veel doet men niet en er is geen adrenalinerush. Het is zelfs nauwelijks sport (lees, literatuur, argumenteren de tegenstanders) en gaat uitstekend samen met achterover leunen, onderwijl beseffend dat er in het leven geen illusie meer overblijft. In cynisch ennui drinkt men een koffie, rookt een sigaret en ziet hoe de ballen onherroepelijk worden gepot.

Diepe inhoud is er niet zo gek veel in dit boek. Geen zware denkbeelden, geen dwingende oordelen. Brusselmans is een tovenaar, die zelfs uit het Niets zelve nog een straf verhaal brouwt. Misschien is hij de literaire kruising tussen een cynicus en een Zen-boeddhist.

Wij konden Een dag in Gent als (zoveelste) Brusselmans-meditatie best pruimen. Laat de koffie en sigaretten maar aanrukken. Of dit een goed boek is, vraagt u. Tja: u weet zelf allang of u een Brusselmans-lezer bent. Toch?

Met Allen Carr in een hand en sigaret in de andere existentieel de uwe,

Celia Ledoux
gepubliceerd op Cutting Edge

Book review: Ng Sauw Tjhoi, China Express, 2008

2008-09-22T09:16:00.000+02:00

Fantastische verslagjes maken één slordige lappendeken

De Spelen zijn voorbij, China is here to stay. Werkmisstanden en melkvergiftiging druipen onze schermen af. We hebben ontzag voor hun grenzeloos optimisme en voelen bedreiging over ons nu al krappe neokapitalistisch poeltje. Er zijn weinig gevoelens die dit volk van ongelofelijke verscheidenheid en honderdduizend gezichten niet bij ons oproept.

Radio-1-journalist Ng Sauw Tjhoi’s boek China Express probeert de Chinezen wat dichterbij te brengen in drie delen. In het eerste onderzoekt hij de Chinese aard via oude verhalen, geselecteerd door Lulu Wang. Dan verslaat Tjhoi zijn reis doorheen China in opdracht voor Sporza Olympia. Tenslotte interviewt hij in deel drie Chinezen over uiteenlopende onderwerpen.

Dat ik me heb doodgeërgerd bij het lezen geef ik dat met veel tegenzin toe. Dit komt zo dicht bij een uitstekend boek dat de fundamentele gaten nog pijnlijker zijn. Inhoudelijk is China Express zeer interessant. Ng Sauw Thjoi draagt door zijn Hakka-bloed, Chinees-Belgische roots, journalistieke nieuwsgierigheid, vakbondsspecialisme en andere troeven een caleidoscopische bril die het veelgelaagde, multi-facettaire en snel veranderende China op een genuanceerde manier belichten. Bovendien lijkt hij niet gehaast, kijkt goed rond, maakt vrienden en zit niet om milde zelfspot of grappen verlegen. Dit lijkt werkelijk een aimabel man, een prettige reispartner.

Genoeg lof, want waar het jeukt moet gekrabd worden. Er zijn eenvoudigweg teveel steken gevallen in dit breiwerk en het vertoont gaten. Ng Sauw Tjhoi's reisverslag, de bulk van dit boek, biedt te weinig samenhang voor zoveel feiten afgevuurd op een buitenstaander. De flow wordt onderbroken door de korte hoofdstukjes. De verbinding tussen het ene na het andere dorp, feit, cijfer is veel te dunnetjes en fundering en hoofdlijn verwateren. Het aanhoudende enthousiasme werkt soms irriterend naarmate de lezer afhaakt.

Charmeren doet dit boek daardoor niet, al zat dat er best in. Maar lezend groeide de indruk dat dit boek een afvalproductje is van losjesweg samengebonden columns en radio-inzendingen. De slordige stiksels zijn nog te zien, de onophoudelijke feitenstroom maakt het zwaar en onverteerbaar. Voor een encyclopedisch boek is het dan weer te ongestructureerd. Dat een slimme uitgeverij als EPO en een intelligent man als Ng Sauw Thjoi niet meer zorg aan de lezer besteedden in toon of structuur zweemt naar beledigend. Of is het echt een blinde vlek?

Echt jammer is het omdat het boek makkelijk te redden was. Een goede samenhang had er een van die fantastische reisverslagen van gemaakt die het persoonlijke overstijgen en het grote laten doorschemeren. Nu is het alleen een leuk boek, een dingetje voor wie graag openslaat, stukje leest, dichtslaat. Wie samenhang verlangt moet het dichtlaten op straffe van maagzweer. Als dit boek een herdruk krijgt met een betere structuur? Dàn moet u het echt allemaal lezen.

En nog iets: Lulu Wang kan een erudiete, getalenteerde, fantastische vrouw zijn. Maar godbetert, zijn er geen andere specialisten te vinden voor het China-debat? Dit was één media-optreden teveel voor la Lulu.

Kortom, ik heb een Wang-detox nodig en gestructuurde, vlot lezende boeken.

Nou ja. Misschien is wereldvrede een haalbaarder doel.

Celia Ledoux

published in Cutting Edge

Dienstmededeling : Deus Ex Machina - Kafka Kickt af, DeBuren, 18 September 2008

2008-09-11T23:10:00.002+02:00

Beste Lezers,

Be there.

Groeten,
Celia Ledoux

Noot aan wie via Deus Ex Machina hierheen is gekomen: een impromptu, onverwachte en hartelijke Welkom gewenst.

Op deze blog publiceer ik mijn recensies, hier en daar een mening en wat nieuws.

Fictie, hoewel mijn hoofdbezigheid, zal u hier nauwelijks vinden.

Niet getreurd: hoor meer op 18 september live bij Vlaams-Nederlands Cultuurhuis DeBuren, lees Speed Monologue in nummer 126 van Deus Ex Machina, Verslaving.

Contact bij interesse kan per mail.

Book review: Shoko Tendo, Yakuzadochter, 2008

2008-09-03T22:51:00.001+02:00

Leesgenot heeft geen grote literatuur nodig

Van Shoko Tendo’s boek, Yakuzadochter, heeft u vast al gehoord voor deze review. Zelfs bij de Engelse vertaling verschenen al artikels in de Nederlandstalige pers, focusend op haar tattoos en spannend levensverhaal. Ze hadden op een perverse manier geen ongelijk; die tattoos zijn inderdaad een sleutel tot dit boek. Want net zoals Tendo de tattoos van de yakuza adopteerde, maar zelf geen gangster is, heeft dit boek yakuza in de naam, maar gaat het alleen zijdelings over de Japanse maffia.
Tendo is de dochter van een yakuza, die echter in haar jeugd al de underground vaarwel zegt. Haar levensverhaal daarna vormt dan ook de bulk van het boek, de yakuza is vooral een lokkertje. Shoko’s yakuzavriendjes spelen haast een grotere rol, en het boek had dus evengoed “Yakuzaminnares” kunnen heten.

Al bedriegt de titel dus wel een beetje de boel, toch krijg je waar voor je geld. Wie benieuwd is naar Japan krijgt immers zeden, denkwijzen en gewoonten mee uit een land dat ondanks alle technologische vooruitgang één van de enige plekken op aarde is dat er zo’n voor ons exotische moraal op na houdt. Maar geen westerling loopt verloren in dit boek; haar zoektocht van vriendschap in seks en geluk in drugs bouwt een universeel, zij het triest verhaal in. Met de verkrachtingen, afpersingen, sterftegevallen, mishandeling, kortom verslavingen en misbruik allerhande, wordt de schaduwzijde van de mens druk belicht.

U hoort het, dit is geen kinderboek. Aan de andere kant zou het nu juist hét boek zijn wat tieners met rooie oren lezen. U weet wel, zoals wij vroeger op kostschool het dagboek van Laura Palmer doorgaven aan mekaar. Grote literatuur is het niet, maar Shoko Tendo heeft haar geromantiseerde levensverhaal wel in een universele – daar heb je dat woord alweer – page turner verwerkt.

Yakuzadochter is een boek dat eigenlijk voor iedereen toegankelijk en leesbaar is. Een makkelijk leesbaar ding vol menselijke tragedie, met een schrijver die zichzelf zo goed kent dat de Dingen des Levens duidelijk geplaatst worden. Haar verhaal is duidelijk, helder, en heeft zelfs een zekere milde esthetiek in al zijn donkerte. Lekker geschreven, ideaal voor een late strandvakantie. En misschien is dat wel het simpele recept voor een miljoenensucces. Niet hoog, maar democratisch schrijven en een goede PRmachine in de hand nemen. Petje af, Shoko Tendo.

Celia Ledoux
as published on Cutting Edge

Column: vakantie naar Berlijn en een bezoek aan de koning

2008-09-01T22:05:00.001+02:00

Van Palast der Republik tot het Paleis van Laken: één fijne trip

Bedankt voor uw mails, en jawel, de vakantie is erg bevallen.

Berlijn ligt er nog altijd zeer on-Duits en artistiek bij, en alles was goed.
Ik kreeg de grote ruime hoekkamer met grote ramen voor binnenvallende ochtendzon en torenhoge witte muren. De vrienden informeerden me die avond in hun woonkeuken dat de spannende districten - die vol nieuwe, interessante kunstenaars, leuke winkeltjes en fijne adresjes - intussen vijf keer zijn verschoven en op dit moment verbijsterenderwijze de vroegere ouwmannekensbuurten Neukölln en Wedding hebben veroverd.

Hoe Berlijn ook verandert, alles blijft er zoals het zijn moet. Zelfs het jammerlijk afgebroken communistische stuk geschiedenis Palast der Republik, dat weliswaar mijn hart entwat brak, stond daar toch al wat verloren te zijn in het epicentrum van Toeristia: het district Mitte.

Toen ik voor het eerst in Berlijn woonde en studeerde, was Mitte de vroegere geboorteplaats van illegale danstempels waar even enthousiast nieuwe elektronische muziekvormen woekerden als bacteriën in een flink ontstoken gangreenbeen. Er bloeiden exotische fenomenen zoals mojitobunkers waar de Berlijners zich in dikke pelsjas Madrileners waanden. Je kon er arthousefilms kijken vlak voordat de term werd uitgevonden in letterlijk afbrokkelende cultuurhuizen in een enorme gekraakte brouwerij.

Intussen schijnt dat cultuurhuis vernieuwd en gesubsidieerd te zijn en te sprankelen van de salonsfähigkeit. Ik ben het niet gaan uittesten en heb genoten van de Berlijnse evergreens, de goeie dingen die nooit out of date raken. De goede inventieve muziek, de culturele vraatlust, de goesting voor het nieuwe. De meisjes blijven geëmancipeerd, de Volksbühne is nog steeds een fantastische plek met geweldig theater en een veelbelovend programma dat me in het najaar nog wel eens daarheen zal lokken, en een simpel etentje met "de vrienden van" brengt er een theaterintendant, een artiestencounsellor, een internationaal muziekpromotor, een cultuurprogrammatrice en een schrijfster/recensente samen. Zijnde Berlijners tonen ze gretige, enthousiaste interesse in het werk van de Belgische schrijfster en smeden prommt plannen waar wellicht ook nog iets van komt. Ga zoiets vinden in ons eigen landje van voorzichtigheid en lichte angst.

Voor de anecdote: de intendant berichtte melancholiek over zijn 12 miljoen euro die hij dit jaar weer moest opdoen voor zijn theater en, verzuchtte hij, elke cent moest verantwoorden. Het was alsof ik Prins Albert van Monaco hoorde klagen over het gokprobleem in zijn staat. Hij was pessimistisch over het cultuurbeleid, dat hemels klonk in vergelijking met de Belgische (wan)toestand, en pauzeerde slechts even om me te vragen waarom ik wat bleek en stilletjes werd.

De Berlijners zijn nog steeds heerlijk links en toch idealistisch-nonchalant, zeer ontspannen en toch trouw aan hun woord, de militante feministjes doen de toekomst er goed uitzien en de ontbijten* zijn een fabuleuze, borderline-poëtische ervaring.

Er was tijd om na te denken over hoe schoon schrijven en het leven is, en wat ik met die twee zoal ga doen. Mooie dingen, mensen.

Oh ja.

Er moest ook even worden nagedacht over wat aan te trekken voor een bezoek aan de koning en koningin. Deze zondag waren we uitgenodigd als vertegenwoordigers van de artistieke en culturele middens die ene brug slaan tussen de gemeenschappen. En mochten samen met de koning een feestje bouwen U kan het hier nog eens dunnetjes overdoen.

Het feestje zelf moest wachten tot vijf uur, dus tot dan deelden we - authentiek - King pepermuntjes met mekaar in het koninklijk park. Meneer Ledoux vond het ontbreken van bubbels jammer - de drank was nationaal - maar de trappen en het privétheater in een hoekje van het paleis waren de moeite, en prins Laurents kanariegele pak en de hakken van prinses Astrid (frivool en sky-high, lieve lezer) maakten alles goed. En the people waren uiteraard allemaal beautiful, vrolijk en heureux de se trouver ensemble.

Mooie serres hebben ze daar, en een zicht over glooiende heuvels middenin Brussel dat me leuk lijkt om bij wakker te worden. Even uitrekken, en dan met blote voeten het perfect gemanicuurde gras in.

Zo, u bent weer bijgepraat qua socialite-klap.

Morgen ter ere van de eerste schooldag een recensietje over een meisje dat het slechte pad op raakt.

Kwestie van u niet op slechte ideeën te brengen,

Celia Ledoux

*ontbijt is ook zo'n constante in Berlijn. Op zondag wordt er ontbeten met de vrienden. Ben je met z'n allen uitgegaan op zaterdagavond of heb je geschreven tot pakweg vier uur 's nachts, geen zorgen. Elke plek met een beetje zelfrespect serveert ontbijt tot vijf uur in de namiddag.

Column : De Kritiek, die Hulpbehoevende Deerne

2008-07-10T11:28:00.001+02:00

Als het kritiekdebat roept, is het nog Net Geen Vakantie

Erwin van Booksuncovered heeft het over een nieuwe start voor de literaire kritiek.
Hoe loffelijk zijn pleidooi ook, dat soort debatten kennen we. Ere wie ere toekomt: ze slaan keer-op-keer ge-ga-randeerd gensters. Op internet, op openingen, in magazines of op café, iedereen heeft er een mening over en staat meteen op zijn achterste poten. Erwin heeft zijn blogtraffic meteen gegarandeerd. Zelfs Achille van den Branden, die liefst elke dag een boek leest, een recensie post en dat naar eigen zeggen geheel belangeloos (en vooral strikt anoniem) liet zich tot reageren verleiden.

Tja, al schrijf ik er hier zo wijsjes over: ook ik postte meteen mijn kant van de zaak. Die bovendien ook nog de pretentie heeft wat über-contextueel te gaan doen. Erwins entry en de reacties erop hebben me geïnspireerd tot een stukje schenen schoppen tegen - tja, hoe het anders te noemen - zowel de lafheid als het snobisme van onze schone media.

Nog vlak voor de vakantie wil ik ze u niet onthouden.
Het is een blitzrecensie, dus vertel eens: wat vindt u ervan. Zelf geloof ik dat ik er een paar ballen in sla die wat hard aankomen. Of juist te zacht? Of raken ze kant noch wal? Ja, mijn vakantie komt op het juiste moment. Ik raak er niet uit. Waar gaan het debat of ikzelf kort door de bocht? En vooral : wat moet een mens hiervan in godesnaam denken? :

De Kritiek: wie zich laat slaan mag zich geen slachtoffer noemen

Ja, het internet is een visvijver van talent.
Daarvan ben ik al tijden overtuigd - zie ook mijn pleidooi/ oproep aan de reguliere media ter gelegenheid van het Feest der Kritiek op het Nederlands-Vlaams Theaterfestival 2006 op
http://celialedoux.blogspot.com/2006/09/column-essay-theaterfestival-van.html.
Mijn hakken schoten bijna in brand terwijl ik die critici toesprak, zo vurig geloof ik hierin. Er werden er zelfs enkele wakker, denk ik.

Mijn punt?

Het wordt tijd dat de reguliere media eens stoppen met klagen over hun constricties. Ze lijken wel huissloofjes die heelder dagen zeuren over hun man die geen klap verzet, maar intussen wel verder vegen en niets aan hun eigen situatie willen veranderen. Een slachtoffer dat niet wil veranderen of ontsnappen is er geen.

En daarom is de kritiek zichzelf een nieuwe houding verplicht. En wel dringend. Ruimte opeisen, zich zelfverzekerd opstellen en bewijzen dat ze de ruimte waard zijn, dat zou the thing to do zijn voor de cultuurbijlages en -mensen.

Verenigd natuurlijk - en dàt is in tijden van loswekende sociale vangnetten waar het werkelijke schoentje klemt.

Niemand durft opstaan en de handschoen neergooien, want al de rest buigt zich over zijn naaimachines en werkt netjes door in deze moderne cyber-industriële revolutie.

Men moest eens zonder subsidies vallen.

Wat in tijden van liberaal-conservativisme inderdaad een gruwelijk, reëel gevaar is. Maar moet er daarom de hele dag getreurd worden - zij het binnen de kritiek of de kunsten? Men mag hopen van niet, anders verliezen we het publiek zó aan die positivo's op Prozac van Studio 100. De treurende clown is alleen interessant als hij zo bedoeld is.

Maar goed : trots, dat zou niet misstaan in cultuurbijlages. Speelsheid, inventiviteit, het durven in de spiegel kijken, zichzelf bekritiseren. Maar af en toe ook durven zien dat het goed is en zich daarop laten voorstaan. Kritisch bandwerk zonder reflectie is altijd aan het resultaat te zien.

Er is nog hoop in dit tranendal:

Een klein proactief manoeuvre kan altijd. Zoals Darwin al zei : pas je aan. Recruteer mensen die snelle, maar toch doordachte internetjournalistiek kunnen produceren.
Dat tweede is er niet teveel aan. Op dit moment rennen de media de race mee. Ze recruteren tegen geld-en tijddruk op steeds jongere mensen die steeds meer moeten produceren.

Ze hebben stamina, goede wil, en waarschijnlijk een flink brein. Maar staan ze al stevig genoeg in de schoenen? Het geklaag over de kwaliteit van onze media is daarvan blijkbaar niet overtuigd.

Hoeveelheid is meetbaar. Kwaliteit niet. En door de meetbare factoren voorop te stellen, rennen de media - de plekken bij uitstek die moeten stilstaan, observeren, bevragen - zichzelf op een even harde manier voorbij als de rest van onze samenleving. Als graadmeter van de samenleving horen zij sceptici en buitenstaanders, geen deelnemer te zijn. Maar zoals de media vandaag netjes meedraaien in de mallemolen (en 'm terzijde af en toe aanklagen in hun steeds liberaal-economischer curvender discours), verdwijnen we straks allemaal in de kolk.

Dus omslaan die wervingaanpak. Wat we nodig hebben zijn journalisten die mee kunnen in een jong discours, een veranderend debat, en zich toch niet laten meesleuren in de draaikolk van steeds versnellende - zelfs op hol slaande - media. Mensen die in de praktijk zien wat journalisten en critici nu in theorie (aan- en be)klagen: dat tegengas soms veel méér oplevert. En ook het schrijven mag anders. Met de massa bijlages die kranten bevatten, is het tijd voor een kerende trend. Kranten die weer in een handtas of een binnenzak passen. Die hun marketing houden voor pendelcompatibele meeneem- en verkoopsplekken, waarmee ze een Metro kunnen beconcurreren. Die kwaliteit leveren op mensenmaat, zodat we weer zin hebben de krant van voor tot achter te lezen. En dat geldt net zo voor andere media. Een journaal dat geen impact maakt maar gewoon het nieuws vertelt, zou u daar niet (weer) voor gaan zitten?

Nog meer tegengepruttel: moet het echt altijd maar dieper dan?

Moet er daarom gepleit worden om steeds diepgravender? Ach. Natuurlijk mag het veel minder plat, maar een krant blijft een krant blijft een krant, en moet dus toegankelijk zijn. Net zoals andere massamedia. Dat geldt niet alleen voor cultuur. De wetenschapsbijlage zal ook altijd een compromis blijven tussen kennis en begrip. Net als de politieke, economische, engazomaardoor bijlagen.

Voor doorgedreven kritiek is er ook een plaats. Er zijn er uitstekende gespecialiseerde magazines, van gevestigde waarden tot kweekscholen van talent. De volgende keer dat u in een cultuurtempel passeert, oh teleurgestelde kritiekliefhebbers? Pik eens een Rekto:Verso op! En geniet thuis van de kraakverse, geschakeerde en toch uitgesproken smaak van diepe kritiek. En natuurlijk is er de petrischaal van het internet. Hier en daar groeit een parel in de oestertjes.

Te onthouden van deze paragraaf? Het kan en mag veel, veel minder plat. Ook fastfood kan biologisch. Ook de snelle hap mag lekker. Sustainable kritiek boven! Lezers zal men er alleen maar door winnen.

Als uitsmijter een toegeving aan marketingpeople: hoera, powerzinnetjes!

Intellectueler hoeft niet diepgravend te zijn.
Raak hoeft niet lang te zijn.
Kort hoeft niet makkelijk te zijn.
Recht voor de raap betekent niet ongelaagd.

Voor u, de doorlezer: natuurlijk zijn dat domme zinnen, of liever: zo vanzelfsprekend als het gegeven "adem in - adem uit. Herhaal."
Maar in de zucht naar advertentiewerving lijken de media ook dat soort vanzelfsprekende waarheden uit het oog verloren te zijn.

Afrondend eindpunt, met gong, paukenslag en donderende baspartij:

Het is een propvolle visvijver, dat internet, toegegeven. Alle soorten recensenten zwemmen er rond. Hij zit propvol met alle maten, gewichten en kalibers. Er zit veek klein grut tussen. Veel guppies.

Dat is meteen hét argument van de massamedia om zich ver te houden van de internetjournalistiek.

Om vooral níet de besten zelf op te vissen.
Om vooral niet het risico te lopen hun medium op een hoger niveau te tillen.
Tegenover dat gonzende leven trekken ze zelfs hun neus op, mogelijk om zich in godsnaam een houding te kunnen geven.
Of misschien omdat onbekend onbemind maakt.
Of misschien, wie weet, omdat ze werkelijk het hele internet al hebben afgevlooid, geen goed schrijver hebben ontdekt en zich maar weer bij open vacatures hebben neergelegd.

Dat durf ik te betwijfelen.

Inderdaad, kandidaten hebben ze genoeg, dat bevestigen alle media. Wie wil er niet bij de gezet, den teevee of de raddioow werken? Maar wie zich beperkt tot nemen wat komt, krijgt nooit het beste.
En het zijn droeve vissers die zich door overvloed laten tegenhouden zelf te zoeken.

Het is wat, lieve lezer. Laat me gerust uw gedacht hierover weten.
Van mij krijgt u na dit laatste ei alvast de groeten. Misschien hoort u me van verder weg, maar nu ben ik dringend aan vertrek toe.

Uw plots de Internationale fluitende
Celia Ledoux

Movie Review: Appleseed Ex Machina (Festival van de Fantastische Film), 2008

2008-07-09T22:10:00.002+02:00

Recap, round 2

Nog een herhalinkje van wat we op het BIFFF editie 2008 te zien kregen. Dit keer een lekkere manga, nummer twee van een triptiek. Een genot voor de zinnen, deze Appleseed Ex Machina. En net zoals die februarimiddag is het heerlijk druilerig weer, dus als u de DVD ergens in een soldenbak of zelfs aan volle prijs ziet liggen: go wild. Meenemen die hap. Van eten gesproken: in plaats van uw gewoonlijke banale doritos kunnen we u sushi of nori als snack aanraden. Net als voor film geldt voor eten : de Japanse variant is even pittig, maar een stuk smakelijker en verfijnder.

Eat your heart out, Walt Disney en Pixar!

Op een druilerige vrijdagmiddag is er niets dat een mens zo opkikkert als wat cyberromantiek. Reden te meer om naar Tour en Taxis af te zakken en zich te nestelen in de pluchen zetels voor de anime "Appleseed Ex Machina", vertoond op het 26e Festival van de Fantastische Film in Brussel. Regisseur Shinji Aramaki plaatst het tweede deel van driedelig anime-cyberepos "Appleseed" vlak na Wereldoorlog III, in een volgebouwde wereld bevolkt door mensen, cyborgs en bioroïdes, gekweekt uit superieur genetisch materiaal. Olympus, lichtend baken van de geciviliseerde wereld, wordt door de keurtroepen ESWAT-soldaten verdedigd tegen heftige opstoten van cyborgterrorisme. Menselijke soldaat Deuran Knute en haar cyborg-partner Briareos en uit diens gene gekweekte Bioroïde Tereus zijn de protagonisten van deze film en vertegenwoordigers van het Goede. De terreurgroepen waartegen ze het moeten opnemen blijken echter geen misnoegde cyborg-terreurgroepen maar onschuldige mensen en cyborgs, massaal geïnfecteerd door een bio-cybervirus. De redding ligt uiteraard in de handen van de drie protagonisten.

Ja, ik weet het. Zo'n plot klinkt als de eerste de beste knudde rampenfilm.

Maar deze anime gaat verder. In een moeiteloos doorgetrokken allegorie worden sissend actuele thema's aangekaart zoals de schending van de privacy versus veiligheid via een Global Security Network, de moeilijkheden van een overgeconnecteerde wereld via Connexus-systemen, en de vertroebeling van ethische standaards veroorzaakt door genetica. Bovendien wordt Deunan persoonlijk verscheurd door liefde voor haar cyborgminnaar, die fysiek on-menselijk geworden is, en zijn genetisch perfecte bioroïdereplica Teseus.

Appleseed Ex Machina verzandt echter noch in overdreven actie, noch in zeurderig belerende levenslesjes. Deze anime houdt een mooie balans tussen good oldfashioned actie en prachtig gestileerde anime-special effects, persoonlijke dilemma's en prangend actuele thematiek. Daarmee houdt het niet op. De prachtige soundtrack balanceert tussen opzwepende, hardcore elektro en etherisch klassiek en legt zo nog meer diepte in deze anime. En dat Miuccia Prada ermee instemde twee kostuums voor het hoofdpersonage te ontwerpen zegt veel over de subtiele stilering van deze cybersaga. Exotisch-Japans cyberpunk met extraatjes: te weinig eer. Deze anime heeft het in zich om elke filmfreak te bekeren.

Go see it, possums. Of liever, go find it. Ik wil gerust eens inkoper spelen voor de DVDtheken hiertelande. God weet dat ook zij een flinke restyling kunnen gebruiken. Zouden ze een leerlinge van Prada versmaden, denkt u?

Celia Ledoux

published on Cutting Edge

Movie review: 13 Beloved (op Festival van de Fantastische Film 2008), 2008

2008-07-02T18:09:00.003+02:00

Recapitulatie, Part 1

In Februari hing ik rond op het Festival van de Fantastische Film, ontmoette een stel interessante regisseurs, producers, acteurs van beider kunne. Ook: een paar films gezien, van niet memorabel tot uitstekend. De beste twee herneem ik hier. Te beginnen met 13 Beloved. Een beest van een film: rauw, bloederig, echt en organisch. Kers op de taart: op een swanky receptie horen dat uitgerekend hij de Gouden Raaf had gewonnen.

Inderdaad: een Fantastische Film!

Soms overdenk je als criticus de aankondiging van de film terwijl het licht uitgaat in de zaal. Die paar regels klinken vaak zo goed dat er je iets bekruipt: de angst dat het eigenlijk te goed lijkt om waar te zijn. Ja, daar zit je dan in de zaal. Binnen de 10 minuten zullen je hooggespannen verwachtingen bijna onvermijdelijk in mekaar zakken als een mislukte soufflé, en eet je de resterende twee uur lang als een gepijnigde cultuurrat een reusachtige bak popcorn leeg uit pure frustratie over je verloren avond.

Het Thaise “13 Beloved”, vertoond op het Festival van de Fantastische Film, wordt gepresenteerd als een psychologische thriller en zwarte komedie over een man die via zijn GSM wordt ingelicht dat hij door een game show is uitgekozen en een 100-miljoen-Bath prijs kan winnen. Wel moet hij geheimhouding zweren, en als hij het niet 13 uitdagingen lang volhoudt verliest hij prompt alles wat hij al gewonnen heeft. De man, pas ontslagen en met een miserabel persoonlijk leven typisch voor een loser-kantoorklerk als hij, stemt wanhopig in. Maar in sneltempo wordt de antiheld naar steeds uitdagender, vernederender en gevaarlijker stunts geleid.

Wat een knaller van een premisse! We gingen dan ook, onze voorgaande ervaringen in gedachten, met angst en beven de zaal binnen. Vrezend voor een even grote teleurstelling zakten we met een zucht de pluchen zetels in. Wat halfbakken riepen we de traditionele kreetjes van het BIFFF mee (daar worden immers naar sfeervolle traditie - en net zoals bij onze Nonkel Jos vroeger! – pittige one-liners geroepen tijdens de film).

Maar de ontgoocheling bleef uit. Regisseur Chukiat Sakveerakul levert het bijna onmogelijke: de invulling van elke gespannen verwachting én meer. De film blijft gruwelijk én clean, moraalbevragend én heerlijk over the top surrealistisch grappig, thrilleractie op zijn best en diepvretend psychologisch. De spanningsboog staat zo gespannen dat geen plot hem lijkt te kunnen dragen, en dan – knal – draait de film zich binnenstebuiten en slaat je met een knoert van een wending om de oren…
Hier, pik even een trailertje mee:

13 Beloved druipt van paranoia, en dat is een moeilijk genre. Dat gecombineerd in een emulsie met zwarte humor en een tik van de maatschappelijke horrormolen doet een draak van een film vrezen. Maar zie: het is een wolk van een baby geworden. Zozeer dat, fan van het genre of niet, u deze echt moet gezien hebben. Stalk uw DVDtheek, draai Amazon ondersteboven. U kan ook wachten op de re-release door Hollywood, waar de rechten nu al zijn overgekocht. Welke beter eerbetoon dan een overgeproducete remake? Maar, beste lezer, ga gewoon voor the real thing. Dit origineel is de moeite waarde. Wat ons betreft : de volle 100 Miljoen Bath.

Extra: op de valreep van de deadline hoorden we dat deze topper de “Gouden Raaf”, hoogste onderscheiding van de internationale festivaljury uitgereikt kreeg. Applaus! En nog een laatste zetje om uw lokale DVDstore erover te stalken. Doen!

Celia Ledoux

as published on Cutting Edge

Column: Nieuws van het front

2008-06-30T16:46:00.001+02:00

En hoe is het nog met u?

Vrienden,

Er is weer wat nieuws hier ten huize.
Ik heb weinig van me laten horen, maar de tijd is goed gebruikt, en met resultaat.
Binnenkort verschijnt in Rekto:Verso een artikel over vrouwenbeelden - meer bepaald het nieuwe seksisme. Lees het straks ook hier.
In het najaar publiceert een prominent literair tijdschrift een monoloog van me - meer details daarover later.
Een nationaal radiostation heeft contact genomen voor een interview.
En van roman 2, werktitel "Letterfrack" is het manuscript net naar drie grote, pittige en/of geestesverwante uitgeverijen vertrokken.

Kortom, er zit veel in de pijplijn dat een tijdje mag gisten. Helpt u mij maar duimen.

En nu: tijd voor vakantie.

Als je nog leesvoer mee wil, kan je hier nog een paar recensies printen die onlangs verschenen. Ik post ze gauw. Zo heb je gratis en voor niks een lichtgewicht intellectueel infuus voor op het strand.

Geniet ervan, allemaal. Je hoort nog van me.

En ik hoor ook graag van u,

Celia Ledoux

Column: Frappant Txt, en weer op de planken!

2008-03-27T16:55:00.000+01:00

Dear Possums,

Met enige verlating toch nieuws : Als semifinalist van Frappant Txt Antwerpen heb ik een masterclass podiumpresentatie en een fantastisch optreden achter de kiezen.

De groep was interessant, jong, pittig, en sympathiek. Heureux de se retrouwer togen we samen naar Antwerpen, om daar eens flink te gaan poetry and proze slammen.

Het resultaat, live opgenomen, kan u hier bekijken.

Nee, ik was niet de winnaar, maar het publiek was geboeid en zeer enthousiast. Vraagt een beetje podiumbeest om meer?

Tot gauw,
Celia Ledoux

Book review: Amélie Nothomb, De verloofde van Sado (ni d'Eve ni d'Adam), 2008

2008-03-11T18:26:00.002+01:00

Ah, la Nothomb!

- Wàt zei u?
- Ik zei “Aaaaaaah, La Nothomb!”

Dat zei ik.

En ik beken schaamteloos: al jaren ben ik verliefd op haar en haar romans. Met een wilde, allesverterend literaires passie.

Van partijdig recenseren gesproken zeg.

Dirk Leyman heeft het al over haar hondstrouwe lezers (ietwat laatdunkend zelfs) en noemt haar nieuwe, in koor met de Franse recensenten en literair establishment, een intimistische, gevoelige roman. Dat durf ik flink te betwijfelen.

Maar ik loop op mezelf vooruit. Vooraleer ik ook maar één kritische noot kraak, ga ik er een flinke liederlijke lap op geven. Waarop? Op de aanbidding van haar als schrijfster. Jawel! Weg met dat politiek correct onpartijdig gerecenseer! Hierzie, een lofzang:

Hoe kan het ook anders! Een vrouw die houdt van bederfelijk fruit, zoals van zinnen die het gezond verstand als gangreen aantasten. Haar compromisloze kledingkeuze weerspiegelt haar fictionele durf en kleurrijke manier van schrijven. Anderzijds duwt haar Spartaans schrijfregime dan weer een flinke portie pervers strenge kronkels in haar romans. What's not to love?!

Tot dusver.

OK, nog even dan:

Soms fantaseer ik over ons leven samen.

Ik stel me soms voor dat ze een ochtendhumeur heeft en ik, me verschuilend achter mijn krant, dat vertederd laat passeren. Omdat ik van haar hou, en in de wetenschap dat juist daardoor haar boeken zo fascinerend sadistisch zijn. Ze zou ons twee als voorbeeld nemen voor de excentrieke liefdesgeschiedenissen in haar romans en samen swingen we de litéwèwe feestjes af.

Het toppunt van een zelfingenomen excentriek stelletje bevolkt mijn dagdromen, inderdaad.

En dan ploft de droom prompt in mekaar, want ik besef: misschien zou een zo gelukkig leven haar wel afremmen. Kan wie alles in zijn leven kwijt kan, nog zo pregnant schrijven? Misschien niet. Dat soort literair débâcle wil ik niet op mijn geweten hebben.

De originele cover van De verloofde van Sado ("Ni d'Eve, ni d'Adam")

Nothombs nieuwe roman, 'De verloofde van Sado' doet me dan ook groen uitslaan van jaloersheid. Niet omdat de liefde over is, welnee. Haar nieuwe boek is niet on-Nothombiaans, integendeel. Niets in de roman spreekt haar stem tegen. Geen element kennen we nog niet van haar. (Maar is dat op zich al geen probleem? Hoort een kunstenaar zichzelf niet voortdurend heruit te vinden?)

Zo draait het boek rond een liefdesgeschiedenis tussen een Japanner en haarzelf. Het weerspiegelt, zoals vaak in haar boeken, de liefde van Nothomb voor dat land. Natuurlijk looft ze Japan daarbij meer dan het menselijk object van haar liefde - liefde die trouwens in beide gevallen heerlijk verwrongen en delicaat ligt.

Haar flirten met Japan levert voor de zoveelste keer zoekend, fascinerend, succulent proza op zowel qua stijl als originele wendingen. Nothombs taal zweeft en klieft tegelijk, als een catamaran voorbij de golven. Haar zinnen zijn even gedurfd en bijtend als altijd. En wie droomt er niet van een minnares die af en toe durft te bijten?

Vanwaar dan de jaloersheid of geprikkeldheid? Simpel : Nothomb lijkt gelukkig! Nouja, dàt ze dat is of zou zijn, tot daar aan toe. Dagdromen zijn er om op te offeren. Ik vermoed het alleen liever niet om wat er uit haar pen komt. Haar geschiedenis bijt namelijk nog in de details, maar de schrijfstijl is opmerkelijk zachter.

Het boek riekt kortom, beste lezer, naar de bezadigdheid van een gelukkig mens. En dat hoef ik niet in een Nothomb te vinden.

Haar woorden zijn nog scherp. Welja. Gaap. Alsof een mens zoveel verandert van één roman tegenover de volgende. Zeker in het geval van Nothomb, die elke lente een nieuw boek de markt op katapulteert. Dat neemt niet weg dat, al geniet ik van haar scherpte, dat heerlijk oncompromisloos ruwe van haar eerste romans een schrijnend gemis laat. Het soort missen dat je krijgt als je iets zoekt in den vreemde waarvan erg houdt, en wat je krijgt niet helemaal ça is. De smaak van thuis, vruchteloos gezocht in restauranteten.

Ach, ik wijd uit en leid af. Ik schrijf het dan ook echt met tegenzin, people : Nothombs karakters zijn niet meer zo onnoemelijk veroordeeld en dragen een zekere – GASP! – NUANCE in zich. Nuance?!? En dat uit de pen van Amélie "de rotte fruit-eetster" Nothomb?

De Mormonen hebben dan toch gelijk : het einde ís nabij.

Als u echter nooit een fan van Nothomb was, dan zal 'De Verloofde Van Sado' u wellicht bekoren. Juist omdat ze haar vroegere keuzes wat afzwakt.

Ze werd er alvast voor beloond met de Prix de Flore.

Ho daar even. Inderdaad: een schrijfster compromitteert haar eigen stijl en krijgt daar een prijs voor? Verdorie zeg. Strekken Jeroen Brouwers' uitspraken en zijn malcontentement over het literaire-prijzenlandschap dan zoveel verder dan zijn eigen voortuin? Betekent het dat die prijzen tegenwoordig routineus en algemeen een schrijver bekronen wanneer hij/zij zichzelf vermainstreamt of compromissen sluit?

Dat baart me als oncompromisloos schrijver zorgen, beste lezer. Voorbarige zorgen, maar toch. En of het waar is, ach. Dat zou men in dit geval inderdaad verontwaardigd vermoeden, maar de vraag noch het debat moeten hier beantwoord worden.

Wél wil u hier waarschijnlijk van me horen of u de nieuwe Nothomb moet lezen.

Het antwoord - wat haddu nu gedacht? - is een volmondig ja. De letterkundige amour fou van weleer is nu een genuanceerder, zachter schrijfster geworden. Daarmee is niet zo heel veel mis, en minder dan met de meeste boeken die zonder enige reserve de markt op worden geworpen.

En kom, zetten verwoede lezers - evenmin als echtgenoten na de wittebroodsweken - hun passie opzij wanneer die afzwakt tot liefde? Nee dus.

Al zijn de scherpte en passie van vroeger niet meer vuurrood, het roze van Japanse pruimenbloesems draagt evengoed een betoverende charme. En wat aan dat laatste zo bijzonder is leest u zelf maar, luie donder. In Nothombs nieuwe: 'De verloofde van Sado'.

Flitend met Sappho de uwe,
Celia Ledoux

Dance review, Pisando Ovos, 30 000, 2007

2007-12-31T13:12:00.000+01:00

Zo folks - onderstaande review zoals beloofd, en zoals gepubliceerd in het Galicisch theatermagazine.

Enfin, dat mag men vermoeden. Het beloofde proefexemplaar moet er nog aankomen.
Dus ofwel:

a) zijn de Galiciërs toch evenveel een volk van loze beloftes als de meer mediterrane mede-Spanjaarden
b) is het intussen failliet gegaan, zoals veel (ook uitstekende) kunstkritische magazines regelmatig beschoren is
c) verschijnt het tweejaarlijks, zoals wel meer van die kunstkritische toenstanden

In ieder geval, volgend is voor hen bijeengeschreven. Van dans heb ik me lang afzijdig gehouden, maar de ene lokkende uitzondering maakt vaak een regel. Zo ook hier. Zonder één lijntje tekst - een houvast voor een taalpersoon - zat ik dit keer op het puntje van mijn stoel; zweefde er soms zelfs boven, wegens flink emotioneel aangesproken. Jawel, folks, angst en identificatie wisselen af in een vreemd spervuur. Daarvan gesproken: goed vuurwerk was het dit jaar. Drop eens een comment, en laat weten hoeveel vingers het u heeft gekost!

Alice in Clubberland

Place some lights on a scaffold in an industrial space. Attach a high-voltage spot to a rotating metal arm. Then retire for a few months of reflexion and pop out a dramaturgic baby that immerses the audience in a mesmerising physical, emotional and sensorial immersion bath. That is Ruth Balvin and David Loira’s answer to “What would you do with €30 000?”, also the questioning subtitle on the lavish goldcoloured leaflet to their new play: 30 000.

With that subtitle, a baroque play or a political statement on subsidising could be suspected. None of that, though, and that’s only the first of many mental “trompe l’oeils”. In a sparse set at the industrially bare Sala Nasa, the two makers, ex-students at the London Contemporary Dance School and professors at Vigo academy, carry out their own, seemingly equally sparse, choreography.

Though their corporeal dialogue may seem simple, it never bores. They are supported by a soundtrack going from Purcell-ish arias over poppish ballads to triphop, techno and hardrock and build on their minimal scene to transform the room in a dehumanised clubbing scene, bedroom, rock concert or golf lawn. Mostly though, the audience’s imagination is their tool. Staying completely emotionally void in their physical dialogue, the music takes over the role of emotion conveyor. Distortion is used as a musical sign of confusion, lyrics speak what the robotlike doubtfulness of the dancers’ shields, and reverbs stretch out to an all too realistic post-clubbing earbuzz. Finally, some unsuspected sensory attacks challenge the audience, even physically, to become part of the experience.

Like Alice in Clubberland, we are catapulted into an experience where the dancers are depersonalised as every clubber is, even wearing uniform glitter dresses. Any uniform is acceptable if it makes you fit in. Reduced to mere puppets, symbols for the viewer’s own experiences, they need only follow the rules of music, lighting and the few props. In such a universe, it’s no wonder that real emotional moments represent the biggest void, the greatest clumsiness and silence. Concerning feelings nothing could dictate to the dancers – and it renders their bodies speechless.

The atmosphere is dark and loaded with sense and sensorial experiences. Nevertheless, this performance succeeds in walking the line between exclamation and sterility, a line sliced thinner yet by their jagged evocation of contemporary life in the fast lane.

Voor één keertje en Anglais,

Celia Ledoux

Column: Pisando Ovos, 30 000, 2007 and a sluggish New Year

2007-12-30T12:46:00.000+01:00

Lieve Lezer,

Hierbij een uitsmijtertje voor 2007. Een dansvoorstelling, toepasselijk dacht ik toch, aangezien de traditie ons in deze tijd tot dansen en jolijt verplicht. Maar deze alternatieve manier van vieren zal u misschien inspireren in deze Dagen van Vreugde en Comfort, zoals de Engelse Christmas carrol het wil. Als uzelf genoeg heeft van de Kerstkalkoen en de Duck à l'Orange besprenkeld met oneindige bubbelende glazen en conversatie die even snel plat valt, probeer het dan eens zoals 30 000, maar dan op een vrolijke manier. Gooi dat foeilelijke porseleinen ding tegen een muur! Versier een knap grietje/ stuk op oudejaar en heb er een oprecht vrolijke, fijne nacht mee! Ga naar keiharde muziek luisteren en geef uzelf een welgemeend applaus voor uzelf*! Ik zal u benijden en eens van ver op uw gezondheid toasten.

Met die Kerstwensen achter de knopen: Pisando Ovos was een lichtpunt in een week van denderend slecht theater. Als u zioch afvroeg waarom een verslag uitbleef: omdat het zo tranentrekkend, revolutionair saai, haaruittrekkend onprettig was. En omdat de voorstellingen om 1 uur 's nachts begonnen, wellicht.

Afijn, deze mensen bakten er wel wat van. De Oostblokkers vonden het prut, maar die mannen staan op traditie, lijkt het wel. De Zweden, Canadezen, Portugezen en Engelsen daarentegen hadden duidelijk wat clubberservaring met een flinke dosis nihilisme. En kortom, verdorie dus een referentiekader. Can't stress it enough, lieve lezer. Referentiekaders zijn essentieel voor een criticus.

* gedoemd zijt gij, Meneer Cactus! Want dat die uitspraak zo knullig klinkt is uitsluitend uw schuld. En gedoemd is uw stomme wielrenners/duivenmelkerspet!

...

Tiens zeg, heb ik me hier meteen een Kerstwaarschuwing en een ienie-mienie-opienie bijeengeschreven.

Geheel in de sfeer van het seizoen krijgt u morgen de review, peoples. En binnenkort - waarschijnlijk met een kater over mijn kop. Niet dat ik drink, maar zo raakt de nodige gemeenheid tussen de spuitsneeuw door.

Toastend op uw gezondheid en terwille van de Kunsten zichzelf een verschaald glas nauwelijks-meer-bubbel inschenkend, uw

Celia Ledoux

PS : een goed 2008, dear lezer. Veel kunst, veel liefs. May you live in interesting times!

Column: DingDong Er Is Nieuws (Wellicht)

2007-11-23T23:19:00.000+01:00

Le plaisir de se voir imprimé?!

Het is dat Lukas onlangs schreef over het interweb met middelzwaar dédain, en terloops maakte hij ook nog een toespeling op mij als een van de weinige hedendaagse schrijfsters die naam waardig, dan nog op die licht melancholisch fulminerende manier van hem waarop zinnen over een van porno krioelend, de letteren verwerpend madennest opeens geheel onschuldig en zelfs wat naar dronkenschap neigend klinken - vooral door zijn licht lijzige, desondanks inspirerende schrijfstijl waarschijnlijk, à la hoe Hemingway ooit halfzat tegen een barman had kunnen lullen maar dan met meer inhoud - een Hemingwayfan ben ik dan ook nooit geweest, ik zal hem als vrouw wellicht niet hebben kunnen begrijpen wegens mannelijke literatuur en ikzelf niet genoeg inlevingsvermogen tentoonspreidend - maar natuurlijk voelde ik mij geflatteerd door het compliment, twee man en een paardenkop zei hij te vermoeden over mijn lezerspubliek, en dat dat onterecht was voor mij of toch iets dergelijks, en vermeldde ook Lou erbij, die ik er inderdaad hier ook even linkgewijs moet bijslepen al was het aan de haren, wegens uitgebreid, verdienstelijk en ondanks een groot sociaal engagement verdacht digitaal doorknede blogger.

*DingDong*

Dit geheel impromptu, onvoorbereid en derhalve wellicht geen publicatie op papier waardig stukje monologeren werd u gebracht naar aanleiding van de pas aangekondigde, inderdaad geheel kwaliteitspapieren publicatie in [een niet nader te omschrijven wegens pas te horen gekregen, maar bij concretisering zeker vrij te geven in één van de aankomende blogposts - men blijft een kat al is het een cybercat en derhalve toch voorzichtig, hou het dus maar in het oog hier] van een verhaal van mij, geheel in dezelfde frantic, puntloze stijl verteld, en derhalve naar ik dacht echt iets wat elke literaire redactie zou afwijzen, maar blijkbaar vinden ze het goed en zal er dus daadwerkelijk ook publicatie plaatsvinden hoop ik. In maart, naar het schijnt. Gaat dat allen kopen, al verschijnt het niet, neem meteen een abonnement, het zijnde het waard, wegens één van de paar uitstekende en prachtig mooie literaire tijdschriften in Vlaanderen, in mijn ogen zelfs het meest innoverende van de, tja, toch wel top, derhalve een geldelijke bijdrage echt zeer waard en elk issue op zich er zeer mooi uitziend qua vormgeving ook, dus iets om op de designsalontafel te laten slingeren, die verder leeg is waardoor het slingeren meteen een duidelijke daad van kracht, karakter en cultuurminnendheid is, kortom van een mens die geslaagd is in het leven.

Hopelijk doet middernachtelijke, geheel voortijdige blogbraak niets af aan dat voornemen. Linkt u deze post dan ook maar niet. Voor mijn eigen veiligheid.

En verder: tournée général!

Op kosten van

Celia Ledoux

Book Review: Saskia de Coster, Held, 2007

2007-11-20T22:34:00.000+01:00

Ze ís een held… ze is géén held… een beetje… helemaal…

Een van de grootste beloftes van de literaire Lage Landen, zo wordt Saskia de Coster omschreven. Geheel in navolging van haar ijskoningin-imago schrijft ze zelf haar naam met kleine d. Ze is redactielid van DWB, heeft het schrijversappartement in Amsterdam zes maanden lang kostenloos gesquat, staat bekend om haar stilistische hoogstandjes, en kreeg de critici aan het jubelen dat ze haar eigen universum creëert. Het is wat voor een dertigjarige.

En het verleidt tot praten over de vrouw, eerder dan over het boek. “Held” begin je dan ook te lezen met hooggespannen verwachtingen. De bizarre en navelstarende één-op-éénverhouding van de hoofdpersoon en haar liefdesobject – pardon, aartsvijand – is een thematiek die vanaf de aanzet sterk ruikt naar Amélie Nothomb. De spanningsboog is bij De Coster echter wat slapper gespannen. Ook het mogelijk venijnig Houellebecqiaans bedoeld sarcasme komt maar over als gematigde ironie. Daarna pikt de novelle echter een fijne tred op, en lijkt het verhaal zelfs een grootse aanloop te nemen. Echt ingelost wordt die onderhuidse belofte niet, hoogstens afgewikkeld – of is het gesmoord?

Geen oninteressante vraag. Want van die tweesprong hangt het echte waardeoordeel af. Waar een anticlimax prikkelend werkt voor de een, geldt die voor de ander als irritant.

Vanaf dat moment splitst het hoofd van de criticus zich onvermijdelijk in twee. De linkerkant bewondert de experimentele wandelwegjes van De Coster, haar veelgeroemde stilistische kattensprongen, haar subplotjes en op het verkeerde been zetten van de lezer. De rechterkant ziet dat respectievelijk als afleidingsmanoeuvre, taalgezochtheid en onafgewerkte zijbreisels. Beide kanten appreciëren de miniatuur roadmovie binnen het boek, net als de doorgedreven verpersoonlijking van Mevrouw GPS, die praatziek wijsneust over liefde, wegen en de gezondheid van Lien, de ik-persoon. Allebei vinden ze het einde er een beetje, ach, aangebreid.

Maar elke smaak terzijde kan dit boek met geen mogelijkheid slecht worden genoemd; De Coster verrast met fijne vondsten en een bijwijlen prettig gestoorde fantasie. Zo heet de baas die met golfballetjes speelt "God" en wordt een kinderfeestje pijnlijk levensecht beschreven. Dat soort moeiteloos charmante tekeningen sleuren een lezer lichtjaren dichterbij een verhaal.

Evengoed blijft het boek opaque op die ijle, ongrijpbare, inderdaad wat naar magisch-realisme zwemende manier. We raken er, geheel in de stijl van het boek zelf, niet uit wat we daarvan nu moeten vinden. Heet het een kenmerk van De Costers schrijven, een kwaliteit, of een gebrek?

Bij deze kan u zelf kiezen en de denkbeeldige sterren boven deze kritiek zelf inkleuren. Maakt dit van haar een eeuwige en dus oningeloste belofte in het vagevuur van drie sterren? Of een vijfsterren-waardige literaire nieuwe held, die nog steeds de spanningsboog van haar carrière opbouwt? Onze linkerhelft supportert. Onze rechterhelft houdt zijn hart vast. Afspraak bij de volgende De Coster.

U cliffhangt toch ook?

Tot de volgende aflevering - same time next week. Of daaromtrent.

Celia Ledoux
Published on Cutting Edge

Column: Announcing: Feira Gallega das Artes Escenicas

2007-10-17T22:15:00.000+02:00

Your Reporter on location

Jawel, jawel. Feliciteer me, Lieve Lezer. Uw Reporter slaat zijn vleugels uit en van 22-28 oktober komt de verslaggeving rechtstreeks vanop de Feira Gallega das Artes Escenicas 2007 oftewel theaterfestival van Galicië, waar ik uitgenodigd ben voor een Europees seminarie voor jonge critici in Santiago De Compostela. Ik hoor u al: volgende keer in Lourdes.

Wat mij betreft is Santiago een dankbare bevestiging; alweer een theaterfestival dat mijn crossover ziet zitten. Ik op mijn beurt wil me altijd wel in een stuk reflectie over kunst vastbijten. Op zo'n festival is het trouwens intens kijken, denken en schrijven. Ook hier zal een selectie van jonge critici dagelijks samen een stel voorstellingen te zien, bespreken, en be-schrijven krijgen. U ziet het, ik word lyrisch bij het vooruitzicht om om als in een broeikasje te gaan zitten meningen zweten en recensies spruiten. Van over heel Europa zijn de deelnemers dit keer geselecteerd – dat belooft.

Maar toch vreemd, denkt een mens dan, dat een literatuur/ muziek/ strip/ tentoonstellings-/ etc.- recensent voor uitgerekend theaterfestivals wordt gevraagd. Een discipline waarin ik het ijs soms nog voel kraken onder mijn voeten. Spanning doet scherp staan.

Of misschien toch niet zo gek. De crossover heeft een interessante kandidaat aan het theater, dat mij voorkomt als een wereldgodsdienst die elk kunstvakgebied als een lokaal godheidje opslorpt en zich zo olievleksgewijs weet uit te spreiden. Net als het Hinduïsme met zijn pantheon aan goden is het intussen een wemelende verzameling van disciplines geworden on stage. Ga maar na; schrijvers worden aangepast naar theater of geciteerd op de planken. Dans vermengt zich naadloos op de planken. Muziek is soundtrack, dramatisch leitmotiv of zet regelrecht de musici op scène als spelelement. Enzovoort; voor elke kunstdiscipline lijkt het stage-schoentje te passen.

Dat ik als kruisbestuiver bij uitstek gefundenes Fressen vind in hen en omgekeerd wordt zo bijna logisch. Of ik me zal vinden in het Galisisch theater? Wellicht. Mocht de inhoud tegenvallen – wat ik, mochten de organisatoren me bij deze op de valreep willen schrappen van de lijst, betwijfel – zal het seminarie evengoed interessant zijn. De discussies over internetjournalistiek, overleven als jonge criticus, de financiële dobbers en het overschot aan stemmen, maar flagrant gebrek aan kwaliteit zullen wellicht ook nu weer aan bod komen. En nieuwe donkere problemen - maar nooit pessimisme. Onder de bende jonge cultuurhonden die ik tot nu toe heb mogen ontmoeten leeft als een rode draad nog een enorme dosis enthousiast en soms haast religieus overtuigd idealisme. En vooral een pure, eerlijke goesting in kunst. Maar relax: cultuurboulemie maakt geen dodelijke slachtoffers.

Het mag duidelijk zijn uit de talloze speculaties verstopt in deze ene blog: ik heb er zin in. Binnenkort meer nieuws, waarschijnlijk vanop het seminarie van Young Critics in Residence. Zoals de organisator van het festival schreef : Prepare for hard work and long nights.

Ik doe al push-ups ter voorbereiding.

Packing bags en kushanden wuivend,

Celia Ledoux

Column : ontdek je C-spot op cultuurweb

2007-10-15T10:32:00.000+02:00

C-elia-spot?

Lou van Lewisiana (nu op Wordpress, the lucky bastard) maakt je altijd op fun weetjes attent. En zie, actief en poeet. Zo ontdekt een mens nog eens wat over zichzelf. Allen daarheen, quoi!

Book Review: Freek Lomme, het streven naar lineairiteit, 2007

2007-06-29T18:29:00.000+02:00

Lieve lezer,

Ik weet het, ik ben een slacker. Of toch een blogslacker, want als het als schamel excuus mag dienen: mijn roman is af en ligt nu bij een - no pun intended - uitgelezen publiek voor commentaar.

Tussenin is er echter ten huize Catwoman nog wat poëzie gerecenseerd voor de Gonzo (Circus), en ook dat is een eersteling. Laten we die stap maar wijten aan die lichte crush van collectief Vlaanderen op Wim Helsen. Als iemand de nood voelt me te kastijden voor de lange afwezigheid: laat eens een vernietigend commentaar op dat soort liflafjes achter, zou ik zeggen. Of reageer gewoon niet; dat zal me leren poëzie te attaqueren!

Er liggen nog een paar fijne boeken op recensie voor Cutting Edge te wachten, dus - thank you, come again! - no more slacking in this Digital House on the Prairie. Maar nu eerst: poëzie! Weliswaar zonder foto's, maar dat past wel bij poëzie, zo'n beetje highbrow leesstukken.

Freek Lomme, Het streven naar lineairiteit

Het Streven naar Lineairiteit, debuut van Freek Lomme, uitgegeven bij Voetnoot, oogt met zijn witte lijntjes op zilveren achtergrond als een luxe schoolschrift. Dat treft: een drang naar academia is Lomme bepaald niet vreemd. Als 27-jarig jonkie is hij pas recent afgestudeerd als cultuurwetenschapper, wetenschappelijk onderzoek circuleert dus logischerwijs nog in zijn bloed.

In twee delen breekt hij die drang naar zoeken resoluut op. Alleen onderhuids spreekt hij uit het eerste deel, een serie opeenvolgende gedichten onderbroken door dikke lijnen in hetzelfde grijs als de gedichten zelf. Lomme ziet dit zelf als “het eigenlijke verlangen naar Lineairiteit. Dit begint blanco en eindigt berustend edoch gedreven”. Deze debutant neemt zichzelf duidelijk zeer au sérieux.

Maar de gedichten spreken Lommes lichte neiging naar pompeuze taal gelukkig tegen. Op energieke maar gevoelige manier tast hij er zijn eigen wereld af, waarin hij desondanks weinig inkijk geeft. Met alleen een vermoeden van onderwerpen of betekenis moet de lezer wel focussen op taal, maar dat speelt niet als handicap. Want met zo’n quasi-impressionistische techniek, waarin alleen grote thema’s als liefde of dood kunnen ontward worden, fascineert Lommes ontdekken en spelen met woorden, die hij draait en verdraait als plasticine. Hier en daar een grappig of snedig tussengedichtje [Als een vis in het water/ zo leeg is mijn hoofd/ Wat ik nu vind/ is mijn pint] relativeert en houdt een pauze qua tactiliteit, maar verliest niet aan speelsheid.

Lomme spreekt helder en stevig, en verliest alleen aan slagkracht wanneer zijn geldingsdrang overneemt [HIER BEN IK!/ Ziel/ en/hoe meer/ vreugd /Alleen / minimaal] of de experimenteerdrang wildloopt in typografie, een overdaad in inspringen of lichte rijmelaritis [Als wet in norm gezet, waar ik op let;/ als souverein zit alles fijn:]. Een zo jonge dichter kunnen dat soort uitschuivers niet verweten worden. De witpagina’s met grijze lijnen irriteren daarentegen niet, verlenen alleen een wezenlijk anders karakter aan de bundel. Als stiltes of lijnen in een gestoord tv-beeld leggen ze een bijna contemplatief leesritme op dat past bij het algemeen verkennend gevoel binnen de gedichten. In het algemeen sprankelt deze bundel trouwens even understated als zijn grijze letters, niet zonder humor en kraakvers schoner dan Persil het zich zou wensen.

Het tweede deel wordt gevormd door een genummerde tekst met op het oog steeds terugkerende zinnen. Deze tekst, die als titel ‘indeductie’ draagt, noemt Lomme zelf “een spontaan onderzoek naar het wezen van poëzie”. Beginnend met een these doet hij niet dik, maar werkt ze spelend met definities steeds verder uit tot er alleen nog de schoonheid van de analyse op zich blijft, wetenschap in dienst van de poëzie gesteld. En, gelukkig de poëzie van die wetenschap zelf, onderbouwd, sterk en toch lichtvoetig. Kortom: poetry slam voor academici. Lomme heeft er bij ons een voldoende mee verdiend, hij mag door naar de volgende klas. Leert hij daar zijn branie intomen en zijn wereld verder openspalken, dan kan hij volgende keer niet alleen distant fascineren, maar ook betoveren. We zijn in blijde verwachting.

As always yours,
Celia Ledoux
as published in Gonzo Magazine

Gig review : Saint Amour, Bourla schouwburg, 12 Feb 07

2007-02-13T11:56:00.000+01:00

Soberheid vol toppertjes en dalen

Haal uw kredietkaart en meligste liefdesverklaringen uit de kast, want Valentijn is weer in het land, en daarmee ook Saint Amour. Het jaarlijkse literaire programma van Behoud de Begeerte trekt weer eens als een karavaan door Vlaanderen en Nederland, en laat schrijvers de liefde en begeerte bezingen, met hier en daar een entr’acte van muziek of film.

In Antwerpen repte een flink aantal stelletjes zich gisteren richting Bourla om hun geliefde het cultureel verantwoord equivalent van een bos rozen aan te bieden. Uw Reporter bleef wijselijk eenzaam-voor-een-avond. Want of Saint Amour lust aanwakkert dan wel ze vernietigt, vinden wij nog maar de vraag. Zijn schrijversliefdes doorgaans zo dan gelukkig? Wil u andermans zieke fantasieën of belevenissen uitgesponnen zien? Wekt literatuur evenveel zin op als een welgekozen lingeriesetje? Driewerf nee, dachten wij: die marketingvogel is allang gevlogen.

Ook Behoud de Begeerte stelt zich blijkbaar vragen bij hun beproefde formule, getuige de enquête op de stoeltjes. Bovendien oogt de affiche een stuk soberder dan bij vorige edities. Slechts zes schrijvers en één zangeres mochten aanrukken, met één filmpje tussenin. Afslanken, restylen, moeilijke vragen en een zweem van sleur; jawel, Saint Amour vertoonde alle symptomen van een wijfelende minnares.

Die nieuwe soberheid staat het festival wel. Dat presentatrice Annelies Van Herck haar papieren en haar lines vergeet, vinden we niet zo erg – ze blijft zelfs dan charmant - maar vooral omdat het er niet toe doet. Dit jaar laat het afgeslankte programma immers voluit speelruimte aan de literatoren, en die bezetten ze gretig. Gerrit Komrij zet de toon met een pittig donkere toon tussen dictator en zalvende profeet in zijn sermoen over de liefde. Daarna beent Saskia de Coster bevallig het podium op in een zwart militair kostuumpje als de kleindochter van Hitler, haarlok incluis. Ze schetst met een snoeihard fragment haar plantrekkende heldin uit die als een middeleeuwse schelm door een triple-X-werkelijkheid tolt. Met een cliffhanger van jewelste gaat Saskia af en ontpopt zich meteen als literaire cocktease én marketingstratege, want van zo’n verhaal wil je de afloop kennen.

Na die ratelende kanonnen komt hun tegenpool, Ilja L. Pfeijffer. Voor tegenstanders een woordneuker, voor liefhebbers een begaafde stylist, worden beide partijen hier verzoend en houdt de zaal zijn adem in. Want hoewel Pfeijffer woorden als nieuwerwetse draken uitbraakt, tilt een simpele harde projectie – een beproefd middel uit de trukendoos van Behoud de Begeerte – hem naar een niveau van sterk, Romeins gestructureerd maar lyrisch pleidooi.

In vorige edities wilden de muzikale intermezzo’s wel eens tegenvallen, dus de ene zangeres op het podium is ons meer dan genoeg. En zelfs nu, al mag Angélique Willkie de softjazz-fans misschien verleiden, raakte met één zwoele stemmetje de Bourla bij lange na niet gevuld. Ook het filmfragment blokkeert; je zou gaan geloven in een samenzwering van de schrijvers. Kijk, daar komt er alweer één aanrukken onder de bonkige naam van Tommy Wieringa. Strak werkt hij zich door een zwoele seksscène of twee, met een droogheid die op papier wél goed werkt. Een ondankbare man om op te volgen, merkt Christiaan Weijts. Zijn debuutroman Art 258b maakt ophef met een stalker als hoofdpersoon, maar van die beroering merken we hier weinig. Al mag zijn stukje seks er op zich best wezen, toch lijkt na Wieringa zijn pianospeler op een onhandige literaire klungel.

Tom Lanoye mag hekkensluiten. Podiumslet als altijd brengt hij zijn teksten verleidelijk klaaglijk en potsierlijk overtrokken. We bespeuren dan ook een lichte tinteling in de onderbuik wanneer de pauze zich aankondigt. Na die eerste helft waren we weer een beetje verliefd op Saint Amour.

De tweede helft toont echter de schaduwkant van de versobering : dezelfde auteurs rukken op in andere volgorde, voor een potje Meer van Dat, in meestal verdunde vorm. Alleen onze nieuwe literotische crush Wieringa houdt de schijn op, maar verder geven we de stelletjes gelijk die er tussen de pauze licht geëxiteerd vandoor gingen. Ook het filmfragment dat voor de pauze technisch verstek liet kan ons in reprise niet wakker kussen. Bij deze Saint Amour stopte de magie aan de pauze, en wie het programma uitzit stapt post-climactisch slaperig naar buiten.

Wat ons betreft krijgt Saint Amour om zijn subtiel geslaagde omkadering en fijne eerste helft een aarzelend thumbs up. Niet als afrodisiacum, wel als een staalkaart van lekkere letters op de markt. En wie weet: misschien vindt ook u er een verse literaire liefde.

Celia Ledoux

Published on Cutting Edge

Gig review: De Nachten 07, 28 Jan 07

2007-01-29T17:06:00.000+01:00

Dear reader,

Blogger wil dit keer weer eens niet mee. Maar omdat ik u niet wil onthouden of u de Nachten nu wel of niet meegemaakt moest hebben, alvast een brokje tekst zonder foto's, links en andere savvy internetbeetjes. Likkebaarden over mooie Nachtplaatjes gaat nog niet - al komt dat in orde - maar dat spanningsnagelbijten kan u alvast laten.

Enjoy, en kom nog eens terug voor een bytesize review in ware technicolor. Dan pikt u meteen de openingsnacht van Saint-Amour mee. Voor u beleefd, gefileerd, en vakkundig gereviewd.

ledoux

Kabbelend de Nacht door

De Singel ligt er weer heerlijk onwerkelijk verneonlicht bij, heeft een stel kunstenaars in roodblauwe Zalen en darkrooms gestopt, en crossovert zich een ongeluk. Zelfs de EHBO-man leest een boek in de schemering van de eerste Hulppost - dat moeten de Nachten zijn.

Aangezien “Nachten” voor ons ook een werkwoord is, besluiten we strategisch in de luwte van de avond te reserveren voor de Darkroom van La Fillo d’O/ Muriël Scherre, die ze “Climax” noemde. Dat belooft. De lingerielady heeft nu ook een boek uit, wat interessante erotische literatuur kan opleveren straks. Een half uur later is er geen Muriël te zien. Een stel donkerharige gekorsetteerde meisjes laten het publiek binnenkomen, en spelen improviserend een spelletje "strenge juf" mét gegiechel maar zonder inhoud. Ze moedigen de stelletjes in het publiek op een verwaand benepen toontje uit om lingerie te passen.

Het volk schuift wat ongemakkelijk in de schoolbanken en wacht tot er iets gebeurt, maar meer dan drie mooi aangeklede meisjes met gespeelde kapsones is hier onthutsend genoeg niet te zien. De minuten ver-tikken terwijl iedereen het vertikt ondergoed aan te schieten om de juf te plezieren. “Ze zijn allemaal gebuisd!”, roept Hoofdjuf bij het buitenkomen, meteen het enige grappige aan de hele bedoening. Het publiek volgt haar wat onthutst. We vragen ons af wat er dan wél had moeten gebeuren in dit mini-non-event.

Om van dat kunstdeficietje te bekomen schieten we de soft-jazz-overgoten bookshop in. Revolutionaire uitgaven of spannende boeken bespeuren we er niet, zij het dan het rode boekje van Mao, als meenemer aan de kassa. We zijn dan ook een verwend publiek. Misschien kan er tenslotte nog een dertienjarige zijn puberteit lanceren aan de hand van een Rimbaud-biografie.

In de Rode Zaal loopt de documentaire over Remco Campert gezapigweg op ’s mans gestaag verhalende bastoon. Het is net alsof een belezen oom met een dikke sigaar en een calvados bij de koffie in een oneindig trage monoloog verzonken is. Verder wordt op een achtergrond van freejazz – alweer jazz? Is dat nu nog steeds hip in Nederland? – ingezoomd op zijn schoenen naast het bed, zijn kat, zijn hoofd. Hoe craquelé dat hoofd ook is, het blijft een hoofd. En zonder sigaar of calvados in de zaal zijn Remco’s monoloog en gedichten behoorlijk droog om te verwerken.

Nadien maakt de man zelve live meer indruk met de helderheid van zijn leeftijd, dan met zijn lyriek. Zijn gedichten wisselen tussen raak kleinmenselijk en anachronistisch gerijm. Op zijn 77e kunnen we hem dat bezwaarlijk verwijten, maar Nacht-voer is het niet.

Op onze honger zittend wachten we af, en krijgen een filmhommage aan Herman Brusselmans voorgeschoteld. Nou moe, het is wel docu-dag op de Nachten. Ook hij praat over zichzelf, alweer met wat arty close-ups tussenin gemoffeld. Even lijkt het dan ook gewoon om Remco met een pruik op te gaan, maar dan valt ons de hond Eddie op. Het feit dat deze oom flink fulmineert, vuilbekt en entertaint maakt het geheel ook wat smeuïger, en vreemd intrigerend. De zaal zit afgeladen vol terwijl Brusselmans in 2D de wereld verbetert om een haast innemende manier.

De overgang naar Thomas Blondeau, met zijn reputatie een Brusselmans van tweede generatie te zijn, is vanzelfsprekend. Behalve zijn uiterlijk en enige platte crowd-pleasing die de andere Brusselmans vreemd zijn, lijkt hij inderdaad een anekdoticus van het overtuigdste soort. Wij gaan nadien, nog steeds onbevredigd, op jacht naar beter, verrassender, sappiger wildere prooien.

De Rode Zaal ligt achter ons. Misschien zijn de kleinere podia geïnspireerder. Maar tijdens een schrijversgesprek in de lounge van De Standaard hebben de designzeteltjes meer kunstzinnige inhoud dan de woorden, en dwalen onze gedachten af. Er lijkt weinig te beleven op De Nachten dit jaar. Dat zou wel eens het gevolg kunnen zijn van de afgenomen podia. Met de Red Bull Music Academy, de Fortis Mine Rooms, de bookshop en in zekere mate zelfs deze lounge, haalt de Singel misschien wel meer geld binnen, maar – om een uitdrukking à la mode te gebruiken – kannibaliseert hij zijn eigen festival door een schaarser aanbod. Er is dan ook minder leven in de gangen; hoewel nog steeds goedgevuld missen ze de bruisende sfeer van vorige edities. Het sponsorgeld zal welkom zijn.

Misschien komt er volgend jaar nog een podium bij? Zo kunnen De Nachten gaandeweg tóch weer cult worden: een festival zonder publiek, met legio podiumsponsors. Hipper dan dat kan niet. Terwijl de helling van de Blauwe Zaal het enige is wat nog dwars ligt op deze Nacht, menen we toch nog enige avant-garde te bespeuren in de trappenhal, maar nee hoor, dat was Sharko’s soundcheck. Vernieuwend blijken ze daarna niet te klinken, maar deze jongens zijn tenminste niet backstage gecastreerd.

We hebben nog één afspraak, en slenteren doodgecultuurd naar Hanneke Paauwe’s darkroom, waar we reserve staan op haar one-to-one. La Paauwe zelf – fijne dame – krijgt ons nog net binnen. In haar donker hol komt De Nacht weer tot bloei. De nietsvermoedende bezoeker wordt verzocht in een dookskist te gaan liggen, om dan door een actrice toegesproken te worden in die druipende, prachtig fantasievolle taal van Hanneke Paauwe. We hadden het nooit gedacht, maar in die kist hadden we ook wel willen liggen. Mocht u Hanneke’s darkroom elders tegen het lijf lopen : doen! Uw Afscheid aan het Leven blijft zelfs met een stukje van haar zo mooie clou verklapt, de moeite. Voor ons was het een vreemd en hartverwarmend afscheid op een eerder kabbelende Nacht.

Sleep tight,

Ledoux

Book review : Goedele Liekens, Haar Penisboek, 2006

2007-01-25T18:30:00.000+01:00

Een seksboek voor de koffietafel

Goedele Liekens heeft een zoveelste seksboek geschreven. Het zoveelste inderdaad, want al is dit Penisboek pas haar derde worp, en een te verwachten sequel op haar Vaginaboek, er zijn tot uitentreure boeken geschreven rond the wild thing en hoe het te doen. Er verandert nochtans niet zo gek veel op dat gebied, vergeleken met pakweg in de genetische manipulatie of het moleculair koken.
Dus als tientallen Penselen der Liefde, Penis Books en andere gidsen tot de sek-su-we-le wereld al in boekhandels van Westvleteringen tot in Oud-Heverlee circuleren, waarom er nog eentje bijgooien?

Tja, als nationaal seksuologe par excellence, ex-miss België en BV met flink bakkes heeft Goedele in Vlaanderen een voet - zeg maar voet - voor op anonieme collega's. De cocktail "Goedele and the Two-Backed Beast" verzekerde het boek bij presentatie van een alleraardigste mediacoverage, en bij Standaard Uitgeverij werd op de verwacht explosieve verkoopscijfers gegarandeerd een stel fijne flessen champagne gekraakt.

Het thema "seks voor iedereen" lardeert het Penisboek, ook al geen nieuw gegeven, met flauwe grappen, nietszeggende bladvullers en cartoons. Alleen daardoor al is het een messenwettend, weerloos en succulent godsgeschenk dat een rechtgeaard recensent doet likkebaarden. Maar zoals de PR-machine over dit boek orakelt: "Een beter seksleven, dat wil toch iedereen?"

Het moet gezegd, zelfs voor onze post-post-post generaties hangt rond erotiek nog wat lacherigs. Iets verder kijken dan je neus lang is, dat is fijn voor internet, maar àl te kinky voor thuis. En alle mediacampagnes op een stokje, tegen die verborgen koudwatervrees kan La Liekens op - ook zonder al die reclame. Haar typische no-nonsense toon is geknipt voor dit bont x-rated kijk- en leesboekje. Een pittige en luchtige vormgeving omkadert een aantal fijne gezondheidsweetjes, flink wat technische instructies voor elk ervaringsniveau, een stel do’s and don'ts en zelfs een heuse penisparade/fotogalerij. Al doen hype en pastelkleuren het ergste vermoeden, toch blijft dit een interessant, leuk en zelfs potentieel nuttig bijna-koffietafelboek. Het wordt haast zonde om Goedele onderin de boekenkast te verstoppen bij de rest van uw vieze boekjes.

Die vorige paragraaf klinkt inderdaad haast overgeschreven uit een perscommuniqué. Doen we graag mee aan hypes? We dachten het niet. Had haar boek zonder persmachine het tot deze pastel-Rolls Royce van de seksboeken kunnen schoppen, laat staan tot fijn kerstboomcadeau? Alweer njet. Kan je een schrijfster aanrekenen dat haar naam de budgetsluizen openzet? Die doos van Pandora trekken we niet open. Dus alle zuurzoet politiek correcte nasmaak terzijde, als u wil kan u in dit overhyped boekje een stel lekkere seksfeiten opsnorren, en wegruimen voor uw tantes op bezoek komen. Of juist niet. Want om het PR-orakel te quoten: iedereen verdient een beter seksleven. Ook tante Bertha.

Celia Ledoux

published on Cutting Edge

Book review: Rudi Vranckx, Geesten van het Avondland, 2006

2007-01-22T23:11:00.000+01:00

Volgende keer schiet hij raak

Als je Rudi Vranckx heet en over moslimterrorisme schrijft, dan krijg je een beurs bij het fonds Pascal Decroos. Dàt vinden wij niet abnormaal, lieve lezer. Maar de alginder ingediende projectomschrijving klonk ons verdachter in de oren:

Ze zijn onzichtbaar. Ze gaan op in de massa. Ze voelen zich uitverkoren in een wereld van barbaren. Niemand kent hun ware gelaat. Hun geest waart door Europa. De geest van de terreur. Waarom staan we machteloos? Wat voedt hun haat? Wie zijn ze?

Inderdaad, dat leest als de inleiding van een schandaalreportage à la Paul Jambers. De kwestie die Vranckx tackelt in “Geesten van het Avondland” is echter minder voor de hand liggend dan het gemiddeld Vlaams mini–drama; het moslimterrorisme in het Westen en zijn roots. Wij keken dan ook verlekkerd uit naar een flinke brok journalistiek, een doorwrocht en uitgepuurd naslagwerk dat het web van de Jihad zou blootleggen en een vreemde lappendeken gedachtengoed een stuk begrijpelijker zou maken.

Met dat soort overspannen verwachtingen is het natuurlijk wachten op teleurstelling, maar eerst nog wat lof. Vranckx kent de verscheidenheid die begrippen als “Midden–Oosten”, “islam” en zelfs “criminaliteit” afdekken, en zijn boek toont daarvan een mooie weerslag. Hij aarzelt nooit om nuances te leggen, luidop te twijfelen, zelfs zijn eigen stellingen meteen te weerleggen.

Coherentie valt daarbij echter niet te verwachten. Vranckx ’ analyses moeten wel scherp genoeg zijn; dat bewijst hij overvloedig in reportages en duidingsprogramma’s, en wil zich zelfs in studentikoze interviews of terloopse uitlatingen tot politiek filosoof ontpoppen. Bovendien schuwt hij het niet om heerlijk controversieel te zijn in al die zachtheid - hoewel dat evengoed tegen wil en dank kan zijn. Wat weet de arme man immers hoe er op LVB.net over de tongen gaat als over de dorpshoer op een breikransje? Dit boek nu leest even diepgaand, maar ploeterend als een losse verzameling van anekdotes, vermoedens en interviews, hier en daar gelardeerd met een streep filosofie. Met zijn speurtocht langsheen de aanslagen van het recente verleden houdt Vranckx er een losse en makkelijke opdeling op na. En hoe interessant de feiten ook mogen zijn, het kostte ons moeite om dit boek, geschreven zonder leidraad en werkelijke structuur, te verwerken.

Dat nu die logische draad ontbreekt, zou best te vergeven zijn met zo’n tandenbrekend, tumultueus onderwerp. Alleen blijft dan nog die irritante muur om tegenaan te beuken, van luidop denken, halve, nooit afgemaakte redeneringen en onzekere hypotheses die Vranckx prompt zelf tegenspreekt. Feiten worden droogweg op feiten gestapeld, zonder dat ze meer inzicht bieden. In plaats van de mooi afgeronde analyse waarop we hoopten, blijkt “Geesten van het Avondland” een paternostertje van uitingen.

Als rasechte actieman biedt Vranckx wel dit lichtpunt: zijn beschrijvingen van crisissituaties zijn scherp en klaar als bronwater. Het doet ons wegdromen dat deze serie schetsjes het prima zou doen als uitgesponnen tv–serie. Onze eigen Rudi Vranck zou zich dan als de Michael Palin van het moslimfundamentalisme profileren en ons in een donkere, spannende schemerwereld onderdompelen. En met die fantasie dringt zich een tweede Jambers–vraagtriade op. Is het de jarenlange tv– en radioervaring die Vranckx de das omdoet? Is Rudi’s agenda te drukbezet voor grondig herwerken? Zullen uitgeverijen zich nu eindelijk realiseren dat redacteurs geen loze investering zijn? Noem ons lui, lezer. Maar van de Robert Fisk van de Lage Landen hadden wij een fijn herleesboek, een minireferentietje verwacht. Geen gammel geschreven twijfelaar. Nouja, kopen hoor. In dit luchtledige boek wemelt het immers van de interessante feitjes. En misschien krijgt Rudi dan volgende keer als bonus een stel goede ghostwriters en komt die verhoopte, journalistiek geniale boreling alsnog.

Volgende keer raak, Rudi.

Bises en amitié,

Celia Ledoux

Book review: Yves Pétry, De achterblijver, 2006

2006-12-24T12:22:00.000+01:00

Happy NY, lieve lezer. Hier is alvast mijn cadeautje: een lekkere review. Geniet van de overgang, en koop eens de volgende Gonzo Circus, alwaar u onderstaande boreling in print vindt. Met naar goede gewoonte, een CD vol fijne muziek om uw kantoorkerstfeestje stiekem op stelten te zetten.

Filosofie in pulpverpakking

Yves Pétrys nieuwe roman, De Achterblijver, voert je mee in het hoofd van Gram Goetleven, een up and coming man in het bedrijf Carnitec. Samen met Dr. Miami ontwerpt hij een supercomputer die de mens overbodig moet maken en overleven. Als diens poulain mag hij op het bedrijfscongres in Texas de openingsspeech geven. Via de succulente taal van Yves Pétry, die met het Nederlands speelt als een jonge kat met een halfdood vogeltje, krijg je als lezer een kijkje in Gram Goetlevens hoofd. Dankzij die onstuitbare monologue intérieure kan Pétry zich de wildste gedachtensprongen, vertelperspectieven en spanningsopbouwtjes veroorloven, zonder zelf in beeld te komen. Want al gauw, dat had u wel geraden, komen achter Pétrys woordkunstjes en luchtig weglezende anekdotiek de teleurstellingen van zijn hoofdpersoon in de “condition humaine” lurken – Gram is uit arren moede naar het andere kamp overgelopen; een cleane, eerlijke cyberwereld.

Wat een onsympathieke, gevoelloze loser, zegt u? Inderdaad – tot Pétry als nevenpersonages een egocentrische syfiliswaanzinnige vader laat opdraven, een onberekenbare hysterische moeder, haar agressieve crossdressende echtgenoot, en tenslotte Dr. Bitchkowa, vervangster voor Grams mentor. Vergeleken met dat menselijk circus – pardon, tranendal – blijken Gram en zijn Frankenstein-achtige leermeester de menselijkste, oorspronkelijkste van de hoop. Kortom, zelfs de zwaarste anti-vooruitgangsreactionair zou zich zonder verpinken achter de Grote Technologische Verschuiving scharen. “Wie is hier eigenlijk onmenselijk?”, denkt u naïef – en daar heeft Pétry u in de tang. Ongemerkt heeft hij u in een twijfelende welles-nietespositie gemanipuleerd.

Dat doet een flinke filosofische pil vermoeden, maar vreescht niet, oh Literaire Reiziger. Pétry weet het immers als één lekkere anekdote te presenteren, die leest als een Japans hogesnelheidstreintje. Dat krijg je met die woordgoochelende filosofen.

Jammer dat er zoveel nadenken wordt vereist om erachter te komen hoe meesterlijk zijn Nabokoviaanse kunstgreep is. En als meesterlijkheid zich te goed verstopt, is ze er dan nog wel? Om u een Pétryaans antwoord te geven: the end.

Celia Ledoux

Column: bekroond en back in cyberspace, 13 nov 2006

2006-11-13T15:08:00.001+01:00

Beste lezer,

1) De schoothond is gereanimeerd. Hij herinnert zich niet precies alles wat er gebeurd is en is een beetje geheugen kwijt, maar het gros van 6 jaar schrijven is gered.

2) Dat 6 jaar schrijven is dan toch niet voor niets. Uw Ledoux heeft zich bij haar eerste literaire coming-out een literaire prijs in de wacht gesleept. Danku, Boekenbeurs en Creatief Schrijven. En de jury enzo.

Wat ik ervan denk? A bit shellshocked, lieve lezer. Een tweede prijs verwacht men toch niet van een allereerste inzending, niewaar? Uw Catwoman doet hard haar best om niet naast haar kousevoeten te gaan lopen en teveel te gaan verwachten.

Bon, het bekroonde verhaal schijnt binnenkort zelfs gepubliceerd te worden. U kan u het hier alvast lezen. Ik zou zeggen, maak van mijn stomme verbazing misbruik en laat maar lekker, ongezouten en geheel onbestraft weten wat ù ervan vindt.

En met die gewonnen pen zullen we dan de volgende tech-blackout proberen te overleven...?

Het is me wat.

Your still somewhat startled

Celia Ledoux

Column: Dode Schoothond of TechnoHate, 8 nov 06

2006-11-08T23:21:00.000+01:00

Dear liefhebbend lezerspubliek en/of would-be hatemailschrijvers,

Mijn lapdog heeft er de geest aan gegeven - of ligt minstens in diepe coma. 1 moment stilte en gedachten bij hem.

Danku.
Zo blijkt weer eens dat een huisdier niet als nutsdier gebruikt mag worden, want voor u het weet mist u meer dan de snorrende warmte op uw schoot en zijn uw hersenspinsels van de laatste 6 jaar, de voedingsbodem van uw geschrijf, in cyberspace weggevingerknipt.

Natuurlijk meen ik het. Mijn portable heeft het begeven. Mijn literair zandbak-koninkrijkje is ingestort. Ik ben in ballingschap. No joke. Hier op een vort cybercafé-toetsenbord moet ik nu een stel reviews in dit unsavoury schermpje voor me duwen terwijl een troepje onguur pornosurfend gespuis likkebaardend hierheen staart als vroegen ze zich af of hun virtuele fantasietjes binnenkort de pixelrealiteit verlaten, en ik me geheel volgens hun sick mentaal format tot een zuurstokharige hardcore above 18-Mangagriet zal ontpoppen.

Ik zit in de wachtkamer van de technosnijkamer af te wachten of mijn creatief rechterhandje het al dan niet begeeft. Of ik een nieuwe riem papier moet aansnijden. Of na levensrovende dissectie zijn gegevenshart - ach, vergeef me de sentimentele beeldspraak - in een nieuwe hond zal moeten worden ingeplant. En die rasbeesten kosten bovendien een fortuin, zoals u weet.

Koortsachtig voelt ze aan, deze hel van de semi-cyborgs - want dat zijn wij allen, ja Lezer, wij allen, geworden - terwijl ik wacht. Clownesk voelt het, beroofd te zijn van the essence of my being. Mijn wellicht enige verlengstuk dat "je pense donc je suis"-momentum aan mijn zo lichtvoetige doorsnee sterfelijke persoonlijkheid verleent.

Geraaskal? Wacht maar tot de vloek op u valt. Ook u zal onwillig een verdachte gelijkenis met HAL 2000 uit 2001: A space Oddysey blijken te vertonen.

Backuppen? Nounou, lieve lezer, raadt u me zonder scrupules aan eens even een memory stick in een holte van mijn huisdier te rammen? Mij deed het minstens onwelvoeglijk aan. En eens ik me daaroverheen had gezet : het was cynisch genoeg op deze kwalijke geste dat mijn beest het prompt begaf. Dus wrijft u een goedmenende Reporter die slechte manieren niet in als een hondeneus in de raadzame stront. Wat me eraan doet denken: hopelijk is hij nog zindelijk als hij uit reparatie komt, mijn Beest. But on second thought: I'll take him back in any and every state, mijn schoothondje, mijn koninklijke Corgy, mijn verwende en overvoerde nest.

Uw toegewijd, maar met tijdelijk lichte tic nerveux en imminent sluitend cybercafé,

Catwoman.

Book review: Tom Lanoye, Het Derde Huwelijk, 2006

2006-10-26T22:44:00.000+02:00

Subliem craquelé

Het derde huwelijk draait om Maarten Seebregs, een ex-locatiescout die de dood van Gaëtan, de liefde van zijn leven, nog lang niet heeft verwerkt. Terminaal ziek krijgt hij een lucratief voorstel van een onbekende: trouwen met diens illegale Afrikaanse verloofde, Tamara, in ruil voor haar bruidsschat. Terwijl het kersverse “stel” de Dienst Vreemdelingenzaken zo goed en kwaad als het kan om de tuin leidt, ontspint zich tussen Maarten en Tamara een even merkwaardige als intrigerende verhouding. Het derde huwelijk krijgt jubelende kritieken. En terecht.

Zo, daar heeft u het. De verantwoording om dit boek zo snel mogelijk aan te schaffen. En een perfect verantwoord pronkpaardje, achteloos te gebruiken in uw Boekenbeurs-gerelateerde conversatietjes.

Mocht u echter meer willen weten, ik ben klaar om nog eens een schrijver en zijn worp de hoogte in te prijzen. En zelfs een paar boude statements in de ruil te werpen. Dit boek heeft me immers dronken gevoerd. Recht door de eeltlaag van mijn doorgewinterd lezerschap baanden zijn karakterschetsen zich een weg en voerden me mee op hun perfide stroom, eerlijk en pijnlijk treffend geschetst als ze zijn. Maarten zakt als een moderne Job en tegen zijn eigen bitterheid in steeds verder weg in een moeras van mededogen, en graaft daarmee zijn eigen ondergang. Tragiek ten top : hij lijkt bovendien met afzien zijn eigen redding te willen afkopen.

Evengoed is dat fantastisch geweven verhaal alleen de oppervlakte van een werk dat op meer dan één niveau doel treft. Na zijn monster-trilogie was Lanoye even weg in theaterland, en zijn nieuwe literaire worp laat zien hoe hij – wie had dat gedacht – verouderd is. En verouderen wil wel eens a good thing zijn. Ook literair.

Zo de flashbacks en –forwards, altijd al een spanningsinstrument de préférence, waarmee Lanoye nu moeiteloos jongleert. Hij haalt kunstjes met uit het niets opduikende maar gesloten blijvende koffertjes, personages vol geheimen en een dartele chronologie, die gevaarlijk balanceert en tijdrekt. Via flashbacks verstopt in paginalange flashbacks houdt hij de lezer strak aan de teugel, maar jaagt hij hem tegelijkertijd voort in het verhaal.

Mogelijk mede door die zinderend strakke spanningsboog slaagt hij er beter dan vroeger in de lezer te verleiden, tot het punt dat hij speculatie uitlokt via flirten met gedachten en kleine snippertjes gedachte, die Lanoye laat vallen zoals een quasi-verlegen meisje een kanten zakdoek.

Na de “monster”-trilogie lijkt Lanoye nu op het eerste gezicht volledig van het epische pad afgeweken. Dat hij de anekdote herondekt – tenslotte een stijlfiguurtje dat hem in het begin van zijn branie-blitzcarrière ooit mee lanceerde – maakt hem des te prikkelender van smaak. Maar onder die anekdotische stijl blijkt hij ook in epiek gegroeid en gerijpt. Zijn tournures zijn nog steeds vreemd, maar blijven mogelijk, en vaak verrassen ze met sluipende elegantie. Zijn karakters blijven burlesk, maar samenhangend in een geheel, een levenssfeer, een wereldbeeld – dat overigens niet van politiek gespeend is. Jawel, hij is nog steeds maatschappijkritisch. Waar hij zich vroeger al eens verloor in zijn eigen fulmineren, doseert hij nu, en dat zorgt voor een bescheidener, verdokener snijdendheid. Reality TV, een lichte haat-liefde over Vlaanderen in zijn meest sleetse kleinheid, de parvenu in het vaderlandsche filmlandschap – het is er, maar alleen als trefzeker accessoire.

Elk smakend element van deze lekkere hap bespreken kàn gewoon niet. Maar het is er: de stevige raamvertelling, de techniek, een coherente absorberende symboliek, de kleine anekdotische spinsels; dat alles gekruid met een Lanoye wiens vroegere guitigheid een trage melancholie over zich heeft gekregen, die zelfs een collectie pornovideo’s in overtuigend verstilde herinnering kan bezingen. Is het omwille van die melancholie dat er zelfs nieuwe verwijzingen opduiken, nieuwe luiken in Lanoyes referentiekader? Japanse steentuinen, Tod in Venedig – zulke associaties doken nog niet in zijn oeuvre op. Anderzijds blijkt juist in Het Derde Huwelijk bij uitstek dat hij zich zulks kan permitteren. Lanoye is zo groot geworden dat hij de hele Vlaamse erfenis van Urbanus tot Gezelle meesterlijk omspant. Nu eens met een bittersnijdende oneliner, dan weer als een beschrijvende Couperus – maar dan eentje die je in het verslinden haast zou vergeten te savoureren.

Vergeet ù dat savoureren alstublieft niet. U krijgt tenslotte maar één keer de kans het boek te lezen dat Lanoye in één klap een tree of tien hoger in het canon der Vaderlandsche Letteren hees.

En wees niet gerust : ik breek binnenkort wel weer welverdiend iets af. Het besef dat er nog zoveel onzin op deze wereld als kunst wordt verkocht laat prompt mijn alter ego opleven.

Derhalve kisses van

Uw Catwoman

Published on Cutting Edge

Book Review: Cis Schiltmans, Partners in autisme, 2006

2006-10-12T00:32:00.000+02:00

Net als een blinde denkt hij dat ook ik niet kan zien

Psychologische nonfictie op Catwomans reviewblog, het is niet vaak gezien. En waarom eigenlijk niet? Waarom zouden Feeling en Goed Gevoel het alleenrecht hebben op boeken als “Partners in Autisme”, een getuigenissenboek rond stellen waarvan één of beide partners een vorm van autisme vertonen? Lifestyle in een hip format als het onze, lieve lezer, is dat niet het beste van twee werelden?

In dit boek is lifestyle dan ook geen licht woord. Levensstijl valt of staat met consensus en afspraken, relaties hangen aaneen in dubbele bodems en wankel evenwicht. Al die sous-entendus, lieve lezer, en dat flirt- en versiergedoe is voor Jan en Mie Modaal al koorddansen, maar iemand met autisme ziet de menselijke paardans als een doolhof en een onbegrijpelijke worsteling.

Auteur Cis Schiltmans is zelf actief in de Vlaamse Vereniging Autisme en kent de problematiek door en door. Ze leidt de getuigenissen uitgebreid en vakkundig in met een respectvolle en leesbare snelgids tot autisme. Een slotinterview met een gespecialiseerd geneticus/ psychiater geeft afsluitend nog een paar pagina’s feiten mee.

Maar die omkadering is terecht bijzaak. De bulk van het boek bestaat uit heel verteerbare lectuur; stellen die over hun relatie praten. Hun gesprek wordt weergegeven als een toneeltekst; in dialoogvorm. Op het einde van elk hoofdstuk maken de stellen elk een lijstje op van do’s en don’ts – soms nuttig, soms ronduit grappig. Het is een mooi format, dat ruimte laat om de letterlijke, maar ook de onderhuids spelende dialoog te vatten, de kleine kibbelmomenten en pijnpuntjes.

Als kleine ademende brokjes leven leest het boek dan ook, met vaak heel treffende uitspraken. Ook een niet getroffen buitenstaander fascineert het om deze stellen te zien worstelen om mekaar te begrijpen – de een slaagt daar al beter in dan de andere. Hoe de niet-autistische partner ontdekt wat die “vreemde” gedragingen van de ander verklaart. Hoe (onterecht verrassend) ver veel mensen met autisme het beroepsmatig schoppen – en hoe die geslaagde sociale status het moeilijker maakt hun probleem te onderkennen.

Polarisering tussen de “normale” en “autistische” visie is er zelden. Integendeel: persoonlijkheid en eigenschappen als koppigheid, begrip, vertrouwen of bitterheid blijken sterker door te wegen dan die vage term “autisme”. Recht tegenover het stel dat mekaar graag ziet, maar op de rand van scheiden staat, staan anderen die autisme hebben weten in te bedden in hun leven, zodat de niet-autistische partner de moeilijkheden van de ander ondervangt – en omgekeerd. En hoe ontroerend, als Marianne uitlegt dat zij André sociaal leidt, maar dat hij haar gevoelens dan weer zo scherp analyseert. Ach, welja, noem Uw Reporter maar een watje.

Maar het mag gezegd: zonder te vervallen in topzware vakliteratuur geeft dit boek veel te verstaan. Bovendien is de aanpak even psychologisch toegankelijk en voyeuristisch als een Jambersreportage, maar dan met de respectvolle, gedegen omkadering die van pakweg Canvas te verwachten is. Nuance in een wereld vol reality shows, het is als een teug water na een drinkgelag. Oftewel : de wereld zoals hij werkelijk is. En dat blijkt wel iets te hebben van een heerlijk genietbare soap, lieve lezer.

Celia Ledoux

published on Cutting Edge

Book Review: David B., Vallende Ziekte, 2006

2006-10-11T01:20:00.000+02:00

Over vervloekte onderwerpen en parelende fantasie

De mentor van Marjane Satrapi, zo wordt-ie aangekondigd. En eerlijk? Daarvoor viel ook Uw Reporter initieel als een vlieg voor een paardenvijg. Satrapi's donkere-sprookjes-stijl, gezien door die vrijgevochten en toch naïeve blik, een mysterieus oosterse feministe in ballingschap? Nee, daaraan mag mijn Catwoman-alter ego niet weerstaan.

Ik bedacht echter al egoïstisch gauw dat zijn leraarschap evengoed David B’s enige verdienste kon zijn. En dan was ik straks mooi in de literaire (non-profit-review-)aap gelogeerd. Maar B blijkt niet aan zijn proefstuk toe. David Beauchard, zo heet de man achter de nom de plume, is mede-oprichter van L’Association, de befaamde stripuitgeverij die Satrapi lanceerde. Maar daarbuiten heeft hij al heel wat titels achter zijn naam, en dit Vallende Ziekte is pas het eerste deel van zijn magnum opus – in originele Franstalige versie zijn intussen al 6 delen uit.

Met zo’n CV en een stel prestigieuze stripprijzen op je naam is een introductie via Satrapi dan ook een ondankbare positie. Om nog maar te zwijgen van de onvermijdelijke vergelijking met je eigen poulain als voorbeeld.

Die blijkt flink mee te vallen, al liggen de parallellen voor het oprapen. David B verhaalt in zijn debuut over het opgroeien van een epilepticus, met diens broer als ik-figuur. Uit het voorwoord door B’s zus blijkt dat de auteur net als Satrapi een flinke slag van de autobiografische molen kreeg. Verderlezend toont zijn tekenstijl al even donker, uitbundig en ongebreideld levendig als de hare, de vertelstijl even constrasterend dromerig en ingetogen.

Onderhuids echter lopen beide auteurs weldegelijk uiteen. Als brave Fransman moet David B het immers lokaler zoeken dan Satrapi, en de lijdensweg van zijn familie is minder spectaculair dan haar revolutionaire geschiedenis. B’s drama wordt er niet gewoner, wel creatiever onder. Uitgewerkte kinderfantasieën, historische zijsprongen en filosofie zorgen voor visueel kunstwerk vol etnische invloed, en een kijkje in een prachtig geestelijk schemerwoud.

Een schaduwkantje? Tja: een ellenlange medische lijdensweg blijft een stomvervelende aangelegenheid. De repetitiviteit van dokter na vreemde snoeshaan van een dokter gaat in boekvorm evengoed vervelen als in real life. En zo zorgt de vloek van zijn eigen onderwerp hier voor B’s grootste en onvermijdelijke minpunt. Misschien viel het mij des te meer op omdat alle hoop op escapisme me mooi door de neus werd geboord, lieve lezer. Wat wel pleit voor David B’s onmetelijke fantasie, is dat die herhaling pas erg laat gaat opvallen, en nooit werkelijk stoort.

Toch doet een vleugje onvermoede moederlijkheid - ja, het was ook voor ons even schrikken - in Uw Reporter het ergste vrezen voor de volgende afleveringen van dit magnum opus. Want als dit zijn beste verhaal is, zal deze jongen zonder scenarioschrijver dan straks niet verloren lopen in een verhaalloze fantasie?

Kijk, dat heet nu een cliffhanger, lieve lezer. Of is het een open einde? Laat ik daarover eens diep gaan nadenken. Koopt u intussen met een gerust hart David B’s fris vertaalde werk. En geniet van een visueel understated snoepje, een zachtglanzende parel van een boek, een herfstig slaapmutsje voor ’s avonds onder de dekens. Dromen gegarandeerd.

Slaap zacht,

Celia Ledoux

published on Cutting Edge

Column/ toespraak, Feest der Kritiek t.g.v. Theaterfestival Nederland-Vlaanderen, 09/06

2006-09-26T11:31:00.000+02:00

Dear y'all,

Dit keer geen doekjes eromheen. Al liggen de theaterrecensies klaar, ik publiceer ze pas wanneer er een stel klagende "encore"s uit het publiek opstijgen. Dat heeft maar met één ding te maken:
1) licht gesundheitliche wankelheid en
2) dat ik van theater buiten bovenstaande divamaniertjes gewoonweg nog niet genoeg weet, om maar eens snijdend eerlijk te zijn.

Inderdaad, dat zijn twee redenen. Ik kan nog minder met cijfers dan met theater om. Maar niet getreurd, laten we onze bitterzoete realiteit van de internetjournalistiek dan maar binnen een theaterkadertje passen.

Yup. Toen de internetjournalist van dienst voor het Feest der Kritiek wegviel, werd me in allerijl gevraagd die avond eventjes een zaal vol critici toe te spreken. De nachtmerrie van elke criticus, kortom - verslonden door zijn eigen soort in een kannibalistische wraak van elk stuk dat-ie ooit heeft getrasht.

Ik kreeg ze best mee, lieve lezer. Misschien was het de maanstand, misschien heeft die bende hongerige kritische wolven respect voor het heilig vuur, zelfs in pixelvorm. Misschien sympathiseerden ze zelfs met hoe hoog het water de internetjournalisten aan de lippen staat. Zelfs bij het handjevol dat wél* kan schrijven.

*Grapje, lieve lezer. Hold de bombrieven en de cyaankali. En geniet van mijn manifestje.

De vermeende luxe van de cyberrecensent

Ja, dat krijg je met computercrashes. De halve nacht lig je te sleutelen aan afwisselend een tekst en een internetconnectie, om het uiteindelijk onverrichterzake op te geven, en de volgende dag beneveld en gebroken als een Japanse manager opnieuw te kunnen beginnen. Welkom in mijn wereld, die van de internetjournalistiek.

Het voordeel van te laat zijn zorgde ervoor dat de statements van mijn fellow internetcritici al in de inbox zaten. Ze hielden steek. Haalden belangrijke punten aan. Hadden het over hoe internetjournalistiek zo vrij is, zo onbeperkt. Geparafraseerd kwam dat vaak neer op het gebrek aan online karakterbeperking, en het feit dat internet daarmee dieper kon gaan dan geschreven media. Een bevrijding voor een kunst als het theater dus, die zich moeilijk in een regel of tien laat vangen. De mogelijkheid tot grijsgebieden in een review gaat open. En tenslotte, roepen ze op, is er de nood aan steunende organisaties om dit soort initiatieven op een hoger – want betaald – niveau te kunnen schoppen.

Begrijpt u me goed; aan dat laatste punt heb ik niets toe te voegen, zij het een strikje en een uitroepteken. Laat het duidelijk zijn dat een goed betaald, of überhaupt betááld journalist minder overwerkt (wegens ook nog de in de kost moeten voorzien), gelukkiger (wegens voeding, onderdak e.d.), en dus nog subtieler, scherper en geïnformeerder te werk kan gaan. Iedereen wint.

Maar is het gebrek aan lengtebeperking en ratings nu hét pluspunt van internet?

Ik dacht het niet. Voor mij ligt de kracht van deze journalistiek elders. Internetcultuurkritiek is nog steeds the Far West, waar nog zoveel te ontginnen en te ontdekken en te baanbreken valt. Krijgt niet elke rechtgeaarde recensent daarvan een beetje kippenvel? En laten we wel wezen, ratings en lengtebeperking worden ook in internetmedia toegepast. Bij CuttingEdge bv., dat het gebied media en cultuur recenseert, wordt het argument gebruikt dat je de vluchtige cybernaut niet vangt met tekst – zelfs niet in een subtiele theaterreview. Ben ik het daar als redactielid niet mee eens, heb ik me daaraan te houden. Maar op mijn eigen cultuurblog kan die volledige review wel online gegooid, als ik daar toevallig zin in heb.

Als internetjournalist is dat inderdaad een luxe: elke keuze màg. Flexibiliteit is het sleutelwoord. Je kan schrijven, spreken, linken. Je kan een medium op een nauw gespecialiseerd publiek richten, of cultuur op slinkse wijze bij de massa proberen te brengen. Wij zijn nog steeds cowboys, bevoorrechte golddiggers van het cultuurschrijven. Aan ons is een gepersonaliseerde stijl, een concept, dat via het medium internet kippenvel veroorzakende mijlen verder dan in de klassieke media.

Bovendien leeft, net zoals het wilde Westen, in cyberspace nog steeds een creatieve drift. Wie schrijft er? Het jonge volk, de frisse nog-net-niet of allang afgestudeerde dromer/kantoormuis, die het heilige vuur zo in zich hebben dat ze op middernacht nog een review in hun scherm kloppen. Een internetmedium heeft natuurlijk zijn deadlines, formats, restricties, maar wereldwijd leeft er al een krioelende cultuurwereld waar crossover de normale gang van zaken is.

Die veelheid van werelden is, toegegeven, een soms afschrikwekkend flitsend snelle, maar heerlijk overvloedige weg. In het buitenland zien we dat die inventiviteit, dat friscreatieve door de klassiekere media wordt opgepikt. Net als de auteurs trouwens, als cybervisjes uit een kweekvijver. Bloggers publiceren hun entries, gebundeld in bestsellende boeken. Internetauteurs worden zo bekend dat ze columns aangeboden krijgen in gerennomeerde print media, en die mediamagnaten halen hoe langer hoe meer van hun omzet online. De vermenging zorgt voor een melting pot van prachtige hybride media. Print gaat internet, podcasts overstromen de ether, de oorspronkelijke cyberworld link zich aan de klassieke media en omgekeerd.

Met andere woorden; men kan in het Nederlands taalgebied nog lang doen alsof de neus bloedt, maar we komen eraan. De cybernauten zullen onontkoombaar en met een creatieve goesting van jewelste buiten hun pure pixelrealiteit groeien en uit hun voegen barsten. Klassieke media die willen overleven, kunnen hem maar beter met open armen ontvangen. Want voor u het weet komt dat leger vriendelijke dienstbare pro-deo cultuurcyborgs in opstand, en nemen ze de kritiekwereld over.

Celia Ledoux

Movie review: Masterclass, Theaterfestival Nederland en Vlaanderen, 7 oct '06

2006-09-13T23:51:00.000+02:00

Topfilm met vroegtijdige ejaculatie

Wat heb ik een onverwacht geluk – verwarring over theater is immers een fantastische mindset om in Theater Bellevue de film “Masterclass” van Hans Teeuwen te gaan kijken. In deze “mockumentary” – een nepdocumentaire als het ware – zet Peer Mascini zichzelf neer, maar dan als groot én gek theatergoeroe, die 8 jaar na een faliekant afgelopen masterclass weer wordt opgeduikeld uit diep isolement door een oud-student. Afwisselend met fictieve getuigenissen door de oud-studenten, stuk voor stuk vooraanstaande Nederlandse acteurs, wordt zijn terugkeer naar de klas neergezet. Saillant detail daarbij is dat de gekte van deze Mascini werd geconfronteerd met echte, nietsvermoedende theaterstudenten.

Uit de getuigenissen kan je vermoeden dat Mascini destijds zijn boekje meer dan te buiten ging. Zowel mannelijke als vrouwelijke studenten hebben het over verregaande vernederingen, sexueel en ander misbruik, en barsten in zeer oprechte tranen uit. Ook door het verward- krankzinnige gedrag op de heenrit gaat de toeschouwer zich beetje bij beetje schrap zetten voor wat hem straks te wachten staat. Een verkrachting? Een moord? Of zal de goeroe de hand aan zichzelf slaan?

Maar nee; op het hoogtepunt van suspens, het moment dat Mascini op het punt staat om zich aan wandaden te buiten te gaan, komt Teeuwen met een Deus ex Machina aan. De masterclass wordt vroegtijdig afgebroken, en de protagonisten sluiten af met een nummertje naaktdansen op slechte muziek. Dat daarmee de plot verklapt zou zijn? Absoluut niet. Deze film heeft immers geen plot, alleen een schitterende spanningsboog. Zoals een regenboog : tot de helft, onvolledig, en alras verwaterend.

Dat de studenten zich inderdaad laten blootstellen, zonder zich vragen te stellen bij de opdrachten die ze krijgen – zoals het slepen van mekaars gezicht over een ruwe houten vloer – ach, het is verwonderlijk En het toont wel dat deze zelfparodie van het theater verrassend en pijnlijk dichtbij de werkelijkheid staat. Maar om daarop nu een film te baseren?

Zijn eigen hoge verwachting bijt Masterclass in de staart. Had de film in de fictieve aanloop zichzelf minder opgeblazen, dan was die verwachting immers minder hooggespannen en makkelijker te voldoen geweest. Met een onvoldaan gevoel stappen we het theater uit. We zitten nog op onze honger. Dat komt goed uit; het is bijna etenstijd. Een domme eindgrap? Welzeker. Zo voelt u aan den lijve hoe deze film afloopt. Op een sisser.

Celia Ledoux

Column/ Essay : Theaterfestival van Vlaanderen en Nederland, 09 sep '06

2006-09-09T13:21:00.000+02:00

(Beste gejaagde cybernaut,

Even dit vooraf : onder dit essay vind je ook een beknopter statement over hetzelfde thema. Jawel, we hebben het allemaal druk, en niet iedereen kan slaaf voor de kunst zijn, zoals uw Reporter. Mogelijk bezorgt het u wel een onbedwingbare drang toch het essay uit te draaien en als bedlectuur te gebruiken.

In bed met Ledoux, lijkt u dat niets, lieve lezer? Mij alvast wel. Veel leesplezier, en stay tuned. Want in tech-com realtime werk ik intussen al aan de volgende blog entry.

Wuifkus van, ever yours,
Catwoman)

Waarom ik theater vermijd

Op speurtocht naar publiek voor de podiumkunsten

Reality check

In de ijdele hoop mijn gebrek aan thaterdeskundigheid goed te maken doorspit ik de affiche van het Theaterfestival overdreven consciëntieus. Op dag 1 blijkt al meteen dat mijn gesleutel aan een verrassend, uitgebalanceerd en dus onvermijdelijk overvol dagschema (23 voorstellingen, een paar dozijn films plus een prijsuitreiking of 30) het doel raketmatig voorbijschiet.

Of liever, de thinktank wordt wat gefinetuned. We worden verondersteld Amsterdam te gaan verkennen, meer bepaald de andere kunsten alhier, en dat in verband te brengen met theater. Theater zelf hoeven we niet te zien, alleen erover te reflecteren.
Waar staat theater?
Hoe zien wij dat evolueren?
Wat is de staat van de andere kunsten in vergelijking, en welke band is er met theater?

Ja, wat een paragraaf, lieve lezer, met vragen vol potentie en zinnen beloftevol als zwangere zeekoeien. Maar ik ben hier om kunst te recenseren, en niet om literaire cliffhangers te laten waaien. Kunstkritiek is zwoegen, en ook mijn lezers gun ik geen suspens. Dus qua toelichting?

Ten eerste is daar die raadselachtige “ons”. Simpelweg het troepje “jonge veelbelovende [insert verdere bewierokende beschrijving hier] kunstcritici”, soit-disant aangekondigd als zowel uit de theaterwereld als uit andere disciplines. In de praktijk zijn er van het dozijn pakweg tien theatermensen, één afwezige, en één koekoeksjong uit andere kunsten. Wiedattum? Uw Reporter.

Ten tweede, de opdracht. Niet theater zien, maar kunst en leven in Amsterdam zou ik moeten verkennen, en daardoor een idee krijgen over theater. Dat zegt me, tijdens een eerste kick-off lunch, Sonja van der Valk van het Theater Instituut Nederland. Ze smijt er meteen, zonder mijn initiële angst bij het woord reflectie te bespeuren, dat bovenstaand stel grote vragen erachteraan en vervolgt kwansuis terloops en goedbedoeld: “Tja, ik zeg maar: dingen als hoe het theater nu wordt gezien vanuit de andere kunsten? … En, nouja, jij die over crossover schrijft – bestáát er überhaupt nog zoiets als theater? Want ja, uiteindelijk leent het theater toch het meest interdisciplinair van alle kunsten?

Nou Sonja, schrik van reflectie of niet, dat laatste klinkt me wat te hoog van de theatertoren geblazen. En nee, ik weet nog zo niet of theater het interdisciplinairst en open zou zijn. Neem nu muziek, dat andere kunsten integreert en opslorpt tot publiek afsnoepen aan toe, zoals video, performance, dans, theater, en daar laten we het bij, of ik wieg u met het lijstje in slaap. En eens die eerste twijfel geuit is raakt het hek van de dam. Voornamelijk in mezelf dan, met vragen van subjectiever allooi, zoals “als die theatermannen zo goed zijn in integreren, waarom is makkelijk 90% van de muziek gebruikt in theater dan zo hemeltergend slecht en slaat ook nog eens als een tang op een varken?” Point in case? De theatertune van dit jaar, in een meedogenloos miniloopje te horen op de homepage www.tf-1.nl - naar hartelust, tot vervelens of Van Gogh-waanzin toe.

U begrijpt, dit soort bedenkingen hou ik voor mezelf. We zijn hier tenslotte te gast.

Als theaterleek overtreed ik wel meteen hun eerste regeltje. Amsterdammertjes- en Karel Appel-kijken, zegt mijn boerenverstand, gaat mij geen stap dichterbij de podiumkunsten brengen. En ah, que de mémoires: lichtclandestiene raveparties waarschijnlijk ook al niet.

Er is theater te zien.

Dan toch maar aan de Reflektsie

Maar het koren is onherroepelijk op de molen. Zonder het te weten raakt Sonja met haar onschuldige vragen het epicentrum van waarom ik als critica kies het theater te vermijden. En die namiddag bekijk ik Masterclass, een nepdocumentaire van Hans Teeuwen over theater.

Dat is ook toeval. Na al dat gereflecteer is de protagonist van deze film dé doorsnee dramaturg zoals hij in mijn hoofd staat afgetekend. Enigszins waanzinnig, enigszins over zijn paard getild, en met een flinke dosis dédain en Weltschmerz. En toch is hij duidelijk als persiflage bedoeld. Zou het theater zichzelf dan toch niet zo superserieus nemen? In het donker van de film dwalen mijn gedachten af. Ik inventariseer wat theater voor mij is vanbuiten bekeken – en wat het zelf lijkt te denken vanbinnen, in die black box die ik zie van hieruit.

Het theater zoals ik het ervaar aan de buitenrand – eerlijkheidshalve, zo goed als uitsluitend een Vlaamse buitenrand – reflecteert veel. Misschien valt dat mij vooral op omdat ik me graag pretentieloos, speels en epicuristisch door de kunst heen beweeg. Misschien doordat de theaternieuwsbrieven in mijn inbox steevast titels dragen als “de toestand van het theater” en “Podiumkunsten: waarheen?”

Of misschien is het Google. Crisis in het theater? 313000 hits. Toestand van het theater? 198000 hits. De headliners lezen doet een mens al naar een pijnstiller grijpen uit hartenpijn-by-proxy met die arme stakkers in de theatrale zusterkunst. Theater reflecteert ont-zet-tend veel.

Ja bijvoorbeeld. Theater. Ik gooi zomaar met dat woord, maar mag dat wel? Moet het niet “podiumkunsten” of iets dergelijks zijn? En zo slaan de poppen al aan het dansen. Reflektsie is besmettelijk, en in deze discipline staat zelfs de taal en de simpelste woorden onder verdenking. Dramaturg-enscenering-acteur-speler-regisseur-Maker. Jawel, Maker. Een woord dat verdacht ruikt naar Schepper, zodat een normaal mens een veiligheidspas naar achteren doet en met grote ogen een wonder afwacht.

Kleine anecdotische parenthèse ter verstrooiing en pauze

Ooit, lieve lezer, nam ik deel aan een masterclass waar twee uur op koffie en sigaretten werd gerondetafeld over dat ene woord, maker, wat het inhield, waarom het gebruikt werd, wat erbuiten en erin viel en mag en meer en dieper. Dat moet het moment zijn geweest waarop ik besloot het theater te laten gaan als een verloren liefde, die toch beter af is zonder mij. Er zijn zoveel specialisten in de sector die haar wel begrijpen, haar taal spreken en haar lat, te hoog voor mij, halen op hun sokken.

Madame Bovary, c’est le théâtre

Ik hoor de podiumwereld al protesteren, zich wellustig wentelend in hun éénmalige rol als publiek: “Hal-lo daar? Wij hebben betaald voor een mening over theater. Komt daar nog iets van?”

Dat klopt, en ik kan mijn steels afdwalen niet op plankenkoorts blijven afschuiven. Mijn mening is niet bepaald flatterend, ziet u, en u wordt vast boos. Maar u kan ze krijgen.

Theater als discipline voelt voor mij als verlicht buitenstaander hermetisch gesloten. Het is een ondoordringbaar woud waar de namen, terminologie, en onbegrijpelijk ingewikkelde duiding een bos vormen als een diep donker. Ik durf er geen kritische of beschouwende stap binnen zetten, want de weg is onbekend, de paden wellicht zompig, en dat vervaarlijk grommende ding daarbinnen klinkt niet alsof het mij de weg zal gaan wijzen. Theater is moeilijk, diep en te complex voor een onderwezen als ik. Soms maken zelfs de aankondigingen me al bang:

Theater is een etherisch meisje van 13, dat graag “podiumkunsten” wordt genoemd door haar bewonderende vriendinnetjes. Haar andere klasgenootjes mijden haar een beetje om haar fragiliteit en vroegrijpe zweven. Ze voelt zich vaak niet lekker en klaagt dan wat onbestemd over hoofdpijn. Zo staat het theater voor mij ten opzichte van andere kunsten, teveel tobbend over zichzelf, verheven, en van buitenaf onaanraakbaar. Als recensent blijf ik voor ons beider welzijn van haar af.

De warme schoot van het publiek

Dat ik me ver hou van theaterkritiek neemt niet weg dat ik nog mag en kan kijken. De anonimiteit van het publiek is verplichtingsloos. De gemiddeld welopgevoede, ietwat kunstminnende Westerling blijkt trouwens met zijn bagage de meeste voorstellingen zó te kunnen binnenstappen en ervan te genieten. Er is geen canon, kennis of voorgeschiedenis nodig om de zaal in te mogen. Misschien word je geraakt, misschien komt er iets los, meestal is de avond prettig.

Dat roept wel een andere vraag op. "Welopgevoed, kunstminnend, semi- of helemaal intellectueel"? Dat is een dun sociologisch sneetje, maar meer dan voldoende om op te overleven in de kunsten. That is, als dat selecte troepje de zaal in wordt gekregen.

Want ís er eigenlijk publiek? Ik als non-specialist durf me aan geen antwoord te wagen. Het grote amorfe beest van de theaterwereld weet het zelf waarschijnlijk het best. En aan hun crisisboodschappen te zien zou een ticket meer best welkom zijn.

Het is te moeilijk

Hoe lok je een ongeïnformeerd publiek binnen? Via communicatie. En de manier waarop theater dat momenteel probeert te doen komt mij zeer ambigu voor.

Enerzijds zijn er de aankondigingen à la: “deze voortdurende dialoog verwordt tot een betekenisloos beklemmend woud van semiotische verwarring, wordt de toeschouwer tot een ingrijpende pijnlijke toe-eigening van een beklemmende gezinsproblematiek gedwongen”. Nee, ik heb ‘m niet uit het programmaboek van TF-1 geplukt. Maar ziet u dit soort wervende affiche voor een avond intelligente ontspanning al voor u? Met de brochures van het komend seizoen nog op de koffietafel vrees ik van wel.

Nu, moeilijk kan ook. Alleen waagt theater zich soms aan een zo gebalde, hypercorrecte uitleg, zo verrekte juist dat het voor een buitenstaander volstrekt onbegrijpelijk wordt. Zonder een gids tast een leek in het duister of deze voorstelling hem zal aanstaan. Een doelpubliek is wel het laatste wat zo’n beschrijving aanspreekt. Misschien worden ze specifiek geschreven voor theaterwetenschappers? Geen wonder dat de kassa niet tikt.

Genoeg ironie. Het theater verdient immers wel meer publiek, dat toonde het Festival wel. Hoe bepaalt een theaterkenner zelf zijn podiumprogramma? Wellicht zoals elke andere cultuurconsument. Hij voelt zich thuis, herkent een naam, een acteur, referenties en kan snel betrouwbare bronnen raadplegen. Wie weet kan die in-crowd inderdaad zelfs een aankondiging ontcijferen als morse-code en weet dan haarfijn waarop afgaan. De verlichte leek blijft in de lobby achter.

…of juist te makkelijk?

“Als echt theater u te moeilijk is mens? Mijn tante Julia speelt elk jáár toegankelijk toneel, ga daarnaar zien, proleet, in de parochiezaal, waar je hoort!”, gaat er een stem uit het publiek op, en er mikt in dezelfde adem een rotte tomaat naar uw Catwoman, die ze trouwens handig ontwijkt.

Evengoed, geachte anoniemerik, heeft u daar een punt.

Tegenover dat (schijnbaar?) hermetisch communiceren staat inderdaad een brandend dichtbije kant van theater. Enerzijds is er dat parochietheater waarover u het heeft, toneel werkelijk dichtbij de mensen. Wie heeft er geen theateramateur in de familie, die elke winterzondag repeteert, en elke december verwacht dat u komt opdraven? En eens per jaar sleept u zich dus zuchtend naar een voorstelling van weer eens een Poppenhuis, of een "lekker komedietje", of een aanpassing van Agatha Christie voor op de planken waarvan we allang weten wie het deed, ooit daar op de Nijl.

Maar ook andere dichtbij-sociale druk drijft mensen een zaal binnen. De alomtegenwoordige Samson en Gert en andere K3s laten treinen vollopen met jengelende kinderen en hun moeders, die als willige stormtroepen de Elizabethzaal doen vollopen en de bonuscijfers van de Studio-100-top verzekeren. Wee de kleuter die hun laatste show niet kan meezingen op de speelplaats! In minder dwingende en volwassener versie zijn er de folders die volksvermaak beloven in een duizendste variatie op een zelfde thema in het lokaal dialect, in de bus bij elke grootstadsbewoner. De snelheid waarmee musicalreclames zich op abribusaffiches vermenigvuldigen, tenslotte, doet vermoeden dat die smakeloze kostuums en onzorgvuldig zichtbare grime het publiek niet afschrikken.

Maar ziet u, voor dat semi-welopgevoed doelpubliek van ons is dat dan weer te makkelijk vermaak (hetzij een enkele keer, voor bovenvermelde tante Julia). Het verveelt hen, ze vinden het fantasieloos en kijken liever thuis naar Canvas of een film op VPRO. Dan hebben ze tenminste iets aan hun avond gehad. Begrijpelijk, en dat laat “hogere” podiumkunsten de ruimte om hun leegte op te vullen.

Het alarmerende is dat, in verwoede pogingen om van zijn al te hermetisch imago af te raken, het ernstiger theater die al te volkse tactieken soms overneemt. Mikkend op een volle zaal verkopen ze hun voorstelling onder een mom van lichtzinnig en inhoudsloos. Hun aankondigingen lezen als de toegankelijkheid zelve: een belofte van haast platte lol, waarmee ze zichzelf oneer aandoen. Ze mikken zo laag dat ook zij hun publiek voorbijschieten, maar dan onderlangs.

De oplossing lijkt me als onnozele buitenschrijver – pardon, buitenstaander – nochtans zo simpel. Doe maar gewoon, zoals men hier in het Noorden pleegt te zeggen. Begin te schrijven buiten de eigen vakbladen, recenseer en werf en adverteer zo goedkoop, stijlvol, aantrekkelijk en in klare taal dat het de vakmuren kan slechten. Klinkt dat teveel naar bedrijfstaal? Ach welnee. Het is gewoon durven toegeven dat theater daar staat zoals ze is, in haar nakie als de keizer in zijn nieuwe kleren. En weet u, ze ziet er best aardig uit. Dat ze binnenin bodemloze diepten heeft is mogelijk, maar laten we dat even houden voor wanneer we mekaar beter kennen, shall we?

Ja, ik heb makkelijk praten.

Wat, relativeren?!

Van een jonge critica wordt een relativerende noot bij eigen gif spuwen wellicht niet verwacht. Maar ziet u, van veraf is theater me toegenegen als elke kunst, zo laat op de avond wordt een mens milder, en straks vind ik godbetert dreigbrieven in mijn inbox – dus ga ik even mijn nek aan de andere kant uitsteken met een kinderlijk optimistisch beschouwinkje.

De golven van toegankelijk vs. verderaf, populair vs. hermetisch doen elke kunstvorm wel eens het water aan de nek staan. Steeds weer zorgt een ontwikkeling, neem nu film, video, of (digitale) TV voor een kleine aardbeving, en weet de kunst zich na initieel horten weer om dat obstakel heen te slingeren en een nieuwe verfrissende weg te banen.

Kortom, wat ik vandaag over theater schrijf, smijt u me morgen voor een andere kunsttak in het eigen gezicht. En gelijk heeft u. Maar voorlopig is elk communicatief venstertje vanuit het theater en de podiumkunsten zelf welkom. U hebt mij op het Theaterfestival alvast ontroerd, geraakt, en de drempel al een stukje verlaagd. Bedankt.

Af,
met doorzichtige neptraan en overdreven kushanden werpend,

Celia Ledoux

Festival review/ Column: statement Theaterfestival van Vlaanderen en Nederland, 07 Sep 06

2006-09-08T02:10:00.000+02:00

Theater: een vluchtige impressie van buitenaf

Critique touristique had zijn venijn in de staart. “Schrijf anders even een statement over de staat van het theater in een halve pagina?”, wordt ons kwansuis terloops gevraagd.

Misschien begrijpt u niet goed wat die schijnbaar simpele zin precies in zich balt. Wacht, ik spalk hem even als een ontleed kikkerkarkasje voor u open. Wat mij daar, als theaterbuitenstaander nog wel, gevraagd wordt is eens eventjes een kunsttak samen te vatten in pakweg 500 karakters, en dat bovendien vlak na dagenlange onderdompeling in de subtiele verscheidenheid van hedendaags theater. Alleen al de vragen die dat opwierp maakten een pagina of 6 haalbaarder, genuanceerder, en wie weet wordt er nog een punt in gemaakt ook.

Maar u vraagt? Wij draaien met de botte stenobijl, en vallen met de deur in huis.

Bij mij als buitenstaander, en zeg maar doorsnee potentieel theaterpubliek, stroomt over theater bitter weinig info binnen. Een stel nieuwsbrieven en programma’s, hier en daar een kritiek en de occasionele info van een stel “kenners” – hoewel ze weigeren zo genoemd te worden – uit mijn omgeving.

Al die bronnen schetsen mij een minder dan aantrekkelijk beeld. De programma’s zijn veelal onbegrijpelijk, en laten me vermoeden dat ik voor theater te dom ben – mogelijk waar – of gaan de pijnlijk populistische kant op, houden onverdiend communicatie-uitverkoop en doen een idiote avond vertier vermoeden. Colloquia hebben het over de zorgelijke staat van het theater. Want is u dat al opgevallen? Theater reflecteert ont-zet-tend veel over zichzelf. En dat is loffelijk, en knap, maar echt en publiekstrekker kan ik “reflektsie” en zorgelijkheid niet noemen.

Als publiek voel ik me veilig in de warme anonimiteit, maar stoot ik dan weer op een gebrek aan referentiekader. Mijn bovenstaande theatervrienden weten waar een naam voor staat, van welke voorstellingen zij zullen genieten, en wat precies zíj zullen smaken.Zij zijn ingebed in een podiumwereld, die om mij raadselachtige redenen hermetischer, ernstiger, bitterder is dan die van elke andere kunst.

Kortom, ik heb theater als recensent vermeden als een klagende tante die me achterdochtig bekijkt, en me kwalijk neemt dat ik de naam van haar katten niet onthou. En me zal onterven bij de minste terminologische fout. Als publiek heb ik afwisselend gehuiverd van kleinheid en van vermoedelijke wansmaak als ik over voorstellingen las of hoorde.

Theater verdient – en dat weet u als insider al langer dan deze halve pagina – die reputatie absoluut niet. In de afgelopen dagen heb ik deze wereld leren kennen als een energieke, gedreven, inventieve, schijnbaar zorgeloze branche. Dat er bekommernissen zijn is duidelijk, maar daarover worden stijlvolle en charmante kwinkslagen gegeven. De theaterwereld heeft niet de pretentie het allemaal te weten, en ook daarmee heeft zij me voor zich gewonnen.

Een statement schijnt een punt te moeten hebben, en dat botst natuurlijk met het begrip impressie. Laten we het hierop houden : een flinke dosis zuurstof heeft de theatercommunicatie volgens mij nodig. Een stijl die is zoals het theater zelf: verscheiden, intelligent en zonder égards, pretentieloos maar ook weer niet kolderiek. Het theater mag zich best laten zien zonder nieuwe kleren des keizers, en toegeven dat ze er staat in haar nakie. Want eigenlijk ziet ze er best aardig uit.

Celia Ledoux

Column: even geduld, aub

2006-09-08T01:00:00.000+02:00

Momentje.

Lieve Lezer,

Ik weet het, ik heb u updates beloofd. Ik ga het goed maken. Maar kom, ik doe dit gratis en voor niks - en u komt niets te kort, toch?

Bovendien krijgt u over het Theaterfestival straks méér dan waar voor geen geld. Statements en workshops en speeches - het zijn woorden die ik anders met een zeker dédain in de mond neem, maar voor één keer waren ze zo verfrissend als een ijspak onder een gebroken dijbeen tijdens een zomerse hittegolf. Ja, en ook die beeldspraak zal zich binnenkort wel regulariseren. Bear with me, lezer. Echt waar.

In afwachting smijt ik u alvast een flinke brok column/statement toe, nog warm van het beest. Daarmee houdt u het wel tot morgenochtend, nietwaar?

Yours forever, moe, op en dolend, young en restless, en even erg aan rust toe,

Ledoux

Festival Review: Theaterfestival van Nederland en Vlaanderen, 06 Sep '06

2006-09-06T13:15:00.000+02:00

Ledoux Attaque!

Of was dat Louise, daar wil ik vanaf zijn. En trouwens: deze week is het eerder “Ten Oorlog”, want Ledoux goes Amsterdam. Uw Reporter gaat daar in het barre Noorden wat fris Belgisch bloed laten stromen in een Vloms-Nederlandse thinktank tijdens het Theaterfestival van Vlaanderen en Nederland.

Afijn, dat is mijn condens-gemakzuchtige versie. De officiële lezing luidt als volgt:

Met Critique Touristique: vijf jonge Vlaamse en vijf jonge Nederlandse kunstcritici van vernieuwende, spraakmakende en uitdagende publicaties (print en internet) worden door de Brakke Grond en Theater Instituut Nederland / Domein voor Kunstkritiek er drie dagen lang op uitgestuurd om zoveel mogelijk voorstellingen van het Theaterfestival, exposities, film en andere uitingen der kunst te bekijken. Tijdens dagelijkse brainstormsessies zullen zij onder meer reflecteren over de verbanden en links tussen het hedendaagse theater en andere kunstdisciplines. Op het Feest der Kritiek zullen zij rapporteren over hun bevindingen.

U hoort me al op kousevoeten komen; Ledoux is één van de uitverkoren jonge Vlaamsche kunstcritici van vernieuwende, spraakmakende en uitdagende publicaties. Ik had het nooit zo mooi kunnen zeggen, en geef toe, lieve lezer, bent u niet een beetje trots op Uw Reporter?

Dus cheerio, I’m crutching my way to the theatre.

En voor u aan het pruilen gaat: uw profijt daarbij? Het theaterfestival vanuit uw luie computerstoel, quasi-live, door het oog van,

Uw toegewijde

Celia Ledoux

PS : Stay tuned, want de updates zullen u om de oren vliegen.

Column: High Art in Everyday Life, Summer 2006

2006-08-25T01:45:00.000+02:00

Het leven, reviewed zoals het is : kunst

Case 1, plastische kunst: "Man is his own Gnome"

Situatieschets: zicht vanuit rijdende trein ter hoogte van Duffel; man voor vrijstaand huis gezien door treinraam. Het huis, rode baksteen in neo-fermettestijl, loopt af naar een tuin. De man is ongeveer vijftig, bukt half door de knieën gaand om onkruid te wieden. Hij draagt een vaal T-shirt, short, kousen en veterschoenen op een vale huid.

Quotering: 7-. Appreciatie bovengemiddeld dankzij een strak gezet kader, archetypisch tuinkabouter/ mensbeeld, gebalde symboliek. Kleurzetting is overtuigend doorgezet in een passend bleek fiftiespalet.
Licht puntenverlies wegens snelle vervaging van mentaal beeld en zwakke indruk.

Case 2, installatie: "Nature and Culture"

Situatieschets: Geur van man in ondergronds station, leeftijd ongeveer 35, gitzwarte huid contrasteert met het matzwart van de stationsmuren. Man eet koekjes merk "Tuc" uit een pakje, zittend op een stationsbank.

Specs installatie:

Geur A : lichaamsgeur van man, met kruidig, mannelijk, licht ranzig aroma.
Geur B : commercieel uniforme geur van pak "Tuc"-koekjes, automatengrootte, standaard zoute smaak.
Geur C : vermenging van A en B via orale weg.

Positie van de man - gebogen rug en hoofd, onderarmen leunend op open benen - zorgt voor optimale ventilatie van geur A.
Tersluikse kauwende blik opzij naar toeschouwer betrekt deze direct in het werk, zowel emotioneel als door directe aanvoer van geur.

Quotering: 8+
Bonuspunten wegens :

inbedding van het kunstwerk in een dragende setting
persoonlijk aangrijpende intensiteit en symboliek van het werk, die een scala van fascinatie tot afkeer bij de toeschouwer kunnen oproepen
ingenieuze complexiteit van geur en geurverspreiding

Case 3, beeldende kunst, "Madonna van de non-food"

Situatieschets: Meisje, blank, 20 à 25 jaar, gehurkt in de nonfoodafdeling, gezien in de diepte vanaf het begin van de rayon. Meisje is blond met opgestoken haar, gave huid, kinderlijk-vrouwelijk gave trekken, lange brede zwarte rok zeer klassiek uitwaaierend met daarboven kaarsrechte tors.

Quotering: 9.
Op het eerste gezicht ontbreekt het dit werk aan werkelijk choquerende waarde, hetzij dan door de tegenstelling klassieke madonna versus de kilte van een supermarkt. Juist dankzij dat klassieke oerbeeld echter, geschetst tegen een hedendaagse, bijna alledaagse achtergrond brandt de afbeelding zich een plaats in het hedendaagse netvlies, om een deel te worden van het colletief geheugen als volwaardig klassiek beeld.

De plaatsing van de madonna, laag in het beeld omhoogkijkend, suggereert haar kwetsbaarheid en verlorenheid in een hedendaagse chaos, zelfs zij overweldigd door de allesobsorberende consumtiemaatschappij. Haar licht verstrooide, zijdelingse blik recht naar de toeschouwer toe laat deze toe in een breekbare intimiteit, een zachtheid nog versterkt door het strakke contrast met de rayon, de consumptie. Als pittig detail moet tot slot vermeld dat de madonna terwijl ze waren uitzoekt, eveneens deelneemt aan deze consumptie.

Wat me nu weer bezielt, lieve lezer? Het zal het eind van de zomer wel zijn.
Mijn tip aan u is in ieder geval toepasselijk op het eind van élke maand, wanneer uw bankrekening schrieltjes klappertandt : bezoek eens niets.

Kunst is overal, lieve lezer.

Snaveltjes toe en cheerio,

Celia Ledoux

Book review : Denis Demonpion "Houellebecq, de ongeautoriseerde biografie" (2006)

2006-08-03T02:22:00.000+02:00

Dit boek kan ernstige schade aan uw gezondheid berokkenen

Ledoux is back, en u zal het geweten hebben.

Over zieken wordt gezegd dat ze gemeen worden na een tijd. En ik moet toegeven, lieve lezer, 5 maanden à l’horizontale de l’été heeft geen zachter, gelouterd of vrolijker mens van Uw Reporter gemaakt. Toen Denis Demonpions biografie van de Franse schrijver Michel Houellebecq me trof als het grootste vod dat mijn ogen in jaren had gepijnigd, verdiende hij dan ook een eerlijke vergelijkende warentest als lakmoesproef.

Zo gezegd zo gedaan. Links, een Tiny-trilogie, courtesy van mijn tienjarig nichtje, rechts, Demonpions literaire worp. Tiny kwam als onbetwiste winnaar uit de bus. Sterker nog, in vergelijking met Demonpion bleek het een gelaagd, intrigerend en ronduit Shakespeariaans meesterwerk te zijn dat zijn gerechte vaste plaats op mijn nachtkastje heeft gevonden.

Deze pretentieuze pulpminkukel van een biograaf echter verdient het doodgezwegen te worden, alleen al om de fysieke pijn die hem lezen veroorzaakt. Laat staan de stomvervelende heksentaak om uit te spitten op welke manieren hij faalt als biograaf. Om kort te gaan : koop Demonpions boek niet. Het is schimmig van inhoud, en een kwelling om te lezen. Maar u wil, begrijpelijk, een gestructureerde recensie. Wel, hier komt ze: een shot gestructureerde, korte pijn.

Story-artikel in boekvorm

Een intro in dweperig-mythologiserende stijl zet jammer genoeg de toon die Demonpions hele boek lang aanhoudt. Hij spreekt in onaffe zinnen, hyperbolen en goedkope vergelijkingen. Zijn stijl is die van een story-artikel, pijnlijk uitgesponnen over een haast 400 pagina’s tellende kanjer lang.

Dat een biografie hortend en stotend geschreven is, zou te vergeven zijn als Demonpion gedegen en eerlijk werk had geleverd. Maar ook de regels van de biografie zelf overtreedt hij flagrant en voortdurend. Onpartijdigheid, het schiften van significante feiten, het scheiden van die feiten en persoonlijke conclusies of interpretaties – dit boek snakt ernaar als een eroderende Sahara naar water.

Demonpion spit immers de kleinste, nietszeggende weetjes uit als een razende archeoloog, en doet toch nauwelijks één significante ontdekking. Met loze beweringen gooit hij des te meer. En daardoor weet hij uiteindelijk toch de lezer te beroeren, want zoveel onkundige, boosaardige stommigheid laat niemand koud.

Bovendien lijkt hij daarvoor op een kinderlijke manier freudiaanse analyse toe te willen passen. Dat zet alleen in de verf hoe hemeltergend hij keer op keer de bal misslaat. Jammer genoeg kan je als lezer ook daaruit geen pervers genot putten. Doordat zijn gemeenheid zo plat en stijlloos is, schiet Demonpion zelfs aan absurde humor stellair voorbij.

Allen tegen Houellebecq!

Vreemd genoeg valt bij Demonpion daarbij een voortdurende verbeten afkeer van Houellebecq op. Het minste muizedrollig feitje is reden om de schrijver een kwalijke karaktertrek aan te smeren. Telt Houellebecq twee jaar bij zijn echte leeftijd? Dan verraadt hij zijn moeder en zijn familie, en spot met zijn burgerlijke staat. Dat de schrijver gewoon zijn privacy zou willen beschermen, komt blijkbaar evenmin bij Demonpion op.

Naar de drijfveren voor zijn rabiate agressie hebben we het raden. Is Demonpion jaloers op een beter of succesvoller schrijver? Is dit een mislukte imitatie van de sarcastische stijl die Houellebecq zelf zo kenmerkt? Reageert hij op deze kinderlijke manier op Houellebecqs begrijpelijke afwijzing van zijn biograaf?

Eén pluim moet de man wel gegeven worden; hij heeft een indrukwekkende hoeveelheid research gedaan. Je leert daardoor wel íets over de schrijver, zij het via een ongefilterde storthoop van onbeduidende feiten, vaak uit zijn prilste jeugd en de obscuurste hoekjes van zijn leven. Maar ook hier hoort pek bij de veren – pardon, de pluim. Demonpions bronnen zijn immers steevast uit Houellebecqs leven verdwenen. Het zijn studiegenoten uit een ver verleden, collega’s van een lang voorbije job. Ófwel mensen die er wél toe deden, maar waarmee de schrijver resoluut gebroken heeft. Demonpion kiest daarbij op een irritant emotionele manier steeds partij voor de andere kant; een gebrouilleerde moeder, onverschillige vader of verlaten publicist. Dat zelfs in zijn eigen boek deze figuren als twijfelachtig en schimmig overkomen pleit voor hem noch zijn schrijftalent.

Pleidooi voor analfabetisme

Kortom, het beroep van biograaf vraagt om Demonpion zoals het klooster om een pornoster, en dat deze biografie unauthorised is hoeft geen mens te verbazen. Zowel emotioneel, als stilistisch, als qua verhaallijn wil geen zinnig mens hieraan verbonden worden. Een geniaal schrijver als Houellebecq móet zich dus wel een andere biograaf gewenst hebben en wees begrijpelijk elke samenwerking af.

U wil een conclusie? Volg me dan even in een simpele rekensom : met 387 pagina’s à pakweg 2 minuten per pagina + (optimistische schatting) 60 extra minuten voor geërgerd gemijmer en boos gegooi met boeken, heeft Uw Reporter bijna 14 uur van haar leven verknald met deze would-be-literatuur. Dus voor één keer, lieve lezer : slaap, lummel, eet, bemin of studeer voor uw tweede zit. Pulk voor mijn part 14 uur lang boeddhistisch-weg aan een pluisje. Maar lees – voor deze éne keer – eens 14 uur lang niet.

Celia Ledoux

Published on Cutting Edge

Column: Well hello there, trouwe lezer

2006-06-21T11:05:00.000+02:00

Ja hoor.

Natuurlijk mis ik u ook.

Voor alle duidelijkheid: Catwoman is nog steeds geveld.

Maar big girls don't cry, en doet u dat ook maar niet, Lieve Lezer. Binnenkort ben ik immers back with a vengeance.

Tijdens herstel op een geheime locatie, onbereikbaar voor haar ergste vijanden, blijft Uw Catwoman ijveren voor media, cultuur, en meer van dat moois. A l'horizontale de l'été rijpt een bijna-episch volgende artikel.

In the mean time, kids? Don't do sports. En keep the fanmail en love coming.

Yours,

Ledoux

CD Review: An Pierlé, “White Velvet” (2006)

2006-05-14T23:28:00.000+02:00

Genieten van de Nieuwe An

Een kunstmeisje, dat is An Pierlé ten voeten uit. Haar muziek klonk altijd al ingenieus. Ze was duidelijk erg intelligent en competent, en uit die blauwe blik straalde iets zo verbeten dat het haar tenger figuurtje des te ontroerender maakte. Een beetje te intens was ze, maar wel ok. Want dat soort meisjes moet je ok vinden. Dat verdienen ze. En it’s just something you do.

Maar dan ligt daar de Nieuwe An in de platenrekken. White Velvet. Je zet ‘m op. En luisterend ga je heel anders tegen haar aankijken. Je hoort de oude zonden nog wel – ’t is onmiskenbaar Pierlé. Zo gaat ze soms op de uithaal- of fluistertoer met haar stem. Zo hamert ze op haar piano soms van die atonale boze stukjes. Soms gebruikt ze glasscherpe geluiden die als boter door je trommelvliezen snijden. Tja, haar getormenteerdheid kwam haar muziek nooit ten goede. We kunnen niet allemaal Tori Amos zijn.

Haar oude trekjes zijn nu echter bijzaak. Na 6 jaar stilte is An Pierlé veranderd. De An van Vroeger, die van Mud Stories en Helium Sunset, lijkt wel een oud lief. Je weet wel; X is het helemaal, tot Y in je leven komt. En op slag ziet X er een stuk grijzer uit.

Net zo verbleekt de Vroegere An bij de Nieuwe. Dit album is symfonischer en zachter dan wat we van haar gewend zijn. Haar signatuur spreekt er nog steeds uit, maar op een rondere, harmonieuzer manier. In deze nieuwe versie klinkt An Pierlé donkerder, volwassener en minder moeilijk. Want wat kon An vroeger moeilijk doen in haar nummers. Muziek mocht geen plezier zijn; je moest er de constructie en de járen academie in horen. Muziek was bloed, zweet en tranen. Eigenlijk, beseffen we nu, konden we Vroegere An niet zo goed uitstaan. Haar maniertjes niet, het gekrijs niet, en die verdomde zitbal niet.

Nieuwe An, dat is andere koek. Het lijkt alsof ze altijd al in onze Ipod zat. Simpel is ze niet. Haar melodieën zijn nog steeds doordacht en prachtig ingewikkeld,maar ze rollen door je kop alsof het niets is - en blijven er desondanks zitten. An is opeens geen meisje meer maar vrouw. En ze kan iedereen doen vallen als een baksteen.

Dan toch één opmerking? White Velvet komt uit in mei, maar is geen zomermuziek. Kunnen we An Pierlé verwijten dat ze de zomerfestivals wou halen? Nauwelijks. Maar haar album vraagt om een nazomer-release. Dit is uitstekende muziek voor zachte topmomenten. Muziek voor bij een goed glas wijn en een dekentje, achter ruitenwissers tijdens een lange autorit of voor de laatste warme dag op uw terras. Of voor wanneer je Y nog niet hebt ontmoet, en nog een beetje treurt over X. Want dan is er gelukkig al een nieuwe An om van te genieten.

Celia Ledoux

As published on Cutting Edge

Column : Catwoman vs. de 20 km van Brussel: 0-1

2006-05-01T18:21:00.000+02:00

Oh sister, where art thou?

Lieve lezer, ik krijg berichten dat u ongerust bent over de stilte.

Ik heb het al zo vaak herhaald, u en ik zijn verbonden totterdood. U hebt geen reden voor dat gepieker. Néé, voor de ziljoenste keer, ik gà er niet zomaar vandoor. Jezus zeg.

Blitzhuwelijk op de Zuidpool?

Maar nu ik hier toch ben kan ik de wilde geruchten evengoed de kop indrukken. Ik zou last hebben van burn-out en writer's block. As if ever, lieve lezer.

Wazige fotootjes van een vermeend Catwoman + Flash Gordon blitzhuwelijk op de Zuidpool circuleren op het Net. Niets is minder waar. De enige man in Catwomans leven is momenteel De Sportdokter. In tegenstelling tot wat de flitsende naam doet vermoeden is hij getrouwd en...knuffelig.

Haast niet uit te roeien tenslotte is de roddel over een geheim gevecht totterdood met Friedl' Lesage*, Frieda Van Wijck** of een andere eminente kunstmadam*** - de namen variëren, maar het blijft onzin.

Waar uw Ledoux dan wel gebleven is...?

Ach lieve lezer. Het doet me letterlijk pijn het u te zeggen.

Dr. XXX, Dr XXX, Dr ZZZ
betreft : Patiënt Ledoux

Geachte collega,

Wij zagen bovenvermelde patiënt op raadpleging fysische geneeskunde en revalidatie van het AZ XYXY.
Huidig probleem :
6 weken geleden beginnen trainen 20 Km Brussel, na 2e maal buiten lopen pijnen linker heup
HA : bursa ontsteking, toestemming verder lopen, Ibuprofen 600, 2x daags. Klachten verergeren, stoppen lopen, kinesitherapie, pijnen uitgebreid naar voet/ kuit/ minimale rugpijnen
(...)
Klinisch Onderzoek
Drukpijnen PV L5-S&, anteflexei geeft eindstandig klachten naar bovenbeen links
Drukpijnen TM++, stretchpijn++, mob heup ++, naar lies uitstarend...
(Etc. etc. ETC)

Kortom, Catwoman is gevloerd

Hoezo, gevloerd? Misleid door sportpropagande zal u bedoelen. Sport is gezond? My sweet hurty geïmmobiliseerde ass - sla de statistieken er maar eens op na! Sportgekken krijgen nog 2 soorten beweging van me gedaan: een kattenkrab en/of een stevige schop.

That is, wanneer ik weer kàn schoppen. Voorlopig is Uw Reportster al 2 weken op platte rust. En dan kruk ik waarschijnlijk eerst naar een film, theater of concert om mijn recensiehonger te stillen.

In the mean Time

Of u iets kan doen? Bedankt dat u het vraagt, en welzeker.

Verbrand uw sportschoenen, zeg uw fitnessabonnement op, en trek die gezinsverpakking chips open. Samen krijgen we de sportlobby eronder.

Noteer: hoewel zeer stoer zelfs in liggende toestand, appreciëren ook cultuur-actieheldinnen uitleenDVDs, één-meiklokjes, chocolade, get-well-soonkaartjes en diverse andere gestes. Koelkasten vullen en de was doen is horizontaal echt verbluffend moeilijk, lieve lezer. De onderwereld van het cultuurlandschap juicht. Want ik kan ze niet meer mores leren. But, I digress. Een mailtje droppen kan ook altijd.

Horizontaal & hurting, maar binnenkort back with a vengeance,

Uw

Ledoux

* Zoek de connectie: met Friedl' hebben we alvast de ongewilde gevloerdheid gemeen...
** ... met Frieda: het lopen. Ze gaat er 3 keer per week voor, aldus Koen Fillet. Blijkbaar met meer succes, want tot nu toe zonder gevloerdheidsberichten. Pas op je tellen, Frieda. Doe gezond en zak onderuit met een pak chocola.
***note : wij kunstvrouwen vechten niet, tenzij zeer vriendschappelijk als sparring partner.

CD Review: Massive Attack, “Collected” Limited edition dualdisc (2006)

2006-04-17T02:08:00.000+02:00

De archiefkast van Massive Attack

Hetgeen voorafging

“Collected”, dat is de typerend simpele titel van Massive Attacks nieuwe best of. Voor het geval u de laatste 20 jaar onder een steen doorbracht, een kleine omkadering: Massive Attack, wat een godenkinderen. Met de technisch gladde kwaliteit van goede mainstream, de creativiteit van alternativo’s, en daarbij ook nog eens stylish as hell – de Bristolse groep had het allemaal.

In 15 jaar brachten ze amper 4 cds uit. Die waren elk echter zo trefzeker áf, dat ze de sound van de jaren 90 mee vormgaven. Met per project een wisselende bezetting van muzikanten tot producers schuwden ze soul noch scherpe electronica. En toch: van Tricky’s lichtjes vuil-zalvende stem naar Liz Frasiers glasheldere vocals bleef Massive Attack consistent herkenbaar. En nieuw. De term “triphop” dook op, en hoewel de groep niets van dat etiket moest hebben, was een genre geboren. Massive Attack is mysterieus maar onmiskenbaar, een signatuur van stijl en unieke klasse.

Waar blijft de kritiek?

Inderdaad, dat is wel genoeg lofzang. Terug naar de harde realiteit van eind 2005: de nieuwe CD raakt maar niet af. Misschien heeft hun woelige interne sfeer ermee te maken. Een ongeduldige platenmaatschappij, fans die om vers voer krijsen – het zet de groep flink onder druk. Ach wat, een “best of” wordt zelden uit pure goesting geboren. Daar is hij dan: “Collected”.

De limited edition van CD + dualdisc lijkt net een propvolle archiefkast. Op disc 1 vind je een staalkaart van Massive Attacks must-haves in audio. Dat “Special Cases” ontbreekt valt nauwelijks op tussen al dat moois. Jammer genoeg is de nieuwe single, Live with Me, óók vrij onopvallend. Als voorproefje van de nieuwe CD, verwacht begin 2007, doet het niet veel goeds vermoeden. Disc 2 is een bonusCD zoals hij hoort te zijn: nieuwe tracks, unreleased materiaal, remixes en alle clips tot op vandaag. Prachtig, als je tenminste een installatie hebt die ‘m afgespeeld krijgt. Die dikke dualdiscs zijn des duivels, lieve lezer.

A rocky audioride

Qua compositie is op de verzamelaar weinig aan te merken. Hij klinkt misschien niet zo naadloos als de voorbije CDs, met een soms geforceerde overgang tussen nummers. Met zo’n verscheiden werk en een creatieve kern die gaandeweg uitdunde tot er één man overbleef (Robert “3D” Del Naja) is dat niet meer dan normaal te noemen. Maar toch ironisch: alle projecten van Massive Attack klonken af als kwikzilveren balletjes, maar hun verzamelCD is juist daardoor gedoemd een lichtjes rocky "audioride” te blijven.

Collected is voor leken desondanks hét uitgangspunt om deze geniale groep verder te ontdekken. Voor fans is het een niet te missen staalkaart. Niet omdat deze release een topper zou zijn, daarvoor is het teveel een stoofpotje van sferen geworden. Maar als archiefkast kan hij tellen. In elk laatje dat je opentrekt: een stukje kippenvel, a slice of genius. Een Massive Attack om te bewaren.

Celia Ledoux

Published on www.cuttingedge.be

Gig Review : Henry Rollins, Arenbergschouwburg, 22 Mar 06

2006-03-23T22:54:00.000+01:00

To be a tattoo on that arm....!

Tegen het volksgeloof in is de mens niet uniek. Ergens op een verlaten vlakte staat een gigantische fabriek waar wij in serie worden geassembleerd. Een vormpje voor spelpresentatoren voor VTM, wat verder de boekhouders- lopende band en de spuitvormen voor Miss België's en Innoverkoopsters. Temidden van dat goedkoop plastic staat die ene vorm uit gietijzer en lava. Daaruit komen mannen als Iggy Pop, Anthony Kiedis en Henry Rollins. Eén brok spier, koppigheid en rock’n roll.

Henry whàt...?

...vraagt u mij? Gooi in Google de woorden ADHD, punkpionier, uitgever, renaissance-man, schrijver, mitraillette, acteur, George W. Bush, woede en spoken word. Uw eerste hit is wellicht “www.HenryRollins.com”. In thuisland Amerika is hij een fenomeen. Met een dozijn jobs reist hij de wereld af, naar eigen zeggen gedreven door een onstilbare honger naar kennis. Woede en spieren zijn zijn handelsmerk. De vruchten van die kolkende levensstijl uitgesproken op een podium in een urenlange vulkaanuitbarsting, dat is Rollins' spoken word. Zacht gesteld.

De uitverkochte Arenbergschouwburg wist het duidelijk al. Voor een gretige zaal staat een klein ventje op een leeg podium. Sterke houding; voeten breeduit als een sumoworstelaar, carrure als Superman, boze blik. Zijn nek steekt hij uit als een kwaaie haan en zijn microfoon is zijn wapen. Met licht mistige ogen mompelt mijn gezelschap "dat ze best een tattoo op die arm wil zijn”. Maar vijf minuten later wil het hele publiek alleen nog in Henry Rollins’ hoofd zitten, op kruissnelheid in de kernkop van zijn wilde fantasie.

Wat doettie dan in godsnaam, mens?

Tja, daar wringt ’t m. Het is moeilijk om deze menselijke kanonskogel in iets anders dan clichés te beschrijven, omdat hij zelf zo hard probeert er eentje te zijn.

Hij is een rollercoaster. Met grappen over Bush krijgt hij de zaal op zijn hand, smeulend en tongue-in-cheek ironisch. Neemt van daaruit een bocht richting zuiden en kneedt orkaan Katrina tot een kwaadaardig nest grappen, passeert via jetlag, Justin Timberlake, homohaat en dienstplicht tot we de tel verliezen. Als een aasgier reist hij de rampgebieden van de wereld af op zoek naar kou, ontbering en ellende. Zijn enige doel: ze likkebaardend van nauwelijks ingehouden genot op het podium staan aanklagen tot je meegeniet.

Hij noemt zichzelf onnozel en middelmaat, zegt alleen nieuwsgierig en koppig te zijn. Maar achter die façade zit een subliem observator, die onze cultuur “dead end” noemt, het Westen “a desperate reality show”. De trots en wilskracht stralen trouwens van hem af – deze man vindt zichzelf meer dan ok. En that’s ok with us.

Dus het is stand-up comedy?

Nou nee. Henry Rollins voor een zaal is spervuur, drie uur surfen op een verbale golf, een orkaan van vulgaire belevenissen en spitsvondige satire. Terwijl de show voortrolt wordt hij er geen greintje rustiger op en gaat van smeulend en ingehouden naar steeds woedender en brullender. Zijn volumeknop gaat tot 11.

Elke rol kan hij aan, elk onderwerp gaat aan flarden, elke toeschouwer voor de bijl. Wil Rollins de mensch een geweten schoppen? Nee, daarvoor scoort hij te graag. Een wantoestand is just another surrealistische situatie: hij vergroot ze uit met een brandglas, speelt de karikatuur van zichzelf. In deze wereld is Bush zijn sidekick, de medemens een dankbare figurant en de wereld zijn speeltuin. Hijzelf? De boze kleine actieheld, gewapend met een onmetelijke nieuwsgierigheid en de energie van een Tasmaanse duivel. Hoera, een burgeroorlog. Hiephiep, we gaan naar de haaien.

Het is stil voor het applaus losbarst. Rollins neemt eindelijk zijn nog volle glas water, nipt, en achter zijn boze blik zie je stiekem geglunder. “Ik heb het ‘m weer gelapt”, denkt hij, en gaat af. Superman’s evil twin, op zoek naar nieuwe avonturen.

Celia Ledoux

Published on Cutting Edge

Gig Review : Saint Amour, Bourla Schouwburg, 12 Feb 06

2006-02-13T20:39:00.000+01:00

Sex en sérieux onder hartjesvlag

Et oui : de Liefde nemen we serieus op de redactie. En Saint-Amour bracht herinneringen boven. Tegenwoordig doet Uw Reporter het voor de Kunst, maar op een dag ging ze puur om de Liefde naar Saint-Amour. Na de eerste helft nipten we wat lusteloos van iets bruisends, wisselden één blik en ontsnapten grinnikend uit de literatuurhel, nog vóór de tweede helft. Uw Reporter droeg een jurkje spannender dan het programma, en zo werd het toch nog een mooie avond.

Waarmee we maar bedoelen: mierzoete liefde vol “Kleinkhunst” en Pathos is niet ons ding. Maar die verdrongen avond kwam freudiaans bovendrijven bij de openingscène van Saint Amour in de Bourla: woordeloos abstract mannelijk ballet. Uw Reporter zette zich schrap en meende een soort Worsteling der Liefde te willen begrijpen tussen Bindingsangstknul (BAK) en Aanklampknul (AKK). Ja, het zag er knap uit – knap zwaar. Voor de Letteren was Uw Reporter door barre sneeuw geploeterd, had het avondeten overgeslagen, en kreeg nu dit in een lege maag gesplitst? Hal-lo kroket! Ach, we wish, lieve lezer, maar helaas, geen kroket maar hardcore dans. BAK lijkt te sterven op het einde, genegeerd door AKK, maar het punt van dit alles ontsnapt me, misschien ben ik te stom. Evengoed: laat het publiek tenminste opwarmen eer je zoiets voorschotelt. Dan is het eerste applaus vast minder aarzelend.

Bon, on with the show. Tussenin toont Saint-Amour filmfragmenten. Ze zijn luchtig, grappig, en werken het publiek los. Presentatrice Annelies Van Herck brengt kwinkslagen en feitjes over de liefde. Ze is de perfecte gastvrouw, charmant, intelligent en toch understated sexy. Zo hebben we ze graag, lieve lezer.

Dan de literatuur. Vincent Overeem leest een verstild stuk voor, met te weinig articulatie en teveel plot om goed te kunnen volgen. Gelukkig nemen Tine Embrechts en Adriaan van Hoof over met een herwerking van Pinters “De Minnaar”, een piekmoment in stukjes. Uitgebreid probeer ik de magie uit te leggen aan mijn te laat gezelschap, dat galant en geheel onbegrijpend fronst. Quote-unquote: “euh, ik denk dat je erbij moest zijn geweest”. Simpele, spitse, zeer Vlaamse humor.

Tine brengt echter ook muziek met haar broers én mijn toekomstige echtgenoot Hugo Matthyssen (hij beseft het nog even niet, maar wij zijn voor elkander gemaakt, lieve lezer). Na een paar amusante muzikale persiflages verdwalen ze in ballades en opera’s. Dat is fragiel materiaal en vraagt om hoog niveau. Nu kan Tine best zingen, maar voor dit grote podium is ze veel te klein. Aangezien ik haar een toffe madam vind, ga ik er verder maar even niet op in. Hugo brengt trouwens ook nog wat uitstekende onzin, de zaal klapt dubbel. Business as usual, zeg maar.

Joke Van Leeuwen is een ontdekking. Haar vrolijk gezongen cabaret en zilverblauwe ogen doen de scène oplichten, haar gedichten ademen dan weer melancholie. Bovenop die ontroering gooit ze haar proza – lieve lezer, zij praat over een zeebries en het kippenvel bekruipt me. Misschien wil zíj wel met me trouwen, dan vragen we de woordeloze balletdansers als openingsact. In afwachting ga ik haar boeken kopen. Doet u dat ook.

Annelies Verbeke echter is niet zo zoetgevooisd als haar pen. Dat heb je met schrijvers; ik hoor achter haar sublieme zinnen nu een licht zeurderige stem in mijn hoofd. Twee performers van een ander slag: Tom Naegels en Paul Verhaeghen. Tom staat als een prostituee zijn werk aan de man te brengen, toneelspelend achter het spreekgestoelte. Die verkoopscijfers wil ik post-Saint-Amour wel eens zien. Paul Verhaeghen gaat voor open en bloot met de dissectie van zijn ouders’ geslachtsdaad. Eerst voel je alleen afkeer en toch droog papier. Maar, oh magie: wat letterlijk woordengeneuk leek verandert in poëzie, zijn droge woorden in vochtige sex. Kassa.

Erik Vlaminck, waarom heb je zo'n uit de klei getrokken naam? Want wat een man gaat daarachter schuil- een allrounder die verhaalt, rake fragmenten kiest én kan voorlezen als een zachte minnaar. Hij raakt als eerste het echte pijnpunt van de liefde. Net als zijn naam lijkt ze zo gewoon, en dat is ze ook, verwoestend in haar simpelheid, betoverend als een slang, verdomme. Al die Saint-Amour-sérieux heeft ze niet nodig.

Ho daar, wordt Uw Reporter ironisch? Me dunkt. Saint-Amour is ook gewoon een boekentour onder hartjesvlag. Eerlijker is mooier, maar ik mier niet: het gaat om boeken, niet om kinderporno. Dus ga maar naar Saint-Amour. Ontdek wat literatuur. Maar in godsnaam, laat uw lief thuis. Daarmee doet u beter andere dingen in naam van de liefde.

Celia Ledoux

Published on Cutting Edge

Gig Review : Bauhaus, Ancienne Belgique, 05 Feb 06

2006-02-07T12:04:00.000+01:00

Dodende eerbied

De AB : zo zwart als mijn ziel

De AB, 5 februari. Lieve lezer, zoveel zwart heeft Uw Reporter sinds de begrafenis van tante Monique niet meer meegemaakt. Op Bauhaus kwam een mengeling van low-key ouder en extravagant-donker jonger publiek af. De jongere bende droeg meer staal en leer dan gangbaar moet zijn op een gemiddelde SM-orgie en was zich aan eyeliner te buiten gegaan. Met of zonder haakjes naar smaak: Blijkbaar is Goth (still) not dead (verdomme).

Een blokje geschiedenis als kader en ter algemene educatie

Of Uw Reporter opeens de moderubriek verzorgt? Nou nee. She wish, wegens de leuke freebies en zo. De sfeer is onder het publiek is echter zo theatraal zien-en-gezien-worden dat zijzelf het concert mee bepalen, en de toon is gezet een half uur nog voor de eerste noot klinkt. Bovendien,noblesse oblige, zijn Bauhaus de Godfathers van de goth. De eerste helft van de jaren ’80 zetten ze een nieuw geluid neer, donker, ironisch en toch stevig strak. In ’83 al gesplit blijven ze tot vandaag bands over genres heen inspireren en hangt er een iconenwaas om de groep heen. Tickets waren dan ook flink gegeerd.

Nu, lieve lezer, Uw Reporter mag haar geschiedenis dan kennen, maar in ’83 was zij eerder aan TikTak en Plons de Gekke Kikker toe. Terwijl in het donker van de zaal de aanzwellende bassen recht naar de buik en het hart ronkten, en het publiek eerbiedig de adem inhield, deed Uw Reporter hetzelfde. Uit vrees voor het Ergste dan wel: een stel uitgezakte vijftigers op comeback uit geldnood. Bovendien moet ze het niet hebben van dit soort vergoddelijkte aura’s. Wat de volgende titel als vanzelf uitlokt :

To the point : spelen verdomme

Faut le dire, dat is net wat Bauhaus deed. Geen theatraliteit om vergane glorie te verbergen hier. Eerlijk gezegd: in deze act is helemaal niets vergaan. Peter Murphy ziet er strak uit maar onderhield zijn volle, trefzekere bariton, Kevin Haskins lijkt jonger dan vroeger en drumt de virtuose ritmewisselingen als een gedisciplineerde tiener. Bassist David J steunt de sound en trekt de spanning op, en Daniel Ash tenslotte gaat als beest van dienst creatief tekeer op gitaar en saxofoon. In tegenstelling tot hun publiek lijken ze, kortom, aan soberheid en klasse te hebben gewonnen. Ook de opstelling is origineel, zoals te verwachten van Bauhaus. Murphy zingt zijn eerste nummer van achter in een podiumhoekje onder theaterspot, de drummer zit recht in het midden als op een troon. Murphys ogen zitten óf achter zijn signatuur-Jackie O- zonnebril, óf worden bestraald door een dun maskertje van licht. Theaterspots, lichtshow, ach, het werkt wel, en de ongenaakbaarheid van de eighties straalt ervan af.

Catwoman versus Doctor Goth

Ondanks die uitstekende performance blijft dit echter een plat, versteend tijdsdocument eerder dan een doorbloed concert. In de grote zaal van de AB lijken de legendarische nummers van de lopende band te rollen: ,,She's in parties', ,In fear of Fear', ,,Kick in the eye'' en een uitstekende “Transmission”. Bauhaus laat zich langer bidden dan Onze Lieve Vrouw van Lourdes maar komt toch terug met als encore “Telegram Sam” en “Ziggy Stardust”. Daarop ontsnapt uw reporter naar het Centraal Station, en mist daarmee het langverwachte hoogtepunt: “Bela Lugosi’s dead”, zeg maar het anthem van de gothbeweging. Schoonschoon, naar verluidt. Maar Uw Reporter haalde met een zweem van spijt vooral opgelucht adem – als een ware Catwoman was ze het dreigende tijdsvacuüm ontglipt.

Kortom, je moest er zijn. Of niet? Lag het aan de eerbiedige sfeer, het incrowd publiek, de heiligheid van de band dat dit concert doods bleef? Tenslotte ben je pas heilig als je dood bent. In dat geval is Bauhaus’ reputatie ook zijn vloek, want dit concert bleef niet meer of minder dan een trip naar het verleden. Het kán allemaal nog, het wérkt nog, ze doen hun best en dat wil hier wat zeggen. Maar moet het echt? Duizenden goths vinden van wel. Wie ben ik om het met hen oneens te zijn?

Yours as ever,

Uw Reportster,

Celia Ledoux

published on Cutting Edge

CD Review: Miss Kittin, “Live at Sónar” (2006)

2006-02-06T11:40:00.000+01:00

Geen mijlpaal, wel lekker

Miss Kittin heeft mijn sympathie. In de elektro is ze één van de weinige vrouwen die zich met verve staande houdt. Kennis van zaken gecombineerd met onderkoeld sexy maakt van haar een icoon; de Madonna van het wereldje zeg maar. Ik zou dan ook met goesting schrijven dat “Live at Sónar” een live spiegel is van haar genie, de ultieme plaat waarop u kan feesten, slapen, rijden, vrijen en douchen. Helaas pindakaas. Dit is geen nieuwe Everything Everything (nvdr: de legendarische live van Underworld).

Tot dusver míjn overspannen verwachtingen. Wat u wel krijgt is, indien niet stellair, zeker geen kattenpis te noemen. Ten eerste draagt deze mixplaat alle charme van live recording mee. Zo gooit Miss Kittin er vaak wat vocals tegenaan, en met de flawless versies op plaat in het achterhoofd is het erg aantrekkelijk bij haar trillende stem te horen inzetten, een paar tienden onder de toon onzuiver. Het zwellen van de sfeer. Het krijsende publiek dat de grapjes van La Kittin onthaalt als een stel katten op een bolletje dansende wol. Zelfs haar apparatuur die het laat afweten máakt de sfeer en breekt ze niet. Bovendien neemt ze haar maat The Hacker mee, en ook dat is een plusje.

Bon, de inhoud van de set biedt weinig verrassing. Met klassiekers als “Dexter” van Ricardo Villalobos, “Window Licker” van Aphex Twin en het hoogtepuntje “Last Walk around Mirror Lake” plus eigen nummers speelt ze op veilig, en de elektro-elite haalt daar allicht zijn neus voor op. Maar kunnen haar keuzes niet origineel worden genoemd, lekker zijn ze wel. En ze bouwt - vergeef me het woord – onmiskenbaar een spanningsboog op in haar set.

Een laatste bitchy opmerking, gewoon omdat ik zo ben : welke idioot zet er nu Copyright protection op een live elektroCD? Zo kan u 'm dus alleen in de living beluisteren, en niet als soundtrack in the middle of nowhere - zoals het verdomme hoort.

Er is meer over te zeggen, maar waarom zou je: niet onvergetelijk zoals verhoopt, wel de moeite waard. Ga op uw tapijt liggen, zet dit op, ogen dicht. “I want you to say hi to The Hacker!” U bent nu in Barcelona. Good enough for me.

Celia Ledoux

Published on Cutting Edge

Celia Ledoux

Mijn interface, mijn leven

Kort nieuws

Hondsziek, hooggeprezen

PARIJS

Pruimentijd!

Dienstmededeling over internetpauze en geschudde hoofden

Vandaag in de gazet

De sletten hebben gelijk

Borstcontemplatie en melkdilemma's

Twitterthuisgeboorte

Zo moeder

Ambetant

Waarom mama's niet naar het theater gaan

Handwerk

Mama-Mania

Check!

3, 2, 1: Boek

Ballekes etend voor het scherm

Gemaakt dit jaar

Book review: Eva Cox, Eén twee drie ten dans, 2009

Blijde tijdingen en een movie review: Coraline

Ten overvloede

Reprise in niet-bitter

Vraag

Terug uit Londen

In the mean time

Dienstmededeling: 't Is the time voor eindejaarslijstjes

Dienstmededeling: Celia Ledoux op Sub.Fest., Beursschouwburg, 19 dec 2008

Book review: Kris Merckx, Dokter van het Volk, 2008

Dienstmededeling: Nog eens Berlijn en subversiviteit in schouwburgen

Kwek

Book review: Mario Danneels, De Koning in zijn Blootje, 2008

Book review: Herman Brusselmans, Een dag in Gent, 2008

Book review: Ng Sauw Tjhoi, China Express, 2008

Dienstmededeling : Deus Ex Machina - Kafka Kickt af, DeBuren, 18 September 2008

Book review: Shoko Tendo, Yakuzadochter, 2008

Column: vakantie naar Berlijn en een bezoek aan de koning

Column : De Kritiek, die Hulpbehoevende Deerne

Movie Review: Appleseed Ex Machina (Festival van de Fantastische Film), 2008

Movie review: 13 Beloved (op Festival van de Fantastische Film 2008), 2008

Column: Nieuws van het front

Column: Frappant Txt, en weer op de planken!

Book review: Amélie Nothomb, De verloofde van Sado (ni d'Eve ni d'Adam), 2008

Dance review, Pisando Ovos, 30 000, 2007

Column: Pisando Ovos, 30 000, 2007 and a sluggish New Year

Column: *DingDong* Er Is Nieuws (Wellicht)

Book Review: Saskia de Coster, Held, 2007

Column: Announcing: Feira Gallega das Artes Escenicas

Column : ontdek je C-spot op cultuurweb

Book Review: Freek Lomme, het streven naar lineairiteit, 2007

Gig review : Saint Amour, Bourla schouwburg, 12 Feb 07

Gig review: De Nachten 07, 28 Jan 07

Book review : Goedele Liekens, Haar Penisboek, 2006

Book review: Rudi Vranckx, Geesten van het Avondland, 2006

Book review: Yves Pétry, De achterblijver, 2006

Column: bekroond en back in cyberspace, 13 nov 2006

Column: Dode Schoothond of TechnoHate, 8 nov 06

Book review: Tom Lanoye, Het Derde Huwelijk, 2006

Book Review: Cis Schiltmans, Partners in autisme, 2006

Book Review: David B., Vallende Ziekte, 2006

Column/ toespraak, Feest der Kritiek t.g.v. Theaterfestival Nederland-Vlaanderen, 09/06

Movie review: Masterclass, Theaterfestival Nederland en Vlaanderen, 7 oct '06

Column/ Essay : Theaterfestival van Vlaanderen en Nederland, 09 sep '06

Festival review/ Column: statement Theaterfestival van Vlaanderen en Nederland, 07 Sep 06

Column: even geduld, aub

Festival Review: Theaterfestival van Nederland en Vlaanderen, 06 Sep '06

Column: High Art in Everyday Life, Summer 2006

Book review : Denis Demonpion "Houellebecq, de ongeautoriseerde biografie" (2006)

Column: Well hello there, trouwe lezer

CD Review: An Pierlé, “White Velvet” (2006)

Column : Catwoman vs. de 20 km van Brussel: 0-1

CD Review: Massive Attack, “Collected” Limited edition dualdisc (2006)

Gig Review : Henry Rollins, Arenbergschouwburg, 22 Mar 06

Gig Review : Saint Amour, Bourla Schouwburg, 12 Feb 06

Gig Review : Bauhaus, Ancienne Belgique, 05 Feb 06

CD Review: Miss Kittin, “Live at Sónar” (2006)

Column: DingDong Er Is Nieuws (Wellicht)